طاعون یک عفونت حاد و بالقوه کشنده ناشی از Yersinia pestis است. انتقال عمدتاً از طریق گزش کک آلوده، تماس با بافت حیوان آلوده و در نوع ریوی از طریق ترشحات تنفسی رخ می‌دهد.
▪️تظاهرات بالینی
✔️بوبونیک: تب حاد + لنفادنوپاتی بسیار دردناک (Bubo)، معمولاً اینگوینال، آگزیلاری یا سرویکال.
✔️سپتی‌سمیک: تب شدید، شوک، DIC و نارسایی چندعضوی؛ ممکن است بدون بوبو باشد.
✔️ریوی: تب، سرفه، تنگی نفس، درد قفسه سینه و گاهی هموپتیزی. مهم‌ترین فرم از نظر انتقال انسان‌به‌انسان است.
▪️تشخیص
بسته به فرم بیماری:
✔️آسپیراسیون بوبو
✔️کشت خون
✔️نمونه تنفسی در طاعون ریوی
✔️PCR و تست‌های اختصاصی
🔺در شک بالینی قوی، درمان نباید منتظر نتیجه آزمایش بماند.
💊اردر دارویی طاعون
✔️بالغین
1. Gentamicin
Gentamicin 5 mg/kg IV/IM q24h
Duration: 10–14 days
Adjust dose according to renal function and serum drug levels when appropriate.
OR
2. Ciprofloxacin
Ciprofloxacin 400 mg IV q8h
OR Ciprofloxacin 750 mg PO q12h
Duration: 10–14 days
OR
3. Doxycycline
Doxycycline 200 mg IV/PO loading dose
Then 100 mg IV/PO q12h
Duration: 10–14 days
OR
4. Streptomycin
Streptomycin 1 g IM q12h
Duration: 10–14 days
👶🏻اطفال
✔️Ciprofloxacin
10 mg/kg IV q8–12h
OR 15 mg/kg PO q8–12h
Maximum: 400 mg/dose IV; 500 mg/dose PO q8h or 750 mg/dose PO q12h
✔️Gentamicin
4.5–7.5 mg/kg IV/IM q24h
✔️Streptomycin
15 mg/kg IV/IM q12h
Maximum: 1 g/dose
✔️Doxycycline
<45 kg: 4.4 mg/kg loading dose, then 2.2 mg/kg IV/PO q12h
≥45 kg: 200 mg loading dose, then 100 mg IV/PO q12h
✔️Levofloxacin
<50 kg: 8 mg/kg IV/PO q12h
Maximum: 250 mg/dose
≥50 kg: 500–750 mg IV/PO q24h
🔴نکته مهم: در طاعون شدید و تهدیدکننده حیات، داکسی‌سایکلین را می‌توان حتی در کودکان زیر ۸ سال استفاده کرد؛ نگرانی قدیمی درباره تغییر رنگ دندان نباید درمان یک عفونت تهدیدکننده حیات را به تأخیر بیندازد.
نوزادان ≤۲۸ روز
دوزها متفاوت است و باید بر اساس سن دقیق نوزاد تنظیم شوند؛ برای مثال Gentamicin در نوزاد ≤۷ روز 4 mg/kg هر 24 ساعت و در ۸–۲۸ روز 5 mg/kg هر 24 ساعت است.
▪️کنترل عفونت
در طاعون ریوی بیمار باید فوراً ایزوله شود و Droplet precautions اعمال شود. تماس نزدیک با بیمار مبتلا به طاعون ریوی باید برای PEP ارزیابی شود.
نکته: در شک بالینی به طاعون، نمونه‌گیری انجام دهید اما شروع آنتی‌بیوتیک را منتظر نتیجه آزمایش نگذارید.
منابع:
CDC – Clinical Care of Plague
CDC MMWR – Antimicrobial Treatment and Prophylaxis of Plague
WHO – Plague
UpToDate – Plague
@MEDJUU