TGViewer
زُروان | Zurvān زُروان | Zurvān @zuurvan · 1.6K subscribers
Post #267 421
• بانوی پَدام‌پوش ساسانی؛ یادگاری از دیوارنگاره‌های کوه خواجه

در خاور ایران، در کوه خواجه، نزدیک سدهٔ هفتم میلادی، نگارگری بر دیوار بانویی را کشید که پوششی بر دهان دارد و آن را «پَدام» می‌نامند. این پاره از روزگار #ساسانیان است، با شمارهٔ ۴۵٫۹۹٫۱، و اکنون در نمایش عمومی نیست.

اثر پاره‌ای شکسته از نگارهٔ دیواری است که با رنگ بر گچ‌بری و اندود گچی نشسته. پدام پارچه‌ای است که دهان را می‌پوشاند و در آیین آیین مزدیسنا، نشان پاکی گفتار و نفس است. کوه خواجه را پژوهشگران مجموعه‌ای دینی در خاور ایران می‌دانند. متن موزه بیش از این از چهره و جامهٔ بانو چیزی نمی‌گوید.

اندازهٔ پاره ۲۱٫۴ در ۲۴٫۶ در ۳ سانتی‌متر است. ارنست هرتسفلد در ۱۹۲۹ کاوش در کوه خواجه را سرپرستی کرد و موزهٔ متروپولیتن در ۱۹۴۵ با بنیاد راجرز آن را از خود او در پرینستون در ایالت نیوجرسی خرید. بخش نگهدارنده «هنر آسیای باختری باستان» است. هرتسفلد در ۱۹۴۱ در «ایران در خاور نزدیک باستان»، ترودی کاوامی در ۱۹۸۷ در نشریهٔ موزه و در ۲۰۰۵ در گفتاری دربارهٔ هنر #اشکانی، محمود موسوی در ۱۹۹۹ و سرور قنیمتی در ۲۰۱۳ در دست‌نامهٔ آکسفورد دربارهٔ ایران باستان از آن نوشتند.

پدام سپید، چون مهی که بر دهانهٔ سپیده‌دم نشسته، سخن را در دهان نگه می‌دارد و بانو تنها با چشم می‌گوید. رنگ‌ها که روزی بر دیوار روشن بودند، اکنون چون گلبرگ‌های مانده در کتابی کهن آرامند و دیوار، با همهٔ ریختنش، هنوز نفس او را در گچ نگه داشته است، چنان که کوزه‌ای واژگون بوی باران را.
@Zuurvan
More from @zuurvan
  1. Oct 15, 2026Post #270
  2. Oct 15, 2026• سر میشی از زر که شاخ‌هایش هنوز کوه را به یاد دارد؛ پیکرکی هخامنشی از ایران در ایران، شای…
  3. Oct 14, 2026• گرازی که پیش از جهش ایستاده؛ کوزهٔ گلین ایلامی آغازین از جنوب باختری ایران در جنوب باختر…
  4. Oct 13, 2026📚 معرفی کتاب | فرگشت انسان؛ روایتی مصور از تاریخ پیدایش ما به انگلیسی؛ Evolution: The Hum…
  5. Oct 12, 2026• پیکرکی از روزگار اشکانی؛ روایتی از دل خاک شوش در ایران، شاید در شوش، میان سده‌های چهارم…
  6. Oct 11, 2026🎙️ ارداویراف‌نامه | کاری از اَنارام سفری شگفت‌انگیز به جهان واپسین؛ روایتی از باورها و ان…
Threads Profile ViewerView any public Threads profile without an account.Open ThreadLook →Writing with AI? Make it sound human.Metric37 rewrites AI drafts so they read naturally. Free AI detector, 1,500 words free.Try Metric37 →