این قسمت از پادکستِ «اثر پروانه‌ای» رو با حضورِ نوید کلهرودی، پژوهشگر و کارشناسِ علوم سیاسی، می‌دیدم. یک گفت‌وگوی طولانی و انتقادی درباره‌ی سیاست، شکاف‌های اجتماعی و نسلِ جدید. اون موقعی که این ویدیو در یوتیوب قرار گرفته بود، خیلی دیده شد و بخش‌هایی‌ش در اینستا هم Reel شد. این‌جا چند نکته‌ی جالبش رو می‌نویسم.
🔻 آدمِ پشتِ ماجرا
کلهرودی دکترای علوم سیاسی از دانشگاه تهرانه و بیش از ۱۳ سال سابقه‌ی تدریس داره. برخلافِ کلیشه‌ی رتبه‌های برتر، خودش رو محدود به کتابِ درسی نکرده و رمان و فیلم همیشه بخشِ بزرگی از زندگیش بوده. یک مدت روزنامه‌نگاری کرد ولی به‌خاطرِ بی‌سوادیِ سیاستمدارها و نخواستنِ «نردبان شدن» برای دیده‌شدنِ اون‌ها، کنار کشید. الان هم در کنارِ تدریس، کافه‌ای به اسمِ «شب‌های روشن» تو ورامین راه انداخته که کتاب امانت می‌ده و فیلم پخش می‌کنه.
🗂 چند محورِ اصلیِ بحث
کافه‌رفتن برای ایرانی‌ها راهیه برای این‌که نشون بدن هنوز زنده‌ان، و با «قربانی‌نکوهی» (سرزنشِ مردم برای زندگی کردن وسطِ بحران) مخالفه. به پزشکیان رأی داد، ولی صرفا برای گشایش‌های حداقلی. معتقده دولت هیچ ایده و افقِ کلانی نداره. ریشه‌ی آمریکاستیزی رو ترکیبی می‌دونه از کودتای ۲۸ مرداد، نفوذِ چپِ مارکسیستی، فلسفه‌ی هایدگر و آل‌احمد (غرب‌زدگی) و پیوندش با اسلامِ سیاسی. به تناقضِ کسایی که شعارِ ضدآمریکایی می‌دن ولی آیفون دست‌شونه هم کنایه می‌زنه.
💬 تاریخ و نسلِ جدید
رساله‌ی دکتریش درباره‌ی مفهومِ «شاهنشاه» در خیالِ اجتماعیِ ایرانی‌هاست. می‌گه نوستالژی (به پهلوی یا دهه‌ی ۶۰) وقتی شکل می‌گیره که جامعه افقی رو به جلو نمی‌بینه و به گذشته‌ی ایده‌آل‌شده چنگ می‌زنه. با ارجاع به کتابِ سقوطِ اصفهانِ طباطبایی، تقلیلِ علتِ سقوط به «گناه و فساد» رو مانعِ درکِ بحرانِ واقعی می‌دونه. درباره‌ی نسلِ Z هم برخلافِ برچسبِ «ابتذال»، این نسل رو اخلاقی‌تر و دارای مرزهای شفاف‌تری می‌دونه؛ تو کلاسش رپ گوش می‌دن و او در مقابل، قیصر و شجریان معرفی می‌کنه.
📊 احمدی‌نژاد و آینده
با استناد به کتابِ «پوپولیسمِ ایرانی» تحلیل می‌کنه که احمدی‌نژاد با شعارهای غیرقابل‌سنجش گسل‌های اجتماعی رو فعال کرد، ولی در سیاستِ خارجی به‌خاطرِ حلقه‌ی بسته‌ی هم‌دانشگاهی‌هاش شکست خورد. چشم‌اندازِ اقتصادی و اجتماعی رو تاریک می‌بینه و از احتمالِ حرکت به سمتِ فروپاشی و «دولتِ کاغذی» می‌گه. جنگ رو غیرقابل‌پیش‌بینی و وابسته به تصمیم‌های ترامپ می‌دونه، و باور داره هوش مصنوعی با خلقِ «تخیلاتِ سیاسیِ بدیع» بازیِ قدرت رو عوض می‌کنه.
اما خلاصه‌ی کل این حرف‌هاش اینه که مسئولیتِ مشکلات متوجهِ سیستمِ حکومتیه، نه مردمی که برای بقا دستوپا می‌زنن. بزرگ‌ترین دستاورد خودش رو هم در این مسیر، «خود بودن» و «تلاشِ موثر در اندازه‌ی یک معلم» می‌دونه و می‌گه هیچ‌وقت پستِ سازمانی نمی‌پذیره، چون سیستمِ اداریِ فعلی رو غیرقابلِ اصلاح می‌بینه. عملا ناامیده، ولی تلاش خودش رو هم باارزش می‌دونه، انگار یکی داره تو باتلاق غرق می‌شه ولی دستوپا زدن ارزش خودش رو داره به هر حال.
🔗 https://www.youtube.com/watch?v=WBTA_dF9hhI
✈️ @Mirage_Notes