پیادهروی واقعاً حجم مغز رو زیاد میکنه؟خیلی از ما وقتی سنمون بالا میره و حس میکنیم حافظهمون مثل قبل نیست، ناخودآگاه دنبال یه قرص، مکمل یا راهکار پیچیده میگردیم. اما یافتههای جدید عصبشناسی نشون میده سادهترین ابزار برای روپا نگه داشتن مغز، همین پیادهرویهای سادهمونه.
معجزه پیادهروی روی حجم مغزبخش هیپوکامپ مغز که مسئول اصلی حافظهست، بعد از پنجاه سالگی سالانه حدود یک تا دو درصد کوچکتر میشه. این یعنی تحلیل رفتن فیزیکی مغز. اما پژوهشها روی دو گروه از آدمها نشون داده اونایی که هفتهای سه یا چهار بار و هر بار چهل دقیقه پیادهروی منظم داشتند، نه تنها جلوی این تحلیل رفتن رو گرفتند، بلکه حجم هیپوکامپ مغزشون یک درصد بیشتر شد و حافظهشون بعد از یک سال کلی رشد کرد. دلیلش هم مشخصه؛ ورزش هوازی اکسیژنرسانی به مغز و کیفیت خواب رو بالا میبره و بخش زیادی از تثبیت حافظه اصلاً موقع خواب عمیق اتفاق میفته.
خطری به اسم افت تعادلهمه نگران آلزایمرند اما کسی حواسش به تعادل نیست. از هر چهار نفر بالای شصت و پنج سال، یک نفر زمینخوردن شدید رو تجربه میکنه. یه شکستگی ساده باعث میشه فرد ماهها خانهنشین بشه، تحرکش صفر بشه و درست همینجاست که مغز با سرعت بیشتری شروع به کوچک شدن میکنه.
تست ۱۰ ثانیهای تعادلیه تست ساده هست که همین الان میتوانید امتحان کنید. روی یک پا بایستید و سعی کنید ده ثانیه تعادلتون رو حفظ کنید. حالا همین کار رو با چشمان بسته انجام بدید. تازه اونجا متوجه میشید چقدر مغز ما برای حفظ تعادل به بینایی وابسته است.
خبر خوب اینه که تعادل کاملاً قابل تمرین دادنه. مخچه که کنترل تعادل رو بر عهده داره با تمرینهای سادهای مثل یوگا، تایچی یا حتی راه رفتن روی سطوح ناهموار طبیعت ظرف یک تا دو ماه به شدت تقویت میشه.
۳ نکته کلیدی برای جوان نگهداشتن مغزاول اینکه تنفس دهانی رو متوقف کنید. با بالا رفتن سن ناخودآگاه تنفس از دهان زیاد میشه که اکسیژنرسانی به مغز رو کم میکنه. تنفس عمیق از بینی برای مغز حیاتیه.
دوم اینکه از راحتی و لمدادنهای مداوم فاصله بگیرید. با گذشت زمان تمایل بدن به نشستن و تکیه دادن بیشتر میشه اما باید خودمون رو کمی به تحرک بیشتر وادار کنیم.
در نهایت خودتون رو تو شرایط ناآشنا بگذارید. یاد گرفتن کارهای جدید یا قرار گرفتن تو موقعیتهای تازه، مغز رو از حالت غیرفعال خارج میکنه.
پیری مغز یک مسیر یکطرفه نیست. ما کنترل خیلی بیشتری روی این فرآیند داریم، فقط کافیه کمی منظمتر راه بریم، تعادلمون رو به چالش بکشیم و درست نفس بکشیم.
✍️ امیراحسان سجادی، روانشناس
@UTpsychologic