‏🔻 ۴/۵

اما این بهانه‌ها بی‌پایه‌اند. خطر جنگ داخلی بیش از حد بزرگ‌نمایی شده است؛ همچنین جامعهٔ شیعه بارها نارضایتی خود را از حزب‌الله ابراز کرده، نیاز مبرمی به اعمال اقتدار دولت در میادین عملی احساس می‌کند و مایل به حمایت از نهادهای دولتی است. علاوه بر پوشش گستردهٔ رسانه‌ای این احساسات، نظرسنجی اخیر نشان داد که اکثر پاسخ‌دهندگان شیعه در سراسر لبنان به نیروهای مسلح لبنان اعتماد دارند و دیگر باور ندارند که حزب‌الله می‌تواند از آن‌ها محافظت کند. همچنین ۶۶ ٪ از آن‌ها ترجیح می‌دهند سلاح‌های شبه‌نظامی به‌نوعی به دولت منتقل شود (در مقابل ۲۹ ٪ که مایل به نگهداری سلاح‌ها توسط حزب‌الله هستند)؛ و ۵۱ ٪ نیروهای مسلح لبنان را مهم‌ترین عامل امنیت می‌دانند (در مقابل ۱۷ ٪ که حزب‌الله را بر این زمینه می‌برند). این نتایج ادعای حمایت گستردهٔ شیعه از سلاح‌های حزب‌الله را زیر سؤال می‌برند؛ رهبران دیگر نمی‌توانند به‌طور قابل‌اعتمادی موضعی اتخاذ کنند که منافع جامعه را معادل منافع شبه‌نظامی ببینند.

به‌طور خلاصه، اگر جامعهٔ شیعه اکنون پشت دولت ایستاده و دولت مکانیزم قانونی و مطابق با قانون اساسی برای جستجوی اموال خصوصی دارد، چه چیزی مانع از اجرای چارچوب سه‌جانبه توسط مقامات می‌شود؟ این پرسش اصلی است که باید در مذاکرات تمپا مطرح گردد.

خطرهای تأخیر

در حالی که مذاکرات فنی ادامه دارد، حزب‌الله مشغول بازتسلح، تقویت حضور خود در مناطق شیعه، تقویت هم‌پیمانانش در نهادهای دولتی و تأمین منابع مالی کافی برای رسیدن به اهداف نظامی و سیاسی خود است. (این نکته صرف‌نظر از این‌که گروه واقعاً ۲۰۰ میلیون دلار از تهران دریافت کرده یا نه، صادق است.)

به‌طور نگران‌کننده‌تری، در تاریخ ۱۰ اکتبر، هنگام توقف در یک گره‌راه در درهٔ بقا، نیروهای امنیت داخلی ۲۰۶ کیلوگرم مواد منفجرهٔ C‑4 و ۲۸۱ کیلوگرم PETN را در کامیونی متعلق به یک عامل حزب‌الله کشف کردند؛ این مسأله احتمال آماده‌سازی گروه برای از سرگیری ترورهای سیاسی را نشان می‌دهد، چرا که پیشتر از این مواد را برای چنین هدفی به کار برده بود. راننده حتی کارت ویژه‌ای ارائه داد که فرماندهی اطلاعات نیروهای مسلح لبنان برای تسهیل عبور از گره‌راه‌ها صادر کرده بود؛ این امر سؤالات جدی برمی‌انگیزد: آیا عوامل دیگر پیش از این بارهای منفجره را به‌آزادانه در سراسر کشور جابجا کرده و در اموال خصوصی ذخیره کرده‌اند؟ و چرا اطلاعات نیروهای مسلح لبنان همچنان به اعضای حزب‌الله اجازه استفاده از این مجوزها را می‌دهد، در حالی که ارتش برنامهٔ خود برای محدود کردن آزادی حرکت این گروه را اعلام کرده است؟

سایر خطرهای عدم اقدام نیز جدی هستند. اگر چارچوب سه‌جانبه شکست بخورد، لبنان ممکن است با تشدید تنش نظامی اسرائیل به‌صورت گسترده‌تر و مخرب‌تر مواجه شود، یا در صورت رسیدن واشنگتن به توافقی با تهران، تحت تصرف ایران بر پروندهٔ لبنان قرار گیرد، یا به بن‌بست نامحدودی دچار شود که کشور را منزوی و ضعیف می‌گذارد.

پیامدهای سیاستی

ملاقات تمپا فرصتی است برای رفع موانع سیاسی لبنانی که از زمان امضای توافق چارچوب پیشرفت‌های چشمگیری را مهار کرده‌اند. مؤثرترین گام‌ها عبارتند از:

مکانیزم تأیید را نهایی سازید. توافق‌نامه چارچوب متعهد شد که «اقدامات لازم، ترتیبات امنیتی و سازوکارهای تأیید را برای پیشبرد این فرایند تعیین کند»، و ضمیمهٔ آن مشخص می‌کرد «تأیید پاکسازی تمام گروه‌های مسلح غیر دولتی و زیرساخت‌های نظامی آن‌ها توسط نهادی ثالث که به‌صورت مشترک توافق شده باشد». لبنان و اسرائیل هنوز دربارهٔ این «نهاد» به توافق نرسیده‌اند؛ بنابراین ایالات متحده باید نقش فعال‌تری ایفا کند. تنها ناظران عینی می‌توانند بررسی کنند که آیا نیروهای مسلح لبنان (LAF) از مرحلهٔ استقرار به تسلیح‌زدایی در مناطق آزمایشی می‌رسند یا نه. لذا مذاکرات تمپا باید تعیین کنند چه کشورهای ثالثی در سازوکار تأیید شرکت می‌کنند و چه نوع کمکی برای موفقیت این مأموریت نیاز دارند.