-طالبان، زلزله و زنان؛ هم‌دستی سیاست و طبیعت در مرگ

زلزله افغانستان با قدرت ۶/۶ ریشتر بدون شک فاجعه‌ای طبیعی بود؛ اما آنچه باعث شد شمار قربانیان، به‌ویژه زنان، افزایش یابد فقط زمین‌لرزه نبود. طبق گزارش‌ها، قوانین سخت‌گیرانه طالبان که تماس مردان با زنان نامحرم در شرایط اضطراری را ممنوع می‌کند، امدادگران را از نجات زنان بازداشت.

این اتفاق نمونه‌ای روشن از یک پدیده شناخته‌شده در علوم اجتماعی و مطالعات بلایا است؛ وقتی فرهنگ و ساختار اجتماعی به‌عنوان «عامل تشدیدکننده» (vulnerability factor) عمل می‌کند.

به بیان ساده، بلایا ذاتاً طبیعی‌اند، اما میزان تلفاتشان وابسته به جامعه است. اگر جامعه‌ای فرصت آموزش، زیرساخت، یا آزادی عمل نداشته باشد، همان زلزله‌ای که در جایی فقط خسارت مالی می‌آورد، در جای دیگر به فاجعه انسانی تبدیل می‌شود.

در افغانستان امروز، زنان نه اجازه امدادگری دارند و نه می‌توانند از کمک مردان بهره‌مند شوند. این یعنی یک «دیوار اجتماعی» ساخته‌شده به دست انسان‌ها، سخت‌تر از دیوارهای فرو ریخته در زمین‌لرزه عمل کرده است.

Source
-
«Channel of Science is for all»