🖊
خوانشی از مشروطیت: آزادی یا توسعه✍️ #دکتر_مردیها
حدود ۲۰ سال پیش ضمن سخنرانی‌ای در دانشکدۀ علوم سیاسی دانشگاه تهران، که بعدأ مضمون آن در کتاب «در دفاع از سیاست» چاپ شد، گفتم که
گمشدۀ مردم ایران که در جنبش مشروطه‌خواهی دنبال آن می‌گشتند، آزادی (در معنی جمهوری‌خواهی) نبود؛ نظم، امنیت، حکومت قانون و، بیش از هر چیز، توسعه و پیشرفت و رفاه بود.مجالس مشروطه نه‌فقط کمکی به این موارد نکرد، بلکه آفات بیشتری به مدیریت سیاسی و پیشرفت کشور زد.
دقیقاً به همین دلیل،
کودتای سرتیپ رضاخان و ظهور رضاشاه پهلوی شکست آرمان‌های «انقلاب مشروطیت» نبود، نجات آن بود.
برخی پرسشی را مطرح کرده‌اند مبنی بر اینکه مگر با جمهوری نمی‌توان به نظم و پیشرفت رسید. پاسخ من این است که البته که می‌توان، کما اینکه بسیاری رسیده‌اند، اما
اولاً، در زمانی که ما صحبت آن را می‌کنیم
(زمان احمدشاه قاجار) انتخابات و برگزیدن کسی برای ریاست جمهوری یا حتی نخست‌وزیر منتخب مجلس، چیزی بهتر از دمکراسی سال ۱۳۲۰ تا ۱۳۳۲ به دست نمی‌داد، که عمر متوسط هر کابینه سه-چهار ماه بود.این خود به دلیل بیسوادی گستردۀ مردم و نبود حداقل‌های نظم و امنیت و قانون و آزادی مشرف به هرج و مرج بود.
دوم اینکه، من
نمی‌گویم فقط اقتدار مصلح یا
فقط مشروطهشمایید که می‌گویید فقط جمهوری. و طوری می‌گویید جمهوری و آزادی
که گویی رأی دادن آحاد مردم بالاترین حدی است که جامعه‌ای می‌تواند به آن برسد.
در حالیکه در ۱۲ فروردین ۵۸ هم مردم رأی دادند.
سخیف‌ترین فکری که ما را به اینجا رساند این بود که در همۀ عالم مفسده‌ای بدتر از سلطنت و موروثی بودن آن نیست. نه انگار انتخابات می‌تواند هیتلر و پوتین و چه بسا القاعده و داعش سر کار بیاورد. پادشاهانی بوده‌اند که ستم کرده‌اند یا ناکارآمد و عیاش و کم عقل و بی‌وجود بوده‌اند، ولی
بسیاری از اوج‌های تاریخ بشری را پادشاهان رقم زده‌اند. همان‌هایی که با انتخابات نیامده و نرفتند.
درخشش رضاشاه خیره کننده بودبه تمام‌معنای کلمه ،نجات‌بخش.دشمنی با او را
➖
یکی آخوندهایی رقم زدند که فرهنگ و آموزش و قضا از چنبرۀ آنها بیرون می‌آمد و➖ یکی هم کمونیست‌هایی که برای الحاق ایران به شوروی نه مشروطه می‌خواستند نه جمهوری، و
دیگری هم
➖
روشنفکرانی که تنها عُرضه‌ای که داشته‌اند نفی و نقد مدرنیته بوده است و از همه بدتر ، سواد اعظم عامه‌ای که مغزهایشان زیر فشار این دو-سه دسته کج شده بود.
نمی‌دانم لازم است به برخی از قصورهای و تقصیرهای پهلوی اشاره کنم و بگویم که بله، می‌دانم و معترفم. آیا لازم است این بدیهی را یادآور شوم که
«در این زمانه رفیقی که خالی از خلل‌ست
صُراحی می ناب و سفينۀ غزل است»
وگرنه نوبت به بنی‌بشر برسد بنا به تعریف ، با خطا و خلل مواجهید.
تا جایی‌که اخیراً می‌گویند انسان موجودی واجب‌الخطا است!
در مسابقۀ بوکس برای برآورد امتیاز یک بازیکن، تعداد ضربه‌هایی که زده است را ضرب در مؤلفه‌های سنگینی و حساسیت آنها می‌کنند و از تعداد و سنگینی و حساسیت ضربه‌های حریف کسر می‌کنند. با این نحوۀ محاسبه، بسا که قهرمان چندین ضربۀ نانشسته یا حتی خطا زده باشد و چندین ضربۀ سخت هم خورده باشد، ولی نهایتاً با امتیاز بالا برنده معرفی میشود. مهم جمع و ضرب و تفریق است، نه اشاره به این و آن خطا.
آنها همین که سلطنت را از گرفتنِ خراج صرفاً به منظور ادای مخارجِ دربخانۀ شاهی، به در آوردند و مفاهیمی همچون مملکت و جامعه و نظم و پیشرفت و نوسازی و تمامیت سرزمینی و آبروی بین‌الملل را همچون دغدغه‌ای جدی «مطرح کردند» کافی بود تا قهرمان باشند، حتی اگر در عمل قدمی هم در راه آن برنداشته بودند. چه رسد که در این زمینه خارق‌العاده عمل کردند.
ادمین:
هدف
فلسفه
علت موفقیتِ
غرب با
مدرنیته/لیبرالیسم ش
فایده گرایی ، عملگرایی ، پیشرفت اقتصاد ، و چیزهایی ازین دست بوده.
ما هم ناگزیریم اون پیش‌فرض ها رو بفهمیم و بپذیریم.
هیچ راه فراری وجود نداره.
آزادی ، دموکراسی مثل اخلاق و مذهب ( که پیش از مدرنیته ارزشهای رایج و بنیادین بودند ) وسیله اند
هدف افزایش شانس بقا و افزایش لذت/کاهش رنج هست .
✅ این نکته مهمه
چون عدم توجه کافی باین نکته ما رو در دام وهمیات چپ و راست افراطی میندازه
@masnavi_mardiha | آثار دکتر مردیها
@Anglosphere2 | سنت و مدرنیته
@JAAMEbaaz | فلسفهی علوم اجتماعی
@mghlte | عصر روشنگری
▪️تعارض درونی لیبرتارین ها :
t.me/JAAMEbaaz/7721▪️ آزادی بعنوان ارزش اصیل :
t.me/masnavi_mardiha/62▪️ تعارض روشنفکران چپ:
t.me/Rfekri/611▪️ نوه رضا خان و رضاخان اسلامی:
t.me/JAAMEbaaz/8042▪️ مصلحت گرایی لیبرالیسم و تفاوت ش با مصلحت گرایی دیکتاتور ها :
t.me/masnavi_mardiha/126
