فرهنگِ ریشه‌شناختیِ نوواژگانِ همگانی و دانشی

¶↕️

❇️ نوواژه برای جایگزینیِ #to_bribe به معنای دادنِ پول، مال یا منفعتی به کسی برای واداشتنِ او به انجام دادن یا انجام ندادنِ کاری خلاف قانون یا وظیفه؛
رشوه دادن


ا⬇️ █ ⬇️ █ ⬇️


❍◄#بژواردن \ baž.vâr.d.an \ 
یا:
❍◄#بژواریدن \ baž.vâr.id.an \  👈 بَژ (ستاکِ برساخته از ریشهٔ نیاایرانیِ -bāǰi به‌معنایِ «باج» و در نهایت از ریشهٔ -bag به‌معنای «اختصاص دادن، بخش کردن، تقسیم کردن») + ــ‌وار (پسوندِ نسبت و شباهت) + ــ‌یدن (نشانه‌ٔ‌ مصدر)

💎 مثال:
● 👈 ۱- پیمانکار می‌کوشید تا بازرس را بَژوارَد (رشوه دهد) ولی هر بار با حضورِ یک مزاحم از این کار صرف‌نظر می‌کرد.

● 👈 ۲- آن‌ها ماموران را بَژواردند (رشوه دادند) تا از تخلف‌هایشان در ساخت‌وساز چشم‌پوشی کنند.

📢 توجه:
┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟢 ☛#bribe رشوه
🟢 ☚#بژوار \ baž.vâr \ 
  یا: ☚#باژوار \ bâž.vâr \

💎 مثال:
● 👈 ۱- آن مقام از شرکت بَژواری (رشوه‌ای) کلان دریافت کرده بود و به‌ همین دلیل ماه‌ها بود که داشت محاکمه می‌شد.

● 👈 ۲- بَژوار را درونِ پاکتی گذاشته بود و پاکت را زیرِ کتاب تا در فرصتی مناسب آن را به مدیر تحویل دهد.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟣 ☛#bribery رشوه‌دهی، رشوه‌گیری
or: ☛#bribing (اسمِ‌مصدر)
🟣 ☚#بژوارش \ baž.vâr.eš \
یا: ☚#بژواردهی \ baž.vâr.deh.i \
یا: ☚#بژوارگیری \ baž.vâr.gir.i \

💎 مثال:

● 👈 ۱- وزیر به جرمِ سنگینِ بَژوارش (رشوه‌دهی) متهم شده بود.

● 👈 ۲- تحقیقات در وزارتِ اقتصاد از بژوارگیریِ گسترده‌ای در طولِ سالیان پرده برداشت.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟢 ☛#briber
🟢 ☚#بژوارنده \ baž.vâr.and.e \ 
یا: ☚#بژوارگر \ baž.vâr.gar \ 
 
💎 مثال:
● 👈 ۱- بَژوارگر (رشوه‌ده) به پنج سال زندان محکوم شد.

● 👈 ۲- بَژوارنده (رشوه‌ده) می‌کوشید ناشناس بماند.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟣 ☛#bribed ویژگیِ فردی که رشوه می‌گیرد.
🟣 ☚#بژواریده \ baž.vâr.id.e \  (صفت)

💎 مثال:
● 👈 ۱- مقامِ بَژواریده (رشوه‌گرفته) تأیید کرد که قراردادِ یادشده غیرقانونی بوده‌است.

● 👈 ۲- شاهدِ بَژواریده (رشوه‌گرفته) از شهادتِ خود صرف‌نظر کرد.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟢 ☛#bribee فردی که هدفِ رشوه‌دهی قرار می‌گیرد.
🟢 ☚#بژواریده \ baž.vâr.id.e \ (اسم)

💎 مثال:
● 👈 ۱- بَژواریده تلاش برای پرداختِ رشوه را به پلیس گزارش داد.

● 👈 ۲- بَژواریده از همکاری با آن طرح خودداری کرد.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟣 ☛#unbribed
🟣 ☚#نابژواریده \ nâ.baž.vâr.id.e \ 

💎 مثال:
● 👈 ۱- مقام‌های نابژواریده (رشوه‌نگرفته) به تحقیقات پیرامونِ پروندهٔ بَژوارش ادامه دادند.

● 👈 ۲- او تنها کسی بود که تا بازنشستگی‌اش نابَژواریده (رشوه‌نپذیرفته) باقی ماند.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟢 ☛#bribeless مبرا از رشوه‌خواری و رشوه‌دهی
🟢 ☚#بژوارنگیر \ baž.vâr.na.gir \ 
  یا: ☚#بی‌بژوار \ bi.baž.vâr \ 
  یا: ☚#

💎 مثال:
● 👈 ۱- آن‌ها خواهانِ اداره‌ای بی‌بَژوار بودند.

● 👈 ۲- یک نظام بی‌بَژوار (پاک از ارتشاء) برای حکمرانی عادلانه ضروری است.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟣 ☛#bribable قابلِ رشوه دادن، رشوه‌پذیر
🟣 ☚#بژواردنی \ baž.vâr.d.an.i \ 
  یا: ☚#بژوارپذیر \ baž.vâr.pazir \ 

💎 مثال:
● 👈 ۱- آن مقام فاسد به‌آسانی بَژوارپذیر شده بود.

● 👈 ۲- برخی مقام‌ها از برخی دیگر بَژوارپذیرترند.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟢 ☛#unbribable
🟢 ☚#نابژواردنی \ nâ.baž.vâr.d.an.i \ 
  یا: ☚#بژوارناپذیر \ baž.vâr.nâ.pazir \

💎 مثال:
● 👈 او یک قاضیِ بَژوارناپذیر (رشوه‌ناپذیر) بود و بسیاری از مردم او را می‌پرستیدند.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟣 ☛#to_outbribe بیشتر رشوه دادن، در رشوه دادن از دیگران پیشی گرفتن
🟣 ☚#بیش‌‌بژواردن \ biš.baž.vâr.d.an \ 
  یا: ☚#بیش‌بژواریدن \ biš.baž.vâr.id.an \ 

💎 مثال:
● 👈 ۱- شرکتِ ما می‌کوشید از رقیبانش بیش‌بژوارَد.

● 👈 ۲- آن‌ها نتوانستند از دیگر پیشنهاددهندگان بیش‌بَژوارند.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟢 ☛#outbribe
🟢 ☚#بیش‌بژوار \ biš.baž.vâr. \
 
💎 مثال:
● 👈 شرکت‌شان هیچ راهبردی جز بیش‌بژوار (بیش‌رشوه‌دهی) برای پیشرفت و بالا بردنِ درآمدِ سالانه‌اش نداشت.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

☑️ هم‌ریشه‌های دیگرِ  #بژواردن ، #بژوار و #بژوارش در زبان‌های ایرانی و هندی‌ایرانی‌اروپاییِ ناایرانی:

🖌 اوستایی 👈 سهم، بخش ➖ -baxeδra
🖌 اوستایی 👈 تقسیم کردن، اختصاص دادن ➖ -bag
🖌 فارسی باستان 👈 باج ➖ bāǰi
🖌 فارسی میانه  👈  نصیب، بهره، بخش ➖  bahrak
🖌 فارسی میانه 👈 باج ➖ bāǰ
🖌 پارتی  👈  بخش، نصیب، بهر ➖  bahr
🖌 سغدی 👈 باج ➖ bwž
🖌 سکایی 👈 باج ➖ -bāja
🖌 خوارزمی 👈 تقسیم کردن، دادن ➖ -bx‌
🖌 فارسی  👈  بهر، بهره، بخش، بخشیدن، بغ، باج، بخت
🖌 فارسی افغانستان 👈 بهره، نصیب ➖ baxč
🖌 سیوند 👈 باج ➖ bāž
🖌 کردی 👈 بهره، بخش ➖ baš
🖌 بلوچی  👈  بهر، بخت ➖  bār, bahr
🖌 گزی  👈  قرعه  ➖ bär
🖌 کرینگانی 👈 باج ➖ bâž
🖌 یغنابی 👈 عطا کردن ➖ baxš
🖌 تخاری 👈 سهم، قسمت ➖ pāk
🖌 ارمنی (از ایرانی)  👈  بخش، سهم  ➖  bag
🖌 گرجی 👈 باج ➖ baži
🖌 سانسکریت  👈  تقسیم کردن  ➖  bhájati
🖌 سانسکریت  👈  اختصاص  ➖  -bhaktí
🖌 یونانی 👈 خوردن ➖ φαγει‌ν
🖌 اسلاویایی کلیسایی کهن 👈 ثروتمند ➖ bogatu
🖌 پورواهندی‌ایرانی‌اروپایی (پِهیا) 👈 تقسیم کردن ➖ -bhag

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

✍️ نکته: برای دیدنِ فعلی دیگر از این ریشه بروید به:
to use .


┌─ꙮ─«📖»─ꙮ─┐
       @JavidPajin
└─ꙮ─«📖»─ꙮ─┘

l    فرهنگِ ریشه‌شناختیِ نوواژگانِ همگانی و دانشی

☝️☝️☝️☝️☝️☝️☝️☝️
┅┅─┅─┅─┅─┅─┅─┅

✴️ ❍►#bribe

✳️ ❍◄#باژوار \ bâž.vâr \
یا:
✳️ ❍◄#بژوار \ baž.vâr \

دادستان ادعا کرد که پیمانکار برای به‌دست‌آوردن قراردادِ طرح‌های عمرانیِ دولتی بَژواری (رشوه‌ای) چندده‌میلیاردی پرداخت کرده است.


ا⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓ا

👆👆👆
ا👇👇👇

¶↕️

⭐  #rent
بهره یا درآمدِ افزوده‌ای که یک شخص یا بنگاه به‌سببِ برخورداری از امتیاز، انحصار، موقعیت یا منبعی ویژه، فراتر از بازدهِ عادی به دست می‌آورد.


✍️ نکته:
برای دیدنِ توضیحِ وندهای فرستهٔ بعد بروید اینجا .

ا👇👇👇

🎋🪴💎🎋💎🪴🎋



   ╔═══▧•⌘•▨═══╗
          @JavidPajin
   ╚═══▧•⌘•▨═══╝  

l    فرهنگِ ریشه‌شناختیِ نوواژگانِ همگانی و دانشی

👆👆👆
ا👇👇👇

¶↕️
ا↑↑↑↑↑↑↑↑↑↑↑↑ا
ادامهٔ فرستهٔ پیشین:

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟣 ☛#unobjectionably
🟣 ☚#افرانشوانه \ af.râ.na.šav.ân.e \
  یا: ☚#افرانشایانه \ af.râ.na.šây.ân.e \

💎 مثال:
● 👈 ۱- اسناد اَفرانَشَوانه (به‌گونه‌ای غیرِ‌قابلِ‌اعتراض، بی‌ایراد) تهیه شده بودند.

● 👈 ۲- او استدلال خود را اَفرانشایانه (به‌گونه‌ای اعتراض‌‌نابرانگیز، بی‌نقص) ارائه کرد.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

☑️ هم‌ریشه‌های دیگرِ  #افراییدن و #افراینده  در زبان‌های ایرانی و هندی‌ایرانی‌اروپاییِ ناایرانی:

🖌 اوستایی 👈 خوانندهٔ سرودهای مذهبی ➖ -rayant°
🖌 پارتی 👈 مغرور بودن ➖ -gahrāy
🖌 فارسی میانه ترفانی 👈 لاف زدن ➖ -gahrāy
🖌 سغدی 👈 گریستن، زاریدن ➖ -r'y
🖌 سکایی 👈 فریاد کشیدن، بانگیدن ➖ -rrai
🖌 فارسی 👈 لاییدن (نالیدن)
🖌 کردی 👈 پارس کردن، عوعو کردن ➖ r‌a‌yi‌n
🖌 پشتو 👈 پارس کردن، عرعر کردن ➖ -rāy
🖌 آسی 👈 پارس کردن ➖ ræjun
🖌 یغنابی 👈 پارس کردن ➖ -rāy
🖌 وخی 👈 عوعو کردن، زوزه کشیدن ➖ -ruy
🖌 سانسکریت 👈 پارس کردن ➖ rā‌yati
🖌 لاتویایی 👈 سرزنش کردن ➖ rãju
🖌 لیتوانیایی 👈 قوقولی کردن (خروس) ➖ rojóju
🖌 لاتینی 👈 پارس کردن ➖ lātrāre
🖌 اسلاوی کهن 👈 غرش کردن ➖ rārian
🖌 آلمانی میانه بالا 👈 غرش کردن ➖ ruohen
🖌 پورواهندی‌ایرانی‌اروپایی(پِهیا) 👈 بانگ برآوردن، غرش کردن، پارس کردن ➖ (rē(i

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

✍️ نکته: پیش‌تر این فعل به‌شکلِ اَفراستن (اَفراسیدن) در همین کانال بارگذاری شده بود که آن هم دیسه‌ای چشم‌نواز است. توجه کنید:

objection اَفراس، اَفراسه
objector اَفراس‌گر
objectorship اَفراس‌گری، اَفراس‌مندی
objected اَفراسته
objecting اَفراسنده
objectionable اَفراس‌شو
objectionability اَفراس‌شوی
unobjectionable اَفراس‌نَشو


┌─ꙮ─«📖»─ꙮ─┐
       @JavidPajin
└─ꙮ─«📖»─ꙮ─┘

l    فرهنگِ ریشه‌شناختیِ نوواژگانِ همگانی و دانشی

¶↕️ ⭐️

❇️ نوواژه برای جایگزینیِ #to_object به معنای بیان کردنِ مخالفتِ خود با چیزی که آن را نمی‌پسندیم یا نادرست می‌دانیم، اعتراض کردن


ا⬇️ █ ⬇️ █ ⬇️

❍◄#افراستن \ af.râs.t.an \
یا:
❍◄#افراییدن \ af.râs.id.an \ 👈 اَف (پیشوند، به‌معنای «بالای، بَر، رویِ») + رای (ستاکِ برساخته از ریشهٔ نیاایرانیِ rā(y) به معنای فریاد زدن، بانگ کردن، آواز سر دادن) + ــ‌یدن (نشانهٔ مصدر)

✍️ نکته:
۱- ستاکِ حالِ اَفراستن می‌شود: اَفرای .(بسنجید با: آراستن —> آرای .)

۲- معنای تکواژبه‌تکواژِ این فعل می‌شود: بر روی کسی صدا را بالا بردن.

💎 مثال:
● 👈 ۱- وقتی رئیس گفت نیمی از کارکنان را اخراج می‌کند، هیچ تنابنده‌ای نَیَفراست (اعتراض نکرد؛) همه مهرِ خاموشی بر لب زدند، نکند آن‌ها در تیررسِ اخراج قرار گیرند.

● 👈 ۲- وکیل دو هفته مهلت خواست تا دفاعیهٔ پایانی را آماده کند. آیا دادسِتان به این درخواست می‌اَفرایَد (اعتراض می‌کند؟)

📢 توجه:
┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟢 ☛#objection
or: ☛#objecting
🟢 ☚#افرایش \ af.rây.eš \
  یا: ☚#افرایه \ af.rây.e \
  یا: ☚#افراست \ af.râs.t \

💎 مثال:
● 👈 ۱- اَفرایشِ (اعتراضِ) او به برنامه‌ی کاریِ شرکت بر داده‌های نادرستی بنا شده بود.

● 👈 ۲- من هیچ اَفرایه‌ای (اعتراضی) به خریدِ آن یخچال نداشتم، جز‌اینکه بهایِ آن از آنچه می‌پنداشتم بسیار گران‌تر بود.

● 👈 ۳- این فریادِ اَفراستِ (اعتراضِ) متهم بود که شنیده می‌شد، همو که پنج ‌سال زندان برایش بریده بودند، فقط برای دزدیدنِ چند گِرده نان!

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟣 ☛#objector
🟣 ☚#افراگر \ af.râ.gar \
  یا: ☚#افراستار \ af.râs.t.âr \
  یا: ☚#افرایش‌گر \ af.rây.eš.gar \

💎 مثال:

● 👈 ۱- اَفراگر (معترض) توضیح داد که چرا با این پیشنهاد مخالف است.

● 👈 ۲- به هر اَفراستاری (اعتراض‌کننده‌ای) فرصت داده شد تا سخن بگوید.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟢 ☛#objectorship
🟢 ☚#افراگری \ af.râ.gar.i \
  یا: ☚#افرامندی \ af.râ.mand.i \
 

💎 مثال:
● 👈 ۱- اَفراگریِ (معترض‌بودگیِ، اعتراض‌مندیِ) او در سراسرِ روند رسیدگی محترم شمرده شد.

● 👈 ۲- قانون اَفرامندیِ (جایگاهِ معترض بودنِ) متقاضیانِ دارای شرایط را به رسمیت می‌شناسد.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟣 ☛#objected
🟣 ☚#افراسته \ af.râs.t.e \

💎 مثال:
● 👈 ۱- اظهارنظرِ اَفراسته (اعتراض‌شده، اعتراضی) از پرونده حذف شد.

● 👈 ۲- قاضی مدرکِ اَفراسته (موردِ اعتراض) را با دقت بررسی کرد.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟢 ☛#objecting (adj)
🟢 ☚#افراینده \ af.rây.and.e \
  یا: ☚#افراگر

💎 مثال:
● 👈 ۱- وکیلِ اَفراینده (معترض، اعتراض‌کننده) درخواست کرد با دادگاه سخن بگوید.

● 👈 ۲- اعضای اَفراگر (معترض) به آن پیشنهاد رأی مخالف دادند.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟣 ☛#objectionable
🟣 ☚#افراستنی \ af.râs.t.an.i \
  یا: ☚#افراشو \ (af.râ.šo(w \
  یا: ☚#افراشایا \ af.râ.šây.â \

💎 مثال:
● 👈 ۱- آن نظریه بدین دلیل اَفراستنی (قابلِ اعتراض) است که رویکردی نژادپرستانه به کاهشِ جمعیتِ جهان دارد.

● 👈 ۲- آن برخوردِ شما کاملاً اَفراشو (قابلِ اعتراض) بود، شما احترامِ هیچ‌کس را نگه‌نداشتید.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟢 ☛#objectionability قابلیتِ اعتراض، قابلِ‌اعتراض‌بودگی
🟢 ☚#افراشوی \ af.râ.šav.i \
  یا: ☚#افراشایایی \ af.râ.šây.â.yi \

💎 مثال:
● 👈 ۱- اَفراشایایی (اعتراض‌انگیزبودگی) آن اظهار نظر آشکار بود.

● 👈 ۲- آنان دربارهٔ اَفراشَوی (اعتراض‌آمیزبودگی) سیاستِ جدید بحث کردند.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟣 ☛#objectionably
🟣 ☚#افراشوانه \ af.râ.šav.ân.e \
  یا: ☚#افراشایانه \ af.râ.šây.ân.e \

💎 مثال:
● 👈 ۱- قوانین اَفراشَوانه (به‌گونه‌ای اعتراض‌برانگیز) مبهم بودند.

● 👈 ۲- او در طول جلسه اَفراشایانه (به‌طرزی اعتراض‌آمیز) رفتار کرد.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

🟢 ☛#unobjectionable
🟢 ☚#افرانشو \ (af.râ.na.šo(w \
  یا: ☚#افرانشایا \ af.râ.na.šây.â \

💎 مثال:
● 👈 ۱- مبلغِ درخواستی برای ضمانتِ زندانی اَفرانَشو (غیرِ قابلِ‌ اعتراض) بود و باید پرداخت می‌شد.

● 👈 ۲- کمیته این طرح را اَفرانَشایا (اعتراض‌‌نابرانگیز، بی‌ایراد، پذیرفتنی) دانست.

┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈┈

بروید به فرستهٔ پَسین:
اا▼▼▼▼▼▼▼▼اا

┌─ꙮ─«📖»─ꙮ─┐
       @JavidPajin
└─ꙮ─«📖»─ꙮ─┘

l    فرهنگِ ریشه‌شناختیِ نوواژگانِ همگانی و دانشی

☝️☝️☝️☝️☝️☝️☝️☝️
┅┅─┅─┅─┅─┅─┅─┅

✴️ ❍►#objection

✳️ ❍◄#افرایش (af.rây.eš)

هرگونه اَفرایش (اعتراض) به اصلاحیهٔ پیشنهادی باید پیش از پایانِ مهلت به‌صورت کتبی ارائه شود.


ا⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓ا