# جی‌دی ونس درباره ایران چه گفت؟

جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، در گفت‌وگو با جو روگن، دیدگاه دولت ترامپ درباره ایران را تشریح کرد. سخنان او نشان می‌دهد که واشنگتن هم‌زمان سه مسیر را دنبال می‌کند: فشار نظامی، فشار اقتصادی و مذاکره. ونس تأکید می‌کند که هدف اصلی آمریکا جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای و جلوگیری از بازسازی ظرفیت هسته‌ای این کشور در بلندمدت است.

ونس می‌گوید در کوتاه‌مدت، تأسیسات هسته‌ای ایران هدف قرار گرفته و توان بازسازی آنها نیز تضعیف شده است. با این حال، او معتقد است حمله نظامی به‌تنهایی مشکل را حل نمی‌کند، زیرا ایران در آینده می‌تواند دوباره برای احیای برنامه هسته‌ای خود تلاش کند. از نظر او، یک توافق پایدار باید ایران را متعهد کند که نه‌فقط در شرایط فعلی، بلکه در بلندمدت نیز به دنبال ساخت سلاح هسته‌ای یا بازسازی آن ظرفیت نباشد.

او ساختار قدرت در ایران را به دو جریان تقسیم می‌کند: «تندروها» و «عمل‌گرایان». به گفته ونس، تندروها معتقدند ایران باید از تنگه هرمز به‌عنوان مهم‌ترین اهرم فشار خود استفاده کند، در حالی که عمل‌گرایان خواهان ادامه مذاکره هستند. او می‌گوید پس از توافق اولیه برای باز نگه داشتن تنگه هرمز، تندروها نگران شدند که ایران اهرم اصلی خود را از دست داده است و به همین دلیل حملاتی علیه کشتی‌ها انجام شد.

ونس می‌گوید آمریکا در برابر حمله به کشتی‌ها پاسخ نظامی می‌دهد و مراکز یا نیروهای مسئول این حملات را هدف قرار می‌دهد، اما هم‌زمان مسیر مذاکره را نیز باز نگه می‌دارد. او این سیاست را استفاده هم‌زمان از «چماق و هویج» توصیف می‌کند: مذاکره با نیروهای عمل‌گرا، فشار اقتصادی و پاسخ نظامی به اقدامات خشونت‌آمیز.

او همچنین درباره یادداشت تفاهم میان دو طرف می‌گوید که هدف اولیه آن باز نگه داشتن تنگه هرمز، توقف خشونت و آغاز مذاکرات گسترده‌تر درباره برنامه هسته‌ای بوده است. در مقابل، ایران خواهان رفع تحریم‌ها و دسترسی به فرصت‌های اقتصادی بوده است. ونس می‌پذیرد که نمی‌توان نتیجه نهایی مذاکرات را پیش‌بینی کرد، اما معتقد است مسیر کلی درست است، هرچند با توقف‌ها، عقب‌گردها و بحران‌های متعدد همراه خواهد بود.

ونس از جمهوری‌خواهانی که با هرگونه مذاکره با ایران مخالفت می‌کنند نیز انتقاد می‌کند. او می‌گوید مذاکره به معنای تسلیم یا خیانت نیست، بلکه بخشی از راهبردی است که می‌کوشد در کنار فشار نظامی و اقتصادی، یک راه‌حل پایدار برای مسئله هسته‌ای ایران پیدا کند.

او در بخش دیگری از گفت‌وگو می‌گوید کشورهای عربی خلیج فارس به آمریکا اعلام کرده‌اند که اگر ایران واقعاً رفتار خود را تغییر دهد، از جمله حمایت از گروه‌های تروریستی را متوقف کند، ممکن است حاضر به سرمایه‌گذاری در اقتصاد ایران باشند. ونس تأکید می‌کند که این پول از سوی آمریکا پرداخت نخواهد شد، بلکه سرمایه‌گذاری کشورهای منطقه خواهد بود.

در مجموع، سخنان ونس نشان می‌دهد که او از ادامه مذاکرات با ایران دفاع می‌کند، اما در عین حال پاسخ نظامی به حملات ایران و حفظ فشار اقتصادی را نیز ضروری می‌داند. از نگاه او، هدف نهایی نه فقط توقف برنامه هسته‌ای کنونی، بلکه جلوگیری از بازگشت ایران به همان مسیر در آینده است.
https://www.youtube.com/watch?v=vtxyvD58eDg