نقد امیرمعزی (۴)

عدم‌ مراجعه مستقیم و ارجاعات نادرست

در کتاب تشیع، باورهای و ریشه‌های عرفانی، انواع اشتباهات سطحی و عمیق دیده می‌شود. در این نوشته‌های تلگرامی سعی می‌کنیم از هر نوع، نمونه‌هایی بگذاریم تا وضعیت این کتاب از جهات مختلف روشن شود.

امیرمعزی نوشته است:

«قابل توجه است كه ابو الفرج اصفهانی در کتاب الأغانی خود، اغلب ابو الاسود دوئلی را ظالم بن عمرو نوشجانی می‌خواند. باید به خاطر داشت که در نوشته‌های کلینی و ابن شهرآشوب -فقط به این دو منبع بسنده می‌کنیم- آمده است که شعر در مدح امام چهارم (اولاد هاشم و کسری) به ابو الأسود منسوب گردیده است.» (امیرمعزی، ص92)

https://t.me/Alasar_1/282

سپس به الأغانی، ج1، ص49؛ ج11، ص1-5؛ ج15، ص97؛ ج18، ص132 ارجاع داده است (امیرمعزی، ص123). چاپی که به آن ارجاع داده، چاپ 1285ق بولاق قاهره است (امیرمعزی، ص542). با مراجعه به جلد 18 چاپ بولاق که در دسترس بود، معلوم شد، در صفحه مورد نظر، فقط نام ابو الأسود الدئلی آمده، بی‌آن که اثری از «نوشجانی» باشد! بقیه مجلدات این چاپ در دسترس نبود، ولی با جستجو در سرتاسر چاپ 1415ق دار احیاء التراث العربی، هیچ موردی پیدا نشد که در آن ابو الأسود دئلی را نوشجانی خوانده باشد! بلکه به تفصیل احوال و اخبار ابو الأسود را شرح داده؛ نسبش را کامل آورده؛ او را مُضَری دانسته و همه جا از او به دئلی یاد کرده است. (الأغانی، دار احیاء، ج12، ص481-507)

در الأغانی گاه از الخلیل بن اسد النوشجانی یاد شده (نمونه: الأغانی، دار احیاء، ج4، ص282؛ ج19، ص36؛ ج6، ص523؛ ج15، ص209؛ ج14، ص320) و کنیه این شخص ابو الأسود بوده است (الأغانی، دار احیاء، ج8، ص498؛ بغیة الطلب، ج10، ص4768). ولی نه در الأغانی جایی «النوشجانی» و «ابو الأسود» با هم آمده است؛ نه ربطی به ابو الأسود الدئلی دارد و نه جایی ظالم بن عمرو خوانده شده است!

بر ما روشن نشد که امیرمعزی چرا و چگونه دچار چنین خلط عجیبی شده و چرا به این صفحات ارجاع داده است، اما هر چه هست، نشان می‌دهد هنگام نوشتن، _بر خلاف آن چه وانمود کرده_ مراجعه مستقیم به منبع نداشته است.

#امیرمعزی
@Alasar_1