#КаналгаСаволлар

Европа японшунослик жамияти (EAJS) конференцияси ҳақидаги юқоридаги ёзувимга ўқувчиларимдан бири савол берибди. Савол мазмуни шундаки, японшунос бўлсангиз, шу ва шу каби нуфузли халқаро конференцияларда кузатувчи сифатида қатнашишингиз мумкинми?

Ўзларига канал чатида жавоб бердим, аммо жавобим бошқаларга ҳам фойдали бўлиши мумкин, деб ўйлаб, алоҳида ёзув шаклида ҳам чиқаришга қарор қилдим.

Демак, халқаро конференцияларда маърузачи ёки кузатувчи (маъруза қилмасдан, шунчаки бошқаларнинг маърузаларини тингловчи) сифатида қатнашиш мумкинми?

Жавоб: албатта. Айниқса конференция соҳаси бўйича тадқиқот қилсангиз (қайси тилда тадқиқот қилишингиз муҳим эмас) ва инглиз тилида мулоқот қила олсангиз. Ҳар конференция ҳар хил (баъзилари маълум бир гуруҳ учун, яъни ёпиқ бўлади), аммо айнан EAJS конференциясида қатнашиш учун маъруза билан чиқишингиз шарт эмас.

Шу орада бир нарсани айтиб ўтиш керак: бу конференцияларда иштирок учун тўловлар бор. Яъни, маъруза қилмаслигингиз мумкин, аммо тўловни амалга оширмасдан қатнашиб бўлмайди. Баъзи ривожланаётган минтақаларни ўрганадиган ва шуларга қаратилган илмий жамиятларнинг конференциялари шу минтақалардан (масалан, Осиё ё Африка) келадиган ёш олимларга анжуманда қатнашиш учун стипендиялар таклиф қилиши мумкин, аммо шундай бўлган тақдирда ҳам, буларнинг сони жуда чекланган бўлади.

Қисқа қилиб айтганда, пул керак. Ҳар доимгидек, пул керак.

Қандай тўловлар, дейсизми? Биринчидан, тадқиқот жамиятига аъзо бўлиш учун тўланадиган бадал. Буни тўламасдан конференцияда қатнаша олмайсиз. Стажингизга қараб, бу тўлов 100 евродан 250 еврогача бўлиши мумкин (айнан шу конференцияда; баъзи Шимолий Америка конференцияларида бунданда баланд бўлади). Шахсан ўзим лавозимимдан келиб чиқиб 250 евро тўладим. Бундан ташқари, конференциянинг ўзида қатнашиш бадали ҳам бор, мен учун 295 евро бўлди, аммо бунга охирги банкет учун тўланган 30 евро ҳам киради (ҳамма тўлаши шарт эмас).

Албатта, бу тўловлар йўл ва яшаш ҳаражатларидан ташқари. Мен Лондондан учганим учун, лоукостер Райанэйр билан арзонгинага Познанга етволдим, аммо бизнинг сессиямизда қатнашиши керак бўлган австралиялик ё АҚШлик олимларнинг кўпи келолмади (халқаро билетлар нархларини 2 баравар оширишга қўшган салмоқли ҳиссалари учун АҚШ президентига алоҳида ташаккур айтиб қоламиз).

Познандек унча катта бўлмаган шаҳарга бир вақтда 2,000 конференция иштирокчиси келганида меҳмонхоналар нархлари ҳам бирданига ошиб кетиши кузатилиши турган гап.

Ботаётган Британия бўлсада, менга ўхшаган илмий ходимлар уердан-буердан қилиб, шу ҳаражатларни қоплаш йўлларини топади. Одатда ташқи грант олади, ёки университетлари қоплаб беради (бир неча юз евро ҳатто қийналиб турган Европа университетлари учун арзимаган пул).

Аммо бундай ҳаражатлар ривожланаётган давлатларда ишлайдиган, аммо шундай нуфузли конференцияларда қатнашишни истайдиган ёш тадқиқотчилар учун катта тўсиқ бўлишини яхши тушунаман.

Ёш олимларимизни халқаро анжуманларда қатнашишга ундаб қоламан ва бу йўлда ўз маслаҳатларимни аямайман. Аммо бундай олимларни қўллаб-қувватлайдиган фондлар ва саҳоватпеша гратнларнинг кўпайишини ҳам тилайман. Илмни қўлламасдан тараққиётга етишиб бўлмайди.

#Конференциялар

@profsherzod