🏅جایزه نوبل پزشکی 2025: بازتعریف کنترل سیستم ایمنی بدن

بنیاد نوبل امسال جایزه فیزیولوژی یا پزشکی را به مری برانکو، فرد رمزدل و شیمن ساکاگوچی اعطا کرد؛ به‌پاس کشفی که نگاه دانشمندان به ایمنی بدن را متحول کرد: سلول‌های T تنظیمی (Regulatory T cells).

سیستم ایمنی باید میان دشمن و خودی تمایز بگذارد؛ برهم خوردن این تعادل می‌تواند به بیماری‌های خودایمنی منجر شود. پیش‌تر تصور می‌شد حذف سلول‌های خطرناک فقط در غده تیموس رخ می‌دهد، اما این سه دانشمند نشان دادند مکانیسمی دیگر نیز در بافت‌های محیطی بدن وجود دارد که ایمنی را تنظیم می‌کند. «تحمل محیطی».

در دهه 90 میلادی، ساکاگوچی نوعی سلول T را یافت که مانند ترمز سیستم ایمنی عمل می‌کند. سال‌ها بعد، برانکو و رمزدل با مطالعه موش‌های خودایمنی، ژن Foxp3 را شناسایی کردند؛ ژنی که برای عملکرد این سلول‌ها حیاتی است.

امروز سلول‌های T تنظیمی به یکی از ارکان فهم تعادل ایمنی بدل شده‌اند; از پیشگیری از خودایمنی تا کاهش پس‌زنی پیوند و حتی در درمان سرطان.

Source
-
«Channel of science is for all»