اورژانس های روانپزشکی بخش اول

🚨 خودکشی؛ یک اورژانس بهداشت روان

🧠 خودکشی (Suicide) به اقدام عمدی برای خاتمه دادن به زندگی گفته می‌شود و یکی از مهم‌ترین اورژانس‌های بهداشت روان است.

📌 اصطلاحات مهم
🔹 Suicide Attempt: اقدام به خودکشی؛ در زنان شایع‌تر است (حدود ۳ به ۱).
🔹 Committed Suicide: خودکشی منجر به مرگ؛ در مردان شایع‌تر است (حدود ۴ به ۱).

🧠 نکته: بیشتر افرادی که اقدام به خودکشی می‌کنند، یک اختلال روانی زمینه‌ای، به‌ویژه افسردگی، دارند.

---

⚠️ عوامل خطر خودکشی

خودکشی یک پدیده چندعاملی است؛ بنابراین شناخت عوامل خطر برای ارزیابی ریسک اهمیت زیادی دارد.

🔸 عوامل روان‌شناختی و اجتماعی:
• بیماری روانی، به‌خصوص افسردگی و ناامیدی
• رفتارهای تکانه‌ای (Impulsivity)
• ضعف مهارت حل مسئله، به‌ویژه در نوجوانان
• جنسیت مرد
• انزوا و تنهایی
• سابقه اقدام قبلی به خودکشی
• سابقه بستری روان‌پزشکی
• مجرد بودن، طلاق یا بیوه بودن؛ به‌خصوص در مردان
• بیکاری و مشاغل پراسترس
• فقدان یا جدایی اخیر
• مشاجره و تعارض با افراد نزدیک

🧬 عوامل زیستی:
• کاهش عملکرد سیستم سروتونرژیک مغز
• برخی تغییرات مرتبط با مونوآمین‌اکسیداز پلاکتی

🛡️ عوامل محافظتی
ازدواج، داشتن فرزند، اشتغال، حمایت اجتماعی و اعتقادات دینی و پایبندی به آن‌ها می‌توانند نقش محافظتی داشته باشند.

---

👩🏻‍⚕️ اقدامات پرستاری در بیمار با خطر خودکشی

🔴 ۱. تأمین ایمنی؛ اولویت اول
• بیمار پرخطر را تنها نگذارید.
• محیط را از وسایل بالقوه خطرناک پاک کنید.
• سطح مراقبت و مشاهده را متناسب با میزان خطر تعیین کنید.
• در صورت خطر فوری، تیم درمان و روان‌پزشک را سریعاً مطلع کنید.

🧠 ۲. ارزیابی خطر
• درباره افکار خودکشی، قصد و وجود برنامه به‌صورت مستقیم و بدون قضاوت سؤال کنید.
• سابقه اقدام قبلی، اختلالات روانی، مصرف مواد و عوامل استرس‌زا را بررسی کنید.
• میزان حمایت خانوادگی و اجتماعی را ارزیابی کنید.

💬 ۳. ارتباط درمانی
• با آرامش، همدلی و بدون قضاوت با بیمار صحبت کنید.
• احساسات بیمار را جدی بگیرید و از جملات سرزنش‌آمیز یا ساده‌انگارانه پرهیز کنید.
• به بیمار اجازه دهید درباره احساسات و افکار خود صحبت کند.

💊 ۴. درمان و پیگیری
• داروهای تجویزشده را طبق دستور تجویز و اثرات و عوارض آن‌ها را پایش کنید.
• بیمار را از نظر تغییرات ناگهانی خلق و رفتار تحت نظر داشته باشید.
• برنامه ایمنی و پیگیری پس از ترخیص را با تیم درمان و خانواده هماهنگ کنید.

⭐ نکته مهم:
سابقه اقدام قبلی به خودکشی یکی از مهم‌ترین عوامل خطر برای اقدام مجدد است.
همچنین، پرسیدن مستقیم درباره خودکشی باعث ایجاد فکر خودکشی در فرد نمی‌شود.