سبق...
عاشقان را شد مدرّس حُسنِ دوست / دفتر و درس و سَبَقْشان روی اوست...
و سبق چیست؟ درس و یاداشتهای روزانه، آنچه به تکرار و مستمر نزد استاد خوانند یا نویسند، چیزی نزدیک به جزوه دانشآموزان و دانشجویان امروزی. سبق به این معنی همچنان در فارسی افغانستان و تاجیکستان رایج است.
مولانا جای دیگر هم، که باز روز بیگاه شده و سخن به پایان نرسیده، میگوید:
«روز آخر شد، سَبَق فردا بود / رازِ ما را روز کی گُنجا بود؟»
یا در آن رباعی مشهور که «تا در دل من عشق تو اندوخته شد»:
«عقل و سبق و کتاب بر طاق نهاد / شعر و غزل و دوبیتی آموخته شد.»
و میدانید، «کودکان گرچه به یک مکتب دَرَند / در سَبَق هر یک ز یک بالاترند» و گاه هم پایینترند و ای بسا هیچ سبق نیاموزند مانند آن کودک که «اﻟﻒ نمیتوانست گفتن» و معلّم میگفت که «چون از این نگذشت و این را نیاموخت، من وی را سبقِ نو چون دهم؟»
این همه گفتیم تا عکس نمونهای عالی از سَبَقهای قدیم بیاوریم که شنیدن و خواندن چو دیدار نیست...
Post #352
1.16K
- ❤ 13
- 👍 6