📌 چکیده
در جلسهٔ هفتهٔ گذشتهٔ مجمع عمومی سازمان ملل، ترامپ، نخست‌وزیر گرینلند ینس‑فردریک نیلسن و نخست‌وزیر دانمارک متِ فریدریکسن توافقی برای تقویت دفاع از گرینلند امضا کردند که دسترسی نظامی ایالات متحده را در دو منطقهٔ دفاعی جدید، گسترش پایگاه فضایی پیتوفیک و حقوق دسترسی زیرآبی مشخص می‌کند و این پیمان به‌صورت دائمی و بدون تاریخ پایان برای گرینلند مستقل اعمال می‌شود. این تغییرات عمدتاً حقوق قبلی ناشی از توافق‌نامهٔ ۱۹۵۱ را رسمی می‌سازند و مانع گسترش حضور نظامی چین یا روسیه در جزیره نمی‌شوند؛ اما به‌دست آوردن دائمی بودن پیمان، نقطه‌کوری قبلی را رفع کرده و حاکمیت دانمارک و حق تعیین سرنوشت گرینلند را حفظ می‌کند. هزینه‌های بلندمدت این توافق برای واشنگتن سنگین بوده و منجر به تنش‌های اقتصادی با اروپا شده که در نهایت با استفاده از ابزارهای ضد‑فشار، بحران تجاری را مهار کرد.
داستانی که می‌توانست شکاف شدیدی در روابط اقیانوسی‑اتحادیه‌ای ایجاد کند، به‌نظر می‌رسد به پایان رسیده است. در حاشیهٔ جلسهٔ هفتهٔ گذشتهٔ مجمع عمومی سازمان ملل، رئیس‌جمهور دونالد ترامپ، نخست‌وزیر گرینلند ینس‑فردریک نیلسن و نخست‌وزیر دانمارک متِ فریدریکسن توافق‌نامه‌ای برای تقویت دفاع از گرینلند امضا کردند. این توافق به ایالات متحده انعطاف‌پذیری بیشتری برای تقویت موضع نظامی‌اش در قطب شمال می‌دهد، گرینلند را حتی در صورت استقلال به ناتو می‌پیوندد و دشمنان ایالات متحده را از جزیره بیرون می‌کشد. پادشاهی دانمارک نیز سالی پرتنش از دیپلماسی اجباری ایالات متحده را بدون واگذاری چشمگیری از حاکمیت یا خودمختاری گرینلند به پایان رساند.
اما این توافق تنها بهبود جزئی نسبت به وضعیت فعلی است. توافق‌نامه‌های پیشین به ایالات متحده اجازه می‌دادند حضور خود را در گرینلند گسترش دهد و کپنهاگ سال‌ها دشمنان ایالات متحده را از سرمایه‌گذاری در این سرزمین منع می‌کرد. پیشرفت واقعی که به‌صورت دائمی گرینلند مستقل آینده را به ناتو و پایگاه‌های ایالات متحده می‌پیوندد، احتمالاً بدون تهدید به استفاده از نیروی نظامی علیه یک متحد قراردادی هم‌چنان قابل‌دسترس بود. این تهدیدها یکی از وفادارترین متحدان ایالات متحده را از خود دور کرد و اعتبار این کشور را در سراسر اروپا خدشه‌دار ساخت. به‌عبارت دیگر، محتوا و اصول توافق سالم است اما می‌توانست بدون فشار به دست آید. سودهای واشنگتن کم‌اند؛ برندگان واقعی دیپلماتیک کپنهاگ و نوک هستند که امیدوارند این موضوع اکنون حل شده باشد.
مواردی که این توافق تغییر می‌دهد و مواردی که نمی‌کند
رئیس‌جمهور ترامپ این توافق را «کنترل دائمی ایالات متحده بر امنیت و تمام نیازهای دیگر در آن سرزمین» توصیف کرد و افزود: «هیچ‌گاه اجازه نخواهد شد که دشمنان ایالات متحده حضور نظامی در گرینلند ایجاد کنند یا بدون تأیید کتبی صریح ما سرمایه‌گذاری حساس انجام دهند.» وزیر امور خارجه مارکو روبیو نیز نکته‌ای مشابه گفت و افزود که این توافق «به‌صورت دائمی و کامل نگرانی‌های امنیت ملی ما در گرینلند را رفع می‌کند».
با این حال، این توافق کمتر از آنچه این اظهارات نشان می‌دهند تحول‌آفرین است؛ همان‌طور که مقالهٔ اخیر CSIS Critical Questions به‌تفصیل توضیح می‌دهد. حقوق واشنگتن در جزیره بر پایهٔ توافق‌نامهٔ ۱۹۵۱ مطابق با پیمان آتلانتیک شمالی بین ایالات متحده و پادشاهی دانمارک دربارهٔ دفاع از گرینلند است که پیش از این به ایالات متحده اجازه می‌دهد مناطق دفاعی جدید ایجاد کند، نیروها را در آن‌ها مستقر سازد و نسبتاً آزادانه در سراسر گرینلند و آب‌های آن سفر کند. این حقوق حضور دوران جنگ سرد شامل ۱۷ پایگاه و بیش از ۱۰٬۰۰۰ پرسنل ایالات متحده بود.