در این درسگفتار به بازخوانی کتاب معایب الرجال تألیف بی‌بی خانم استرآبادی خواهیم پرداخت، متنی که در سال‌های پایانی سلطنت ناصرالدین‌شاه نوشته شده و به «نخستین متن فمنیستی ایران» نیز شهرت دارد. می‌کوشیم تا این متن را در بستر تحولات ایران قرن نوزدهم به مثابه جامعه‌ای در حال گذار بررسیم، جامعه‌ای که در آن نه تنها دستگاه حکم‌رانی در حال پوست‌انداختن است بلکه رعایا (که کمی بعد شهروند خوانده می‌‌شوند) به‌ویژه زنان نیز در حال تغییرند و به تدریج طبقات و اقشار اجتماعی جدیدی از جمله «زنان حقوق‌طلب» سربرمی‌آورند.
 
هرچند ظاهرا معایب الرجال در پاسخ به متنی به نام تأدیب النسوان نوشته شده اما از اشارات به این جامعه‌ی در حال تغییر و سربرآوردن افکار جدید به‌ویژه نگرش تازه‌ای به زن و رابطه و نسبتش با مرد خالی نیست. از این منظر، متن دارای لایه‌های مختلفی است که هر کدام واجد ارزش تاریخی، اجتماعی و حتی ادبی است.
 
در این درسگفتار بخش‌های مختلفی از تأدیب النسوان خوانده و تفسیر می‌شود و به اقتضا به سایر منابع تاریخی و پژوهشی در باب وضعیت زنان در عصر قاجار نیز مختصرا اشاره خواهد شد. همچنین متن در اختیار شرکت‌کنندگان دوره نیز قرار داده خواهد شد تا زمینه‌ و آشنایی لازم برای مشارکت در مباحث برایشان فراهم شود. امید است تا این درسگفتار شکلی از برخورد روش‌شناختی و شیوه‌ی تفسیر متون تاریخی را برای شرکت‌کنندگان فراهم آورد. این درسگفتار برای پژوهشگران و به‌ویژه دانشجویان مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری در رشته‌های جامعه‌شناسی، جامعه‌شناسی تاریخی، انسان‌شناسی، تاریخ، باستان‌شناسی و مطالعات زنان و جنسیت مفید است. همچنین مباحث پیشنهادی می‌تواند برای کلیه‌ی علاقه‌مندان به مطالعات انتقادی جالب توجه باشد.

دکتر مریم دژم‌خوی دانش‌آموخته‌ی باستان‌شناسی دانشگاه تهران و پژوهشگر حوزه‌ی  باستان‌شناسی معاصر است. جنسیت، استعمار، کشمکش و خشونت، و فرودستان زباله‌گرد از حوزه‌های مطالعاتی اوست. رساله‌ی دکترایش با عنوان «فرایند هویت‌یابی جنسیتی در مردان خاندان شاهی ساسانی» اولین رساله در زمینه‌ی باستان‌شناسی جنسیت در ایران به شمار می‌رود و از آن پس، ساخت جنسیت در ایران عصر قاجار، تغییرات در نظم جنسیتی پس از مدرنیزاسیون و جنبش‌های زنان به مهم‌تریم حوزه‌های پژوهشی او تبدیل شده‌اند. دژمخوی دوره‌ی پسادکتری خود با موضوع «نفت و استعمار در ایران عصر پهلوی اول» را در دانشگاه هایدلبرگ گذرانده، مدتی پژوهش‍گر دانشگاه فرای‌برلین بوده، و اکنون پژوهشگر دائم در بنیاد تحقیقاتی الکساندر فون هومبولت، و مدرس و پژوهشگر دانشگاه هایدلبرگ است. او همچنین عضو گروه مطالعاتی AGE (Archaeology and Gender in Europe) است و از او چندین مقاله در مجموعه مقالات، مجلات معتبر بین المللی، علمی و پژوهشی در زمینه‌های یاد شده منتشر شده است. کتاب باستان‌شناسی سیاست‌های جنسی و جنسیتی در عصر قاجار و پهلوی اول که با همکاری دکتر لیلا پاپلی یزدی منتشر شده، جدیدترین پژوهش منتشر شده‌ی او به زبان فارسی است. کتاب اخیر او به نام Women and the Politics of Resistance توسط نشر اسپرینگر به تازگی منتشر شده است.

برای شرکت در این دوره لطفا از طریق یکی از راه‌های ارتباطی زیر با ما در تماس باشید.
شماره‌ی تماس و واتس اپ: ۰۹۳۸۱۳۶۰۶۹۴
۰۲۱-۸۸۸۹۱۸۴۳
سایت: www.bidar.school
ایمیل: institutebidar@gmail.com
تلگرام: t.me/bidarschool
اینستاگرام: bidar.school
کانال یوتیوب:Bidar School
آدرس: مدرسه‌ی بیدار، خیابان نجات‌الهی، کوچه‌ی چهره آزاد، پلاک ۴، طبقه‌ی همکف شرقی
@bidarschool
@bidarcourses