📌 چکیده
ربات انسان‌نما چینی تیانگونگ اولترا در اوت ۱۰۰ متر را در ۹٫۳۹ ثانیه طی کرد، دو دهم ثانیه سریع‌تر از رکورد یوسین بولت، اما پس از عبور مستقیم از خط پایان به دیوار ایمنی برخورد کرد؛ این رویداد نشانگر پیشرفت شگرف صنعت رباتیک چین و تمرکز استراتژیک پکن بر «هوش مصنوعی تجسم‌یافته» است که ترکیب نرم‌افزار و سخت‌افزار را برای ساخت ربات‌های خودمختار در حوزه‌های صنعتی، نظامی و خدماتی هدف دارد. دولت چین این فناوری را در طرح پنج‌ساله پانزدهم به‌عنوان یکی از صنایع آینده، همراه با ۶G و کوانتوم، قرار داده و با حمایت‌های مالی محلی و ایجاد صندوق‌های سرمایه‌گذاری، شرکت‌هایی چون یونتری را به بازار بورس شنگهای هدایت کرده تا داده‌های واقعی جمع‌آوری و به‌سرعت به‌کارگیری ربات‌ها در اقتصاد فیزیکی تسریع یابد. این رویکرد چین را در رقابت با ایالات متحده که عمدتاً بر مدل‌های بزرگ زبانی دیجیتال متمرکز است، متمایز می‌کند و می‌تواند فشارهای جمعیتی، نیازهای نظامی و هدف‌گذاری به‌عنوان موتور رشد جدید را پوشش دهد.
سریع‌ترین ورزشکار دو و میدانی دیگر اسپرینتر جامائیکایی یوسین بولت نیست. در واقع، این یک موجود انسانی نیست: ربات انسان‌نما چینی تیانگونگ اولترا (Tiangong Ultra) که در ماه اوت، ۱۰۰ متر را در ۹٫۳۹ ثانیه طی کرد؛ تقریباً دو دهم ثانیه سریع‌تر از زمان رکورد جهان بولت و بیش از دو برابر سرعت خود یک سال پیش. این مسابقه سرخط‌های خبری جهانی را به خود جلب کرد و در شبکه‌های اجتماعی به‌دلیل نکته‌ای که نشان داد ربات‌ها هنوز نمی‌توانند چه کاری انجام دهند — در این مورد، کاهش سرعت — پخش شد؛ زیرا تیانگونگ اولترا مستقیماً از خط پایان عبور کرد و به دیوار ایمنی برخورد کرد. اما این رویداد پیشرفت شگرف صنعت رباتیک چین و نزدیک شدن فاصله بین توانایی‌های انسانی و فناوری نوین را نیز به نمایش گذاشت.
دستاوردهای رباتیک چین به محور اصلی استراتژی ملی هوش مصنوعی بدل شده‌اند. در حالی که واشنگتن و سیلیکون‌ولی عمدتاً بر گسترش مدل‌های بزرگ زبانی و کاربردهای دیجیتال هوش مصنوعی تمرکز دارند، پکن بر ترکیب نقاط قوت نرم‌افزار و سخت‌افزار برای ساخت ربات‌هایی که شناخت پیشرفته هوش مصنوعی را با حرکت فیزیکی خودمختار ادغام می‌کند، تمرکز دارد. این ربات‌ها که در چین «هوش مصنوعی تجسم‌یافته» نامیده می‌شوند، می‌توانند در آینده کارخانجات را اداره کنند، کارهای دستی انجام دهند و حتی جایگزین سربازان انسانی در میدان جنگ شوند. اگر ربات‌های مبتنی بر هوش مصنوعی به اندازه کافی خودمختار شوند تا وظایف پیچیده را در دنیای واقعی انجام دهند، می‌توانند همانند برق یا اینترنت، به‌عنوان فناوری عمومی تبدیل شوند و کار فیزیکی را در بخش‌های وسیعی از اقتصاد دگرگون سازند.
برای پکن، صنعت رباتیک مبتنی بر هوش مصنوعی می‌تواند چندین هدف اقتصادی و استراتژیک را برآورده سازد. این صنعت می‌تواند فشارهای جمعیتی ناشی از پیر شدن جمعیت را با کاهش نیاز به نیروی کار و ارائه مراقبت از سالمندان تسکین دهد. همچنین می‌تواند قابلیت‌های نظامی پکن را با خودکارسازی شناسایی، تدارکات و عملیات‌های جنگی تقویت کند. مهم‌تر از همه، برخی از اندیشمندان پیشرو چین بر این باورند که رباتیک می‌تواند کلید گشایش هوش مصنوعی عمومی باشد؛ سیستمی که قادر است در اکثر وظایف به اندازه یا بهتر از انسان عمل کند. سرمایه‌گذاری چین در رباتیک مبتنی بر هوش مصنوعی می‌تواند به‌ویژه تأثیرگذار باشد اگر شرکت‌های پیشرو هوش مصنوعی در سیلیکون‌ولی، که بر گسترش داده‌ها و توان محاسباتی برای آموزش مدل‌های بزرگ متمرکزند، نتوانند دستاوردهای دیجیتال خود را به پیشرفت‌های دنیای فیزیکی تبدیل کنند.