دانایی توانایی است
رسانه آموزشی با محتوای علمی تخصصی، اصیل
و به روز بخش اورژانس
معرفی کیس، نحوه برخورد با بیماریهای اورژانس
توسط دکتر سیدحسینی دانشیار طب اورژانس
دانشگاه علوم پزشکی تهران
مدرس دوره های ATLS ،POCUS
ارتباط با مدیر کانال: @jshosseini
Post #161
850
#اختلالات_اسید_باز
#اسیدوز_متابولیک
👈 تعریف: HCO3<22 mmol/L
👈 محاسبه آنیون گپ (نرمال 4±12):
✅ AG = [Na+] – ([Cl-] + [HCO3-])
👈 تصحیح آنیون گپ با سطح آلبومین:
✅ AG (Alb correct) = AG + 2.5 x (4.5 - alb [g/dL])
👈 محاسبه اسمولار گپ (نرمال زیر 10):
✅ وقتی بالای 10 باشد یعنی توکسین های دیگری مثل مانیتول، گلیسین، متانول، اتیلن گلیکول، اتانول، گلیکول متابولیزه نشده یا مالتوز وجود دارد.
✅ ابتدا محاسبه اسمولاریتی از فرمول زیر و سپس کم کردن آن از اسمولالیتی اندازه گیری شده توسط آزمایشگاه
✅ Osmolarity = 2*[Na+] + (Glucose/18) + (BUN/2.8) + (Ethanol/4.6)
👈 علل اسیدوز متابولیک با آنیون گپ نرمال (NAGMA)
USED CRAP:
✅ Ureterostomy
✅ Small bowel fistula
✅ Extra chloride
✅ Diarrhoea
✅ Carbonic anhydrase inhibitor
✅ Renal tubular acidosis
✅ Addison’s disease
✅ Pancreatic duodenal fistula
👈 علل اسیدوز متابولیک با آنیون گپ کاهش یافته یا منفی(LAGMA):
✅ ↓ unmeasured anions (↓ albumin, dilution)
✅ ↑ unmeasured cations (↑Ca, ↑Mg ↑K, lithium, paraproteinaemia)
✅ Pseudohyperchloraemia (bromide, iodide, salicylates, thiocyanate)
✅ Analytical error (↑Na, ↑lipids, hyperviscosity)
👈 علل اسیدوز متابولیک با آنیون گپ افزایش یافته (HAGMA):
CAT MUD PILES
✅ Carbon monoxide, cyanide
✅ Alcoholic ketoacidosis
✅ Toluene
✅ Methanol, metformin (phenformin)
✅ Uraemia
✅ Diabetic ketoacidosis
✅ Paracetamol, pyroglutamic acid, paraldehyde, propylene glycol
✅ Isoniazid, iron
✅ Lactate (L-Lactate, D-Lactate)
✅ Ethanol, ethylene glycol
✅ Salicylates
👈 جبران مورد انتظار، آلکالوز تنفسی :
✅ Expected pCO2 = (1.5x [HCO3]) + 8 (±2) or
✅ first 2 decimal places of pH
👈 محاسبه نسبت دلتا (Delta Ratio) برای احتمال وجود اسیدوز متابولیک با آنیون گپ مخلوط:
✅ Delta ratio = (AG – 12) / (24 – HCO3)
1️⃣ Delta ratio <0.4 : Pure NAGMA
2️⃣ Delta ratio : 0.4-0.8 : Mixed NAGMA & HAGMA
3️⃣ Delta ratio : 0.8-2.0 : Pure HAGMA
4️⃣ Delta ratio >2.0 : HAGMA + (metabolic alkalosis or respiratory acidosis)
👈 اصلاح پتاسیم با PH:
✅ در تغییرات PH خون به علت شیفت داخل یا خارج سلولی نیاز به تصحیح مقادیر پتاسیم است. هر 0.1 تغییر در PH پتاسیم سرم را به اندازه 0.6mEq/L تغییر میدهد. در آلکالوز به علت شیفت به داخل سلول کاهش و در اسیدوز به علت شیفت به خارج سلول افزایش می یابد.
✅ [K+]corrected = [K+]measured – 0.6 × [(7.40 − pH)/0.1]
👈 اصلاح سدیم با هیپرگلیسمی ( در مواقعی که نیاز به محاسبه اسمولاریتی یا آنیون گپ هست میزان تصحیح شده سدیم در فرمول گذاشته میشود:
✅ [Na+] corrected = [Na+] measured + [(glucose level - 100) x 0.016]
@emedupdates
#اسیدوز_متابولیک
👈 تعریف: HCO3<22 mmol/L
👈 محاسبه آنیون گپ (نرمال 4±12):
✅ AG = [Na+] – ([Cl-] + [HCO3-])
👈 تصحیح آنیون گپ با سطح آلبومین:
✅ AG (Alb correct) = AG + 2.5 x (4.5 - alb [g/dL])
👈 محاسبه اسمولار گپ (نرمال زیر 10):
✅ وقتی بالای 10 باشد یعنی توکسین های دیگری مثل مانیتول، گلیسین، متانول، اتیلن گلیکول، اتانول، گلیکول متابولیزه نشده یا مالتوز وجود دارد.
✅ ابتدا محاسبه اسمولاریتی از فرمول زیر و سپس کم کردن آن از اسمولالیتی اندازه گیری شده توسط آزمایشگاه
✅ Osmolarity = 2*[Na+] + (Glucose/18) + (BUN/2.8) + (Ethanol/4.6)
👈 علل اسیدوز متابولیک با آنیون گپ نرمال (NAGMA)
USED CRAP:
✅ Ureterostomy
✅ Small bowel fistula
✅ Extra chloride
✅ Diarrhoea
✅ Carbonic anhydrase inhibitor
✅ Renal tubular acidosis
✅ Addison’s disease
✅ Pancreatic duodenal fistula
👈 علل اسیدوز متابولیک با آنیون گپ کاهش یافته یا منفی(LAGMA):
✅ ↓ unmeasured anions (↓ albumin, dilution)
✅ ↑ unmeasured cations (↑Ca, ↑Mg ↑K, lithium, paraproteinaemia)
✅ Pseudohyperchloraemia (bromide, iodide, salicylates, thiocyanate)
✅ Analytical error (↑Na, ↑lipids, hyperviscosity)
👈 علل اسیدوز متابولیک با آنیون گپ افزایش یافته (HAGMA):
CAT MUD PILES
✅ Carbon monoxide, cyanide
✅ Alcoholic ketoacidosis
✅ Toluene
✅ Methanol, metformin (phenformin)
✅ Uraemia
✅ Diabetic ketoacidosis
✅ Paracetamol, pyroglutamic acid, paraldehyde, propylene glycol
✅ Isoniazid, iron
✅ Lactate (L-Lactate, D-Lactate)
✅ Ethanol, ethylene glycol
✅ Salicylates
👈 جبران مورد انتظار، آلکالوز تنفسی :
✅ Expected pCO2 = (1.5x [HCO3]) + 8 (±2) or
✅ first 2 decimal places of pH
👈 محاسبه نسبت دلتا (Delta Ratio) برای احتمال وجود اسیدوز متابولیک با آنیون گپ مخلوط:
✅ Delta ratio = (AG – 12) / (24 – HCO3)
1️⃣ Delta ratio <0.4 : Pure NAGMA
2️⃣ Delta ratio : 0.4-0.8 : Mixed NAGMA & HAGMA
3️⃣ Delta ratio : 0.8-2.0 : Pure HAGMA
4️⃣ Delta ratio >2.0 : HAGMA + (metabolic alkalosis or respiratory acidosis)
👈 اصلاح پتاسیم با PH:
✅ در تغییرات PH خون به علت شیفت داخل یا خارج سلولی نیاز به تصحیح مقادیر پتاسیم است. هر 0.1 تغییر در PH پتاسیم سرم را به اندازه 0.6mEq/L تغییر میدهد. در آلکالوز به علت شیفت به داخل سلول کاهش و در اسیدوز به علت شیفت به خارج سلول افزایش می یابد.
✅ [K+]corrected = [K+]measured – 0.6 × [(7.40 − pH)/0.1]
👈 اصلاح سدیم با هیپرگلیسمی ( در مواقعی که نیاز به محاسبه اسمولاریتی یا آنیون گپ هست میزان تصحیح شده سدیم در فرمول گذاشته میشود:
✅ [Na+] corrected = [Na+] measured + [(glucose level - 100) x 0.016]
@emedupdates
- 🙏 5
- ❤ 1





