پاسخ به پرسش همراهان کانال

پرسش:
... انچه من یافته ام گواه بر این است که لارستانی بازمانده زبان پهلوی ساسانی میباشد و نزدیکی هایی با گویش های لری ، گیلکی ، لکی و زبان کردی دارد . و واژه‌ های هنبازگر ( مشترک) بین این زبان با گویش هایی که برشمردم کم نیست.
پرسشم این است که شما پیوستگی زبان لارستانی با زبان پهلوی ساسانی را گواهی میدهید؟

-------

پاسخ:
... لارستانی بی‌تردید در شاخهٔ «ایرانی جنوب‌غربی» جای می‌گیرد و از همین رو، با فارسی نو و لری هم‌تبار است و ریشهٔ آن (همانند فارسی نو و لری) به زبان‌های جنوب‌غربیِ دورهٔ میانه بازمی‌گردد. اما زبان‌شناسی، لارستانی را «بازماندهٔ مستقیمِ پهلوی ساسانیِ رسمی» نمی‌داند؛ دقیق‌تر آن است که بگوییم لارستانی ادامهٔ یکی از گویش‌های گفتاریِ همان خانوادهٔ زبانی بوده که پهلوی ساسانی، شکل نوشتاری و معیارِ آن به‌شمار می‌آمده است.
به بیان دیگر، پهلوی ساسانی تنها یکی از صورت‌های ثبت‌شدهٔ زبان‌های جنوب‌غربی در دورهٔ میانه است و در کنار آن، گونه‌های گفتاری بومی متعددی وجود داشته‌اند. لارستانی به احتمال زیاد ادامهٔ یکی از همین گونه‌های گفتاری است که به‌طور طبیعی تا امروز تحول یافته است. از این رو، پیوستگی تبارشناختی لارستانی با زبان پهلوی ساسانی قطعی است، اما این پیوستگی به معنای اشتقاق مستقیم از شکل رسمی و نوشتاریِ پهلوی نیست، بلکه به معنای تعلق هر دو به یک سنت زبانی مشترک است.
همچنین، وجود واژه‌های مشترک میان لارستانی و زبان‌هایی مانند لری طبیعی است، زیرا همهٔ این‌ها به شاخهٔ جنوب‌غربی تعلق دارند. شباهت‌ با کردی، لکی و گیلکی نیز قابل انتظار است، چون همهٔ این زبان‌ها عضو خانوادهٔ زبان‌های ایرانی‌اند و از نیاکان مشترک کهن‌تری منشعب شده‌اند، هرچند به شاخه‌های متفاوتی متعلق هستند.
بنابراین، می‌توان گفت که لارستانی را باید یکی از تداوم‌های نوینِ زبان‌های ایرانی جنوب‌غربی دانست که با پهلوی ساسانی خویشاوند نزدیک است و ریشه در همان بستر تاریخی دارد.

✍ #خورشید_صبوری

@beyondlinguistics

@ganjineh_khorshid