✅ İnsanlara görünmək üçün yox, Allahın razılığı üçün yaşa
Müasir dövrün ən hiyləgər aldatmalarından biri insanı ehtiyacı olmadığı bir şeyi, pulu olmadığı halda, ona əhəmiyyət verməyən insanları təsirləndirmək üçün almağa sövq etməkdir. Və bu artıq səhv davranış kimi yox, normal həyat tərzi kimi təqdim olunur. İnsana elə aşılayırlar ki, yaşadığından daha varlı görünməlidir, sahib olduğundan daha çoxunu göstərməlidir. Alış-verişi ehtiyacına görə yox, statusuna görə etməlidir. Özünü razı salmaq üçün yox, başqalarının bəyənməsi üçün yaşamalıdır. Sosial şəbəkələr, reklamlar və influenserlər bu düşüncəni daha da gücləndirir. İnsan başqalarının həyatının yalnız ən parlaq tərəfini görür və elə zənn edir ki, hamı ondan daha xoşbəxt və daha varlıdır. Sonra da özünü onlarla müqayisə etməyə başlayır. Beləcə "məndə də olmalıdır", "geri qalmamalıyam" düşüncəsi yaranır. Halbuki gördüyümüz dəbdəbənin arxasında çox vaxt kreditlər, borclar, stress və narahatlıq gizlənir. İnsan hiss etmədən öz ehtiyaclarına görə deyil, başqalarının gözündə dəyərli görünmək üçün yaşamağa başlayır. Halbuki insanın dəyərini geyindiyi paltar, sürdüyü maşın və ya istifadə etdiyi telefon müəyyən etmir.
Uca Allah buyurur: "Ey Adəm oğulları! Məscidlərə (gedərkən) gözəl geyimlərinizi geyin. Yeyin, için, lakin israf etməyin. Həqiqətən, Allah israf edənləri sevməz." (əl-Əraf, 31) İslam insanı gözəl geyinməkdən və Allahın verdiyi nemətlərdən istifadə etməkdən çəkindirmir. Əksinə, bunu təşviq edir. Lakin bunun şərti israf etməmək, təkəbbür göstərməmək və başqalarına özünü nümayiş etdirməməkdir. Peyğəmbər ﷺ buyurmuşdur: "Kim təkəbbür ilə paltarını (yerlə) sürüyərsə, Qiyamət günü Allah ona baxmaz." (Sahih əl-Buxari, 5788; Sahih Muslim, 2085) Başqa bir hədisdə isə buyurur: " Var-dövlət malın çoxluğu ilə deyil, əsl var-dövlət nəfsin (qəlbin) zənginliyidir." (Sahih əl-Buxari, 6446; Sahih Muslim, 1051) İnsan öz dəyərini insanların bəyənməsi ilə ölçməyə başlayanda artıq azadlığını itirir. O vaxtdan sonra onun seçimlərini vicdanı və ehtiyacları deyil, başqalarının fikri idarə edir. Mömin isə insanların razılığını deyil, Allahın razılığını qazanmağa çalışır. O bilir ki, Allah insanın paltarına, maşınına və evinə deyil, qəlbinə və əməllərinə baxır. Peyğəmbər ﷺ buyurmuşdur: "Həqiqətən, Allah sizin zahiri görünüşünüzə və mallarınıza baxmır. O, sizin qəlblərinizə və əməllərinizə baxır." (Sahih Muslim, 2564) Buna görə də, bir şey almamışdan əvvəl özümüzə bu sualı verməliyik: Mən buna həqiqətən ehtiyac duyuram, yoxsa sadəcə başqalarının gözündə daha dəyərli görünmək istəyirəm? Bu sual insanı çox lazımsız xərclərdən, borclardan və sonradan peşman olacağı qərarlardan qoruyar. Çünki bir şeyi insanlara görünmək üçün alırsansa, əslində sən həmin əşyaya yox, insanların fikrinə pul xərcləyirsən. Və insanların fikrini satın almaq mümkün deyil. Bu insanın ömrü boyu düşə biləcəyi ən bahalı və ən təhlükəli illüziyalardan biridir.
Post #756
96