Мәктүпләр / مكتوبلر

Иске бәядән lisan.tatar сервисларында баллар сатып алырга өлгерегез!

Бүген – соңгы көн

ХХ гасыр башында халыкны нәрсә борчыган икән? Җавапны Сәхифәләремез белән Lisan.Tatar'ның уртак проектында эзләгез!

👉 Акыллы китапханәдә иске имлядагы 11 меңнән артык файл белән бушлай танышып була. Ә ясалма фәһем ярдәмендә сез кыскача эчтәлек ясый, чыганаклар турында сораулар бирә, өлешләр сайлап 12 телгә тәрҗемә итә аласыз!

15 октябрьгә хәтле Lisan.Tatar сервисында иске бәядән баллар сатып алыгыз:

25🔸 499 → 399 сум
100🔸 1990 → 1570 сум
300🔸 5900 → 4690 сум

Сатып алырга өлгерегез:
https://lisan.tatar/pricing

🔥 Теркәлү: lisan.tatar
📙 Китапханә: lisan.tatar/sahifelerimiz
☄ Элемтә: lisan.tatar@gmail.com

Яңа уку елында тарихи тикшеренүгә чумасызмы? Иске татар теленнән тәрҗемәчене арзан бәядән кулланып калырга җитешегез!

👉 Lisan.Tatar'да басма текстларны 12 телгә тәрҗемә итәргә, 3 әлифбага транскрипт ясарга, кыскача эчтәлек белән аерым сүзнең аңлатмасын да алырга була.

15 октябрьгә хәтле Lisan.Tatar сервисында иске бәядән баллар сатып алыгыз:

25🔸 499 → 399 сум
100🔸 1990 → 1570 сум
300🔸 5900 → 4690 сум

Сатып алырга өлгерегез:
https://lisan.tatar/pricing

🔥 Теркәлү: lisan.tatar
📙 Тәрҗемәче: lisan.tatar/mektupler
☄ Элемтә: lisan.tatar@gmail.com

"Дарел-көтеб"тә "Шура", "Әд-дин вәл-әдәб", "Дин вә мәгыйшәт" журналлардагы мәкаләләр буенча эзләүне өстәделәр:

https://t.me/darulkutubhuzur2/46

🔸 «Сәхифәләремез» проекты һәм «Lisan.Tatar» тәрҗемәчесе ярдәмендә иске татар телендәге матбугатны укырга, тәрҗемә итәргә була

👉 Сылтама:
https://lisan.tatar/sahifelerimiz/matbugat

Бу түләүле (шулай да арзан) сайт тарихи чыганаклар белән эшли торган студентларга, курс эшләрен яза торган тарихчы, востоковед, филолог, культурологларга һәм башка гуманитар өлкәләрдә укучы студентларга ярдәм итә ала. Китапханәгә ирешү тулысынча бушлай.

____

🔸 Благодаря совместному проекту «Сәхифәләремез» и «Lisan.Tatar» можно читать и переводить периодику со старотатарского языка

👉 Ссылка:
https://lisan.tatar/sahifelerimiz/matbugat

Этот платный (но недорогой) переводчик поможет студентам, работающим с источниками при подготовке курсовых работ: историкам, востоковедам, филологам, культурологам и студентам других гуманитарных направлений. Доступ к библиотеке при этом полностью бесплатный.

☎️ Элемтә / контакты:
— t.me/mektupler?direct
— lisan.tatar@gmail.com

Иске имля буенча яңа курс:

https://t.me/sources_genealogy/31

Айзат махсус кулъямаларны (метрика кенәгәлрен) укырга өйрәтә! Урыннар күп калмады, кушылыгыз: @artyom_source

Бик күпләрнең гаилә тарихы белән кызыксынуын исәпкә алып, кулъязмаларны тәрҗемә итә алырлык модельләрне үстерү максатларын күздә тотып, түләүле тест режимында Lisan.Tatar Шәҗәрәче сервисы эшли башлый.

Кулъязмалар ЯФга әлегә авыр бирелә, ләкин, мәсәлән, исемнәрне танып алуда зур алга китешләр бар. Былтыр ясалган тәрҗемәчене сынап караучыларның фикерләренә колак салып, яңа сервисны булдырырга карар кылынды:

🌟 lisan.tatar/shajara

Lisan.Tatar Шәҗәрәче «сорау-җавап» форматы белән генә чикләнмичә, үзе гамәлләр кылучы агент буларак эшли (хәер, шуңа өйрәнә генә әле). Ул сезнең урынга:

🔸 метрик кенәгәне укып, аның эчтәлеген тәрҗемә итәргә тырышачак*;
🔸 таблицалар төзеп, анда искә алынган шәхесләрне аерып күрсәтәчәк;
🔸 үзе туганлык җепләрен билгеләп, схемалар төзеп бирәчәк – сез аларны төзәтә аласыз.
🔸 мәхәллә буенча статистик анализ ясаячак – уртача гомер озынлыгы, мәһәр күләме, вакыйгалар сезонлыгы һ.б.!

* ЯФ ясаган тәрҗемәне Сез шунда ук белгечкә төзәтүгә җибәрә аласыз

☄ Хаталар булса: lisan.tatar@gmail.com

Бу рамазанда «Сәхифәләремез» × «Lisan.Tatar» проектлары көчләрен берләштереп, акыллы китапханәгә нигез сала!

🌟 lisan.tatar/sahifelerimiz
Биредә классик имляда язылган китаплар тупланган. Сез хәзер:

🔸 автор, ел, нәшрият, типография, серия, жанр, тел фильтрлары буенча эзли;
🔸 һәр китапның кыскача эчтәлеген сората;
🔸 100 биткә кадәр булган китаплар белән турыдан-туры AI-чат форматында унике телдә сөйләшә аласыз!

🌟 lisan.tatar/sahifelerimiz/matbugat
Ә бу сайтта имляда басылган газета-журналлар тупланган – нөсхәләр саны 10 меңгә якынлаша! «Вакыт», «Шура», «Йолдыз» һәм башка басмалар:

🔸 милади һәм һиҗри календарь буенча тәртипкә салынган;
🔸 кыскача эчтәлек ясату мөмкинлегенә ия;
🔸 AI-чат форматында эшли.
🔸 Сез сайлаган өлешләрне 12 телгә тәрҗемә итә аласыз!

Китапханәгә ирешү – бушлай, ә ясалма фәһем иске имля текстларын моңарчы күрелмәгән арзан бәягә анализлый, матбугат сәхифәләрен тәрҗемә итә, сорауларга җавап бирә ала.

🔥 Канал: @sehifeleribiz @mektupler
☄ Хаталар булса: lisan.tatar@gmail.com

🌟 Якынлашып килүче Ураза бәйрәмнәре уңаеннан, рамазан белән хушлашканчы, сезгә иске татар теленнән Lisan.Tatar эксперименталь тәрҗемәчесенең яңа версиясен тәкъдим итәбез!

🔸 Тәрҗемәче хәзер тизрәк эшли, бер запроста 20 бит, 100 мб'лык файлларны эшкәртә ала! Күләмле битләр өчен PRO режимын кулланырга киңәш ителә.

🔸 Басма текстларны 12 телгә (шул исәптән башкортчага) тәрҗемә итәргә, 3 әлифбага транскрипт ясарга, кыскача эчтәлек соратырга була.*

🔸 Яңа функцияләрдән – тәрҗемә тарихын саклап бару, онлайн-редактор һәм шуңа тоташтырылган ЯФ нигезендә сүзлекчә.

Димәк ки, хәзер тәрҗемәдә чыккан берәр сүзне аңламасагыз, сайтта бер төймәгә генә басып, аның мәгънәсен ачыклап була. Бу бигрәк тә гарәп-фарсы сүзләре белән эшне җиңеләйтәчәк. Ә тәрҗемә иткән мәктүпләрегез бүтән югалмаячак! Сез аларны йөкли дә, сөртә дә аласыз.

* ЯФ көннән көн акыл җыеп барса да, аның җавапларына төгәллек гарантиясе юк

🔥 Сайт: lisan.tatar
📙 Тәрҗемәче: lisan.tatar/mektupler
☄ Хаталар булса: lisan.tatar@gmail.com

Что мы хотим сделать?

В здании мечети есть два больших зала. Второй из них заполняется прихожанами только во время пятничных молитв, праздников и мероприятий. Мы хотим трансформировать его так, чтобы люди приходили сюда в любое время - создать тут современное исламское пространство.

Часть зала будет отведена под музей, другая - сохранит своё текущее назначение. По пятницам это по-прежнему будет местом осуществления культа, а в другое время тут будут проходить лекции, выставки, презентации, встречи книжного и кино клубов и т.п.

Мы надеемся, что техническое оснащение зала сделают его удобным местом для городской активности, а оформление и интересные архитектурные решения привлекут сюда молодожёнов, стремящихся прочесть никах в красивом и наполненном смыслами пространстве.

Подробнее об Алифе можно прочесть в манифесте. Предлагаем ознакомиться с ним по этой ссылке.

сall for papers | секция «Историческая антропология мусульманских сообществ в Российской империи и СССР»

Приглашаем принять участие в работе дискуссионной панели «Историческая антропология мусульманских сообществ в Российской империи и СССР: переплетенные практики, трансферы знания, языковые перекрестия», которая пройдет 25–27 мая 2026 года в рамках международной научной конференции «Чтения имени Ибн Халдуна по антропологии исламских культур» в Институте востоковедения РАН.

К участию приглашаются исследователи, аспиранты и студенты разных уровней. Подробную информацию об исследовательской проблематике секции, требованиях к заявкам и формате проведения конференции можно найти по ссылке.

Срок подачи заявок — до 1 апреля 2026 года.

Заявки можно направлять по адресам:
olgabessm@gmail.com
pavel-shablei@list.ru

Организаторы секции:
Ольга Бессмертная и Павел Шаблей

Ждем ваших заявок!

Татар галиме Әхмәдһади Максудиның «Шәригать хөкемнәре» дигән китабы янәдән дөнья күрде!

Проект XVI Бөтенроссия мөселман яшьләре форумында җиңү яулаган иде. Китапның шушы яңа басмасы – бик күп кешенең хезмәт җимеше.

Ә. Максудиның «Шәригать хөкемнәре» китабы өч телдә – иске татарча, татарча һәм русча басылып чыга. Китапта кешеләрнең төрле гамәлләре Әбү Хәнифә (рәхимәһүллаһ) мәзһәбендәге хөкемнәр буенча саналып китә. Басма төрле шәргый хөкемнәр белән таныштыра, шулай ук иске татар телендәге текстлар белән эшләргә өйрәтә.

Китаптан тыш, иске татар теле буенча күнегүләрне үз эченә алган сайт та булдырылды:

👉🏻 https://lisan.tatar/maqsudi

Китап якын арада кибет һәм маркетплейсларда сатыла башлаячак һәм китапханәләргә җибәреләчәк! @mahmudiya һәм @mektupler каналында яңалыкларны күзәтеп барыгыз!

Книга снова на ВБ!

https://www.wildberries.ru/catalog/328596358/detail.aspx

В новом выпуске подкаста «Неизящная словесность» обсуждаем писателей-«деревенщиков»

В новом выпуске подкаста Денис Ларионов и Денис Маслаков беседуют с филологом Анной Разуваловой о советской «деревенской прозе» — как литературном явлении и идеологическом конструкте. На какие социальные запросы отвечала эта литература? Как традиционалистский язык связан с более широкими идеологическими контекстами? Имеют ли постсоветские текстах «деревенщиков» сегодня литературный интерес?

Разговор основан на статье Анны Разуваловой «В поисках аутентичности и глубинных структур: конструирование литературного традиционализма (1960-е—2010-е годы)», а также её книге «Писатели-„деревенщики“. Литература и консервативная идеология 1970-х годов».

🖊 nlo.media 🖊 Яндекс.Музыка 🖊 Apple Podcasts 🖊 телеграм

Late Soviet Татарстан әдәбиятында ике зур шаукымны билгеләп була кебек. Ул чордагы Татарстан икегә бүленгән – индустриализация барган көньяк-көнчыгыш, Кама буе районнары, икенче яктан – авыл тормышын саклаган, ләкин Казан белән һәрчак бик тыгыз бәйләнештә торган Казан арты төбәге.

Әдәби барышның да локаль контурларын сызып була микән? Булса да, бик шартлы рәвештә генә, чөнки бу бүленешләр географик картада түгел, ә шәхесләрнең эчке дөньясында барган. Шартлы рәвештә генә «индустриаль» (Гариф Ахунов, Мәхмүт Хәсәнов, Шамил Бикчурин) һәм «авыл» прозаларын билгеләп узарга буладыр (Гомәр Бәширов, Мөхәммәт Мәһдиев, Әмирхан Еники, Аяз Гыйләҗев). Һәрхәлдә, искә алынган язучыларның иҗатында ике тема да бер-берсе белән чиратлашып, ә кайчак үрелеп тә барган. Шуңа бу бүленеш бик сай гына. Ләкин мин бу бүленешнең эвристик потенциалын киләсе нәрсәдә күрәм.

Индустриаль процессларга һәм «нефтьче» язучыларга җавап буларак язылган әдәбиятта шәһәр һәм модерн – «ят», «рухсыз» дөнья буларак кабул ителә, ә «чын», «дөрес» тормыш, табигыйлык, шул исәптән миллилек, бары авылда, бигрәк тә иске авылда гына табыла дигән фикерләр таралды.

Бу ике тема бер-берсен ягулык белән тәэмин итеп, мәдәни конфликт тудырды. Әйтергә кирәк, бу «татар» әдабиятына гына хас нәрсә түгел, гомумән совет әдабиятында күзәтелгән нәрсә. «Деревенщиклар» (Распутин, Шукшин, Астафьев), әрмән (Матевосян), удмурт (Красильников), мари (Колумб), башкорт (Мусин, Кәрим) әдәбиятлары, яисә «совет Востогы»нда «маңкорт» төшенчәсен керткән Чыңгыз Айтматовлар «милли архетипларны» эзләүдән бигрәк, совет милләтләрен «кан һәм туфрак» белән бәйли торган примордиаль карашларны ныгытты гына. Милләт язмышы турында борчылулар нәтиҗәдә милли билгеләмәләрне катырып, милләткә карата саклану-саклап калу дискурсын гына куллану мөмкинлеген калдырдылар. Милләтчелек риторикасы 90 нчы елларда гына барлыкка килгән нәрсә булмыйча, 60–80 нче еллардагы эко-милләтчелек әсәрләрендә һәм шуларның проекциясе булган тарихи романнарда (Фәттах, Хәбибуллин), пансовет феномены буларак формалаша башлаган, дигән йомгакка килеп була.

Совет модернизациясенең әдәби рефлексиясе «үзебезнекен читләрдән саклау» изоляционист риторикасына, милләтләрне эссенциалистик рәвештә күрүгә китерде. Инде бүгенге вәзгыятьтә яраткан язучыларыбызны тарихи контекстларыннан аермыйча, текстның эчке логикасына бирешмичә, аның тозакларына эләкмичә, уйланып укысак, никадәр яхшы булыр иде...