۳) فقدان خلاقیت در شیوه مبارزه

اعتراض خیابانی، همان‌طور که پژوهشگران جنبش‌های اجتماعی می‌گویند، آخرین مرحله یک مبارزه است، نه اولین ابزار آن. خیابان زمانی کارآمد است که مراحل پیشین طی شده باشد و هزینه انسانی به حداقل برسد.

جمهوری اسلامی خیابان را بهتر از هر نیروی مخالفی می‌شناسد:
نیروی سرکوب دارد، سلاح دارد، و در استفاده از خشونت تردید نمی‌کند.

جنبش «زن، زندگی، آزادی» دقیقاً به همین دلیل موفق‌ترین جنبش سال‌های اخیر بود:
نه به‌خاطر خشونت، بلکه به‌خاطر زبان متفاوت؛
زبان زنانه‌ای که حکومت را آچمز کرد؛ ناآشنا، خلاق و روزمره.

مبارزه‌ای که بعد از فروکش خیابان هم ادامه یافت؛ در زندگی روزانه، با هزینه کمتر، اما پایداری بیشتر.

جمع‌بندی

با همه این دلایل، فکر می‌کنم تمرکز انحصاری بر یک فرد، اتلاف انرژی جمعی است. اگر روزی ائتلافی فراگیر از مخالفان شکل بگیرد، رضا پهلوی هم می‌تواند نقش و سهم خود را در آن ایفا کند؛ اما رهبری آینده ایران، اگر قرار است کم‌هزینه و پایدار باشد، باید جمعی، متکثر و نماینده بخش‌های مختلف جامعه باشد.

در شرایطی که جان هزاران انسان در خطر است، بهتر است به‌جای درگیری‌های درون‌اپوزیسیونی، به این فکر کنیم که چگونه می‌توان قدرت را از حکومت پس گرفت. پس از آن، درباره شکل آینده می‌توان و باید گفت‌وگو کرد.

سخن پایانی

این نوشته نه دعوت به تسلیم است،
نه بی‌احترامی به خشم،
و نه بی‌اعتنایی به خون‌های ریخته‌شده.

تنها دعوتی است به چندوجهی فکر کردن در جهانی که سیاه و سفید نیست.

با عشق و احترام به روح‌های شجاعی که جان خود را سپر آزادی دیگران کردند.
با احترام عمیق به خانواده‌هایی که هر روز با فقدان زندگی می‌کنند.
و با عشق به حقیقتی که ما را به زیستن، رنج کشیدن و دوباره عاشق شدن فراخوانده است.