🖼پوستر
قسمت قبلی⏮ | ⏭قسمت بعدی
✍از آن سوی خزر تا قلب اروپا؛ ظهور هونها چگونه موجی از کوچ و وحشت را به راه انداخت که سرنوشت روم را تغییر داد؟
✧میدانید که در فاصلهٔ بین قرون اول تا چهارم میلادی، اقوام مختلفی که منسوب به ترکهای هون و دیگر اقوام مختلط بودند، به سمت غرب کوچ کردند و در مناطق مرکزی آلتای و اطراف رودخانهٔ اورال ساکن شدند.#تاریخ_ترک
✧هونها حدود سال ۳۵۰ میلادی منطقهٔ آلانها را که در نواحی دریای خزر قرار داشت، اشغال کردند. سپس به سمت جنوب حرکت کردند و بین سالهای ۳۶۰ تا ۳۷۰ میلادی، از منطقهٔ آناتولی تا شهر اورفا پیش رفتند.
✧از این تاریخ به بعد، کوچهای بزرگ و دستهجمعی از محدودهٔ شمال خزر به سمت غرب آغاز شد. در جریان این جنبوجوشهای بزرگ اجتماعی بود که سرانجام، حدود سال ۳۷۴ میلادی، هونهای غربی را در غرب رود دانوب میبینیم.
✧در این محدوده، نخستین قومی که در برابر هونها قرار گرفت، استروگوتها بودند. استروگوتها که ملتی جسور و جنگجو شناخته میشدند، در نخستین حملهٔ هونها شکست خوردند. ارماناریک، رئیس طوایف استروگوت، پس از این شکست تأثرآور خودکشی کرد و جانشین او شخصی به نام ویتیمِر بود که او نیز سرنوشت خوبی نداشت و در میدان جنگ کشته شد.
✧پس از این شکست، استروگوتها تابع هونها شدند و شخصی به نام هونیموند از سوی هونها انتخاب شد و ریاست استروگوتها را بر عهده گرفت.
✧هونها در سال ۳۷۵ میلادی در ساحل اوزو (دنیپر) با ویزیگوتها روبهرو شدند. جنگ و درگیری دورهٔ کوتاهی به خود اختصاص داد و تودهٔ مردم ویزیگوت، با رهبری آتاناریک، اقوامی را که در برابرشان قرار گرفته بودند، به منظور فرار از دشمن به سمت غرب میراندند.
✧در همین دوره بود که نخستین کوچ بزرگ اقوام، که بسیاری از مورخان اروپایی بر آن تأکید کردهاند، آغاز شد. در این دوران، ریاست اقوام هون را شخصی به نام بالامیر بر عهده داشت.
✧در این نخستین کوچ اقوام و همچنین مدت کوتاهی پس از آن، با آغاز دومین کوچ بزرگ اقوام، ترس و وحشت بزرگی در میان مردم منطقه به وجود آمد و اروپاییان دربارهٔ هونها شروع به ساختن حکایات و روایتهای ترسناک و وحشتانگیز کردند.
✧در سال ۳۷۸ میلادی، هونها از دانوب گذشتند و بدون روبهرو شدن با مقاومت جدی، تا تراکیا پیش رفتند. آنها بدون اینکه مقاصد استیلاگرایانه داشته باشند، از تصرف زمینهای زراعی خودداری کردند و این زمینها را به صاحبان و اهالی همان مناطق واگذار کرده و سپس به سرزمین خود بازگشتند.
✧پس از این حادثه، اروپا دورهای آرام را سپری کرد؛ اما در سال ۳۹۵ میلادی، هونها بار دیگر به حرکت درآمدند. این بار، حرکت و مبارزهٔ هونها هم در سمتهای غربی و هم شرقی گسترش یافت.
✧احتمالاً علت اصلی آغاز حرکت هونها به سمت غرب و شرق، مرگ امپراتور روم، تئودوسیوس، و قطعیشدن جدایی میان امپراتوری بیزانس (روم شرقی) و روم غربی بود که موجب بروز اغتشاشاتی در شهر رم شد.
✧با آغاز حرکت در شرق، اردوی بزرگی به فرماندهی دو نفر به نامهای باسق و قورسیق، شهرهای ارزروم، مالاتیا، آدانا، اورفا و آنتاکیا و همچنین مناطق سور در سوریه را به تصرف خود درآوردند. سپس با حرکت به سمت شمال، تا نزدیکیهای قیصریه و آنکارا پیش رفتند و سرانجام از راه قفقاز به سرزمین خود بازگشتند. این نخستین حضور ترکان در آناتولی است.
✧این حرکت که در بهار آغاز شده بود، در پاییز پایان یافت و هونها در تمام این مدت با هیچ مقاومت و مقابلهای روبهرو نشدند.
✧این حرکت که در فاصلهٔ سالهای ۳۶۰ تا ۳۷۰ میلادی صورت گرفت، دومین سفر هونها به آناتولی و آذربایجان بود و پس از این تاریخ نیز چنین حرکتهایی مکرراً دیده میشود.
✧در ادامهٔ حرکت هونها به سوی غرب، آنان از جنوب رود دانوب عبور کرده و تا سرزمین تراکیه پیش رفتند. این بار حملات با نیروها و گروههای کوچکتر انجام میشد.
در واپسین سالهای قرن چهارم میلادی، و بهطور مشخص در حدود ۴۰۰ میلادی، اولدوز ــ که بنا بر برخی منابع پسر و بنا بر برخی دیگر نوهٔ بالامیر دانسته شده است ــ با سپاهیان خود، بهعنوان یکی از سرکردگان هونها، در غرب رود دانوب ظاهر شد. با ورود آنان، موج دوم کوچ اقوام مختلف در این منطقه آغاز شد.
✧واندالها و ویزیگوتها که در حال فرار به سمت غرب بودند، وارد قلمرو امپراتوری روم غربی شدند. آلاریک، رهبر ویزیگوتها، در سال ۴۰۲ میلادی وارد ایتالیا شد و به سوی شهر روم پیشروی کرد.
✧اگر فلاویوس استیلیکو، فرمانده مشهور ارتش روم، با نیروهای خود ویزیگوتها را عقب نمیراند، شاید سرنوشت روم بسیار متفاوت میشد.
𝐙𝐞𝐢𝐭 & 𝐆𝐞𝐢𝐬𝐭
