خانه تراب | Torab Home

📆 به مناسبت سالگرد ثبت جهانی شهر یزد: «شهر را از نو کشف کن!»

شهر جهانی یزد برای ما یک تصویر ثابت نیست، بیشتر شبیه یک مسیر در جریانه؛ از کوچه‌ها، آدما و رفت‌وآمدهای روزمره و جزئیاتی که شاید ساده از کنارشون رد شده باشیم. این بار میخوایم شهر رو یه جور دیگه تجربه کنیم...

قراره که با هم با گوشه‌گوشهٔ این شهر آشتی کنیم و روایت‌های تازه‌ای بسازیم. این تازه شروع ماجراجوییه.

۱۸ و ۱۹ تیرماه ۱۴۰۵ از ساعت ۱۸ ماجراجویی شروع میشه

جزئیات بیشتر در: اینستاگرام خانه تراب

🔤 @torabhomeco

📢 خانه تراب برندۀ رتبه‌های نخست و سوم جایزۀ ملی معماری خانه ۱۴۰۴

🔻 امسال و در پنجمین دورۀ جایزۀ ملی خانه، که به همت رسانۀ تخصصی معماری فضای نو و میزبانی دانشکدگان هنرهای زیبای دانشگاه تهران با همکاری نهادها و گروه‌های تخصصی خصوصی و دولتی برگزار شد، گروه احیاء، مرمت و معماری خانه تراب موفق گردید رتبۀ نخست و سوم بخش رقابتی آثار محقق شده در بافت‌های تاریخی و ارزشمند را برای طراحی و اجرای پروژه‌های حفاظت، مرمت و احیای خانه‌های تاریخی «حیات» واقع در محلۀ تاریخی فهادان و «ساباط هنر» واقع در محلۀ تاریخی لرد کیوان شهر یزد، از آن خود کند.

📰 مطالعۀ خبر در رسانۀ خانه تراب


@torabhomeco

🏆 افتخار آفرینی خانه تراب در دورۀ پنجم جایزۀ ملی خانه

پروژۀ «خانۀ ساباط هنر»
🥉 کسب رتبۀ سوم در بخش آثار محقق شده در بافت‌های تاریخی و ارزشمند


🔹 طراحی و اجرا:
گروه احیاء، مرمت و معماری خانه تراب

🔸 کارفرما:
هادی آخوندی و رقیه توکلی

یزد، ایران - سال ۱۳۹۸


▪️ مطالعۀ خبر در رسانۀ خانه تراب
▫️ مشاهدۀ شیت‌های معرفی پروژه در جایزه



@torabhomeco

🏆 افتخار آفرینی خانه تراب در دورۀ پنجم جایزۀ ملی خانه

پروژۀ «خانه حیات»
🥇 کسب رتبۀ نخست در بخش آثار محقق شده در بافت‌های تاریخی و ارزشمند


🔹 طراحی و اجرا:
گروه احیاء، مرمت و معماری خانه تراب

🔸 کارفرما:
خانوادۀ شایق

یزد، ایران - سال ۱۳۹۸


▪️ مطالعۀ خبر در رسانۀ خانه تراب
▫️ مشاهدۀ شیت‌های معرفی پروژه در جایزه



@torabhomeco

فراخوان مسابقه طراحی معماری «خانه دوست کجاست؟»
پنجمین دوره
_
موضوع
طراحی معماری یک خانه با توجه به شرایط و محدودیت‌های معاصر و در تعامل با محله تاریخی «چهارسوق» یزد.
_
زمان‌بندی
• پایان ثبت‌نام زودهنگام: ۳۰ مهر ۱۴۰۳
• مهلت ارسال مدارک: ۲۰ آبان ۱۴۰۴
_
جوایز
• رتبه اول معماری: ۱۰۰ میلیون تومان + تندیس + لوح تقدیر
• رتبه اول انرژی: ۵۰ میلیون تومان + تندیس + لوح تقدیر
• رتبه دوم معماری: ۲۰ میلیون تومان + لوح تقدیر
• رتبه سوم معماری: ۱۰ میلیون تومان + لوح تقدیر
_
داوران
• بهروز کاری • مهدی گرامی • رضا حبیب زاده • علیرضا مشهدی میرزا • سعید خاقانی • محمد عرب • زهرا آرمند • زهرا زمانی • زهرا زمردیان • دانیال شاملو • هیوا ابن عباس

مدیر مسابقه: مرتضی خیاط پور
_
حامیان:
• رُست؛ سبک زندکی
• آویژه؛ صنایع چوبی
• شیشه خراسان
• هایکا؛ پوشش های ساختمانی
• هبیتس لایتینگ
• الوان پرو؛ مهندسی نما

حامی جایزه انرژی: گروه نامی؛ پروژه های تجدید پذیر

🔗 برای جزئیات بیشتر و ثبت‌نام کلیک کنید!
https://kooche.org/2025/09/22/where-is-the-friends-home-yazd-fifth-period/

🎙 پای درس استاد پیرنیا: پوشش سقف در معماری سنتی ایران
ستاره صابری‌نژاد

در گذشته، سقف بناها را به دو طریق می‌پوشاندند؛ یکی پوشش تخت با تیرهای چوبی و دیگری پوشش منحنی، ازگ یا سُغ. مصالح پوشش منحنی سنگ یا آجر بود. به دلیل مقاومت کششی پايین سنگ و آجر در برابر بار واردشده، در پوشش تخت از آنها استفاده نمی‌شد اما مقاومت فشاری بالای آنها در برابر بار و همچنین در دسترس بودنشان در مناطق مختلف، از دلایل کاربردشان در ساخت پوشش‌های منحنی بود. نمونه‌های بسیار پیشرفته‌ای از این نوع پوشش با مصالح سنگ و آجر از دوره‌ی عیلامی‌ها به جای مانده است. پس از حمله‌ی اسکندر بر ایران و تأثیر معماری یونانی بر معماری ایران از پوشش منحنی برای سقف کمتر استفاده شد اما در دوره‌ی اشکانیان و ساسانیان پوشش ازگ دوباره کانون توجه سازندگان بناها قرار گرفت؛ به طوری که در پنج شیوه‌ی معماری ایرانی بعد از شیوه‌ی پارسی این پوشش به کرات معمول بود. البته در برخی از بناها در کنار پوشش ازگ پوشش تخت هم به کار می‌رفت؛ مثلاً در معبدی به نام مهر که در راه حرم شاه عبدالعظیم به ورامین است ایوان این نیایشگاه پوششی تخت دارد. در بناهای دوره‌ی صفویه نیز مانند چهل‌ستون و عالی‌قاپو اگرچه فضای اصلی بنا پوشش ازگ دارد الحاقات آنها در عهد شاه عباس دوم و شاه سلیمان به صورت ایوان‌هایی ستون‌دار با پوشش چوبی تخت است. ایوان اتابکی حرم حضرت معصومه که در دوره‌ی قاجاریه به گنبدخانه اضافه شد نیز پوشش تخت دارد. در واقع اگر در ساخت بنایی استفاده از پوشش تخت با مصالح چوبی نیاز بود سازندگان بنا با آوردن چوب از سایر نقاط ایران و دیگر جاها این نیاز را مرتفع می‌کردند اما ترجیح معماران سنتی ایران ساخت پوشش چوبی نبود زیرا اولاً این مصالح در همه‌ی نقاط ایران مثلاً مناطق کویری در دسترس نبود؛ ثانیاً چوب برای پوشش دهانه‌های کم عرض مثلاً بین سه تا چهار گز مناسب است و برای پوشش فضاهای بزرگ با چوب باید از ستون‌های زیادی استفاده می‌شد. اما با استفاده از پوشش منحنی علاوه بر پوشش دهانه‌های بزرگتر تعداد ستون‌ها نیز کمتر می‌شد و فضا یکپارچه‌تر به نظر می‌رسید. همچنین مصالح مناسب ساخت پوشش منحنی (سنگ و آجر) همیشه در دسترس بود. با پیشرفته‌تر شدن شیوه‌ی ساخت پوشش‌های منحنی، برای پوشش فضاهای بسیار بزرگ که امکان پوشش فضا به دلیل فاصله‌ی زیاد دیوارها از یکدیگر با سقف منحنی وجود نداشت از گنبد استفاده می‌کردند که تحولی بزرگ در معماری دنیا پدید آورد.

#پیرنیا #ستاره_صابری‌نژاد #صداهای_آسمانه
@asmaaneh

🎙 پای درس استاد پیرنیا: پوشش سقف در معماری سنتی ایران
ستاره صابری‌نژاد

#پیرنیا #ستاره_صابری‌نژاد #صداهای_آسمانه
@asmaaneh

🎙 پای درس استاد پیرنیا: پاسارگاد
ستاره صابری‌نژاد

پاسارگاد یا پاسارگد باغی بزرگ در راه اصفهان به شیراز از دوره‌ی هخامنشیان به جای مانده است که به آن دشت مرغاب نیز می‌گفتند. بناهای باغ ویژگی‌های جالب توجهی دارند؛ به‌طوری که بیشتر آنها به‌صورت چهلستون (تالاری ستون‌دار) با ایوانی بزرگ و ستون‌دار هستند که در دو سوی ایوان‌ها اتاقی قرار گرفته است. دیوارهای این بناها سنگی و سقف‌شان چوبی است. یکی از ویژگی‌های مهم در اجرای دیوارهای سنگی در این بناها عدم استفاده از ملات و بست‌های فلزی است. همچنین سنگ‌ها به‌صورت درزگیری در کنار یکدیگر قرار گرفته است. از دیگر ویژگی‌های این بناها استفاده از سنگ‌های سیاه و سفید در کنار یکدیگر است. البته به کارگیری سنگ‌های سیاه و سفید به‌صورت یک در میان مانند آنچه که در بناهای سوریه و لبنان بکار رفته نیست بلکه سنگ‌ها با رنگ متضاد در حاشیه‌ی طرح اصلی قرار گرفته است. از دیگر عناصری که در این مجموعه به کار رفته و در تاریخ باغ‌سازی ایران نیز بسیار تکرار شده آب‌نماست. آب از حوض‌خانه‌ی داخل بنا به آب‌نماهای پیرامون آن سرازیر می‌شد و از آنجا به جوی‌های خیابان‌های اطراف باغ می‌رسید. نمونه‌ای از این نوع آب‌نماها در باغ چهلستون اصفهان و باغ چشمه در مجموعه باغ‌های بهشهر (اشرف) در دوره‌ی صفویه وجود دارد. بر روی دیوار یکی از بناهای میان باغ پاسارگاد تصویری از ذوالقرنین حک شده است که برخی از محققین آن را منسوب به کورش می‌دانند اما برخی دیگر این فرضیه را رد کرده‌اند.

#پیرنیا #ستاره_صابری‌نژاد #صداهای_آسمانه
@asmaaneh

🎙 پای درس استاد پیرنیا: پاسارگاد
ستاره صابری‌نژاد

#پیرنیا #ستاره_صابری‌نژاد #صداهای_آسمانه
@asmaaneh

🎙 پای درس استاد پیرنیا: تپه‌ی نوشیجان
ستاره صابری‌نژاد

تپه‌ی نوشیجان از کهن‌ترین بناهای به‌جای‌مانده از دوره‌ی مادها به شیوه‌ی پارسی بعد از بناهای دکان داود و داوْ دختر است که در آبادی‌ای ميان ملایر و همدان قرار گرفته است. آثار به‌جای‌مانده در این تپه از حیث استحکام با توجه به قدمت و عمر طولانی‌شان بیننده را به خطا می‌برد که شاید این مجموعه متعلق به دوران متأخر مثلاً دوره‌ی قاجاریه است. در صورتی که تاریخ‌گذاری آثار سفالی باقی‌مانده در این تپه مشخص کرد قدمت آثار به دوره‌ی مادها برمی‌گردد. همچنین نوع تزئینات این مجموعه و تکرار آنها در دوره‌های بعدی نشان دهنده‌ی پیوستگی و همارگی در هنر و معماری ایرانی در طول تاریخ است. در این تپه، قلعه و نیایشگاه را بارویی با برجک‌های مکعبی شکل متعددی احاطه کرده و فرم پلان نیایشگاه در دوره‌های بعدی نیز بسیار استفاده شده است. در این دوران، طاق زدن بر روی دهانه‌های بزرگ امکان‌پذیر نبود به همین منظور، در نیایشگاهِ این مجموعه برای جلوگیری از رانش سقفِ فضای اصلی راهروهایی با سقف طاق ضربی در اطراف بنا ساختند که رانش سقف را مهار کند. پوشش سقف در نیایشگاه به صورت پتکین (تونگه، تونگان، تونجه هم می‌گفتند) یا پیش‌کرده است. به گونه‌ای که هر رج یا رگ را نسبت به رجِ پیشین جلو می‌آوردند که سقف را بپوشانند. تمام طاقچه‌های به‌کاررفته در این مجموعه نیز پوشش پتکین دارند. این پوشش در طاقچه‌ها جنبه‌ی تزئینی و در سقف نقش سازه‌ای و کارآمد داشت. امروزه نیز طاقچه‌های خانه‌های روستایی در آبادی‌های اطراف کویر را به همین صورت می‌سازند. علاوه بر ویژگی‌های سازه‌ای در این بنا از خاکی سیاه‌رنگ برای پنام استفاده کرده‌اند. استروناخ، باستان‌شناس معروف که این مجموعه را یافته بود، گمان می‌کرد این خاک متعلق به منطقه‌ی سیرجان است اما به نظر می‌رسد در اطراف این تپه چنین خاکی وجود داشت و  بوم‌آورد بودن مصالح قابل مشاهده است. در بیشتر جاها گِل‌هایی برای عایق کردن بناها وجود دارد مانند: گِل سیرجان، گِل نراق و دلیجان (سبز رنگ است)، گِل گورستان شیراز، گِل سفید کاشان و گِلی که در تپه‌ی نوشیجان استفاده شد.

#پیرنیا #ستاره_صابری‌نژاد #صداهای_آسمانه
@asmaaneh

🎙 پای درس استاد پیرنیا: تپه‌ی نوشیجان
ستاره صابری‌نژاد

#پیرنیا #ستاره_صابری‌نژاد #صداهای_آسمانه
@asmaaneh

🏢 حفظ میراث معاصر و گنجینه‌های ثبت‌نشده در زمان بحران
حفاظت از آثار تاریخی و هویتی که شاید در فهرست‌ها نباشد.


وقتی ساختمان‌هایی از جریان معماری معاصر، مثل ساختمان شیشه‌ای صداوسیما، در جریان بحران‌ها هدف قرار می‌گیرند، موضوع پیچیده‌تر می‌شود. این بناها معمولاً:
- در فهرست میراث جهانی ثبت‌نشده‌اند،
- در فهرست آثار ملی قرار ندارند،
- لزوماً تحت حفاظت صریح قوانین داخلی نیستند.
اما...
همچنان میراث هستند و بخشی از حافظۀ تاریخی و فرهنگی ما!

هر ساختمانی که:
- با هدف فرهنگی یا رسانه‌ای ساخته‌شده‌است،
- تأثیر جمعی و تاریخی در حافظۀ مردم داشته‌است،
- ازنظر معماری، کارکرد یا نمادسازی اجتماعی برجسته بوده‌است،
می‌تواند مشمول تعریف «میراث فرهنگی معاصر» شود؛ حتی اگر به‌صورت رسمی ثبت‌نشده باشد.
هر یک از این‌ها بخشی از هویت شهری و روایت زندگی مدرن ما هستند.

برای حفاظت از بناهای ثبت‌نشده و معاصر چه باید کرد؟

۱. ثبت و مستندسازی فوری:
گردآوری عکس، مدارک فنی، ویدئو و تاریخچۀ بنا برای نهادهایی مثل ICOMOS و Blue Shield به‌عنوان «میراث در معرض تهدید»

۲. پیگیری حقوقی در نهادهای بین‌المللی:
اگر بنا غیرنظامی باشد و هدف نظامی نداشته باشد، می‌توان موضوع را در چارچوب نقض کنوانسیون لاهه ۱۹۵۴ مطرح کرد.

۳. مستندسازی و اطلاع‌رسانی جهانی:
راه‌اندازی کمپین در پلتفرم‌های تخصصی معماری (مثل ArchDaily, Dezeen, Docomomo) و انتشار مقالات و پادکست‌ها برای حفظ این بناها در حافظۀ جمعی.

۴. آرشیو سازی و بازسازی دیجیتال (Digital Rebuilding):
حتی اگر بنا کاملاً تخریب شود، می‌توان با استفاده از عکس‌ها، پلان‌های اولیه و روایت‌های مرتبط، نسخه‌های دیجیتال و سه‌بعدی از آن را ساخت. از این روش برای موزه‌های تخریب‌شدۀ سوریه، بازار حلب و کلیسای نوتردام استفاده‌شده است.



@torabhomeco

🌍 نهادهای بین‌المللی در زمان بحران، چگونه از میراث فرهنگی محافظت می‌کنند؟
حمایت‌های جهانی از میراث فرهنگی در بزنگاه‌های حساس


در زمان درگیری‌های مسلحانه، میراث فرهنگی با تهدیدات گسترده‌ای روبه‌روست. ازجمله:
- آسیب‌های جانبی: تخریب ناخواسته در حین حملات
- هدف‌گیری عامدانه: نابودی عمدی برای از بین‌ بردن هویت فرهنگی
- غارت و قاچاق: سرقت و فروش آثار باستانی
- اهمال و رهاشدگی: قطع نگهداری و مرمت‌های ضروری
- تغییر کاربری نظامی: استفاده از بناهای فرهنگی برای مقاصد نظامی
این تهدیدها فراتر از تخریب فیزیکی، هویت و حافظۀ جمعی یک ملت را هدف قرار می‌دهند.

حقوق بین‌الملل بشردوستانه (IHL) و سازمان‌هایی مانند یونسکو (UNESCO) و ایکوموس (ICOMOS)، نقشی حیاتی در حفاظت از میراث فرهنگی دارند.
کنوانسیون لاهه ۱۹۵۴، سندی کلیدی است که با هدف صیانت از میراث جهانی در شرایط سخت، می‌توان به آن رجوع کرد. مواردی که در این سند به آن اشاره‌شده است عبارت‌انداز:
- حفاظت عمومی: منع حمله به اموال فرهنگی غیرنظامی
- حفاظت ویژه: عدم استفاده از این بناها برای مقاصد نظامی
- نشانۀ «سپر آبی»: برای شناسایی و محافظت از میراث
- آمادگی در زمان صلح: تدابیر پیشگیرانه برای کاهش آسیب‌ها

شاید برای شما سؤال باشد که در صورت آسیب دیدن میراث فرهنگی در شرایط بحرانی، چه تمهیداتی اندیشیده شده است؟
سازمان‌های بین‌المللی متعددی همچون شورای بین‌المللی بناها و محوطه‌ها (ICOMOS)، با مأموریت مشخص حفاظت و صیانت از میراث فرهنگی جهانی در برابر چالش‌های ناشی از بلایای طبیعی و درگیری‌های مسلحانه، فعالیت می‌کنند.
این سازمان‌ها، در کنار نهادهای ملی هر کشور، بر افزایش آمادگی، پیاده‌سازی راهکارهای کاهش آسیب و تسهیل فرآیندهای بازسازی میراث در سطح جهانی متمرکز هستند.

🏛 تلاش برای حفاظت از میراث فرهنگی در زمان جنگ، یک مسئولیت مشترک جهانی است. هر اقدام برای صیانت از این گنجینه‌ها، گامی است به‌سوی حفظ حافظۀ بشری و ترویج صلح.



@torabhomeco

🕊 میراث ما، پیام‌آور صلح است.
فراتر از گذشته، روایتی برای آینده


✅ روایتِ «بودن، ساختن، زیستن»
هر بنا و آثار تاریخی در ایران‌زمین، داستانی زنده از همزیستی انسان‌هاست. بناهای تاریخی فریادی از گذشته‌اند که می‌گویند:
«ما اینجا بودیم، با هم زندگی کردیم، خلق کردیم و به‌جای ویرانی، ساختیم.» میراث ما، تجلی تلاش مشترک اقوام، ادیان و فرهنگ‌های مختلف در طول تاریخ این سرزمین است.

✅ میراث ما الهام‌بخشِ ساختنِ دوباره است.
وقتی از «میراث» سخن می‌گوییم، از گذشته‌ای ایستا حرف نمی‌زنیم!
در دل هر خشت و هر دیوار استوار، امکان صلح، گفت‌وگو و تفاهم را می‌بینیم. این بناها یادآور این هستند که انسان‌ها همیشه ظرفیت بازسازی و حرکت روبه‌جلو را داشته‌اند.

✅ اما با توهم نسبت به گذشته نمی‌توان آینده‌ای روشن ساخت ولی با آموختن از تاریخ چرا!
در حملۀ مغول به‌عنوان درسی از تاریخ، می‌دانیم که جنگ بر سر جادۀ ابریشم نبود، به دلیل توهم غلطِ خوارزمشاهیان از راهداری، بازرگانی و توحش بی‌اندازۀ مغول‌ها بود که هر دو محتاج ارتباطات بیشتر و مؤثرتر بودند.
امروز، بیش از هر زمان دیگری مسئلۀ اصلی، احیای ارتباط نوین و فعال با جهان است. سرزمین ما درگذشته، مرکز ارتباطات بود؛ امروز باید ببینیم معنای ارتباط در دنیای جدید چیست؟
ارتباطات فرهنگی و اجتماعی، پلی است که می‌تواند ما را در دل جهان حفظ کند، جایی که افراد و کشورهای بیشتری در زمانۀ بحران نگران این سرزمین و میراثش باشند.

🌐 حفاظت از میراث فرهنگی، تنها حفظ سنگ و خاک نیست؛ بلکه حفاظت از اُمید، تفاهم و امکان صُلح و ساختن در آینده است. این تعهد به میراث، تعهد به ارزش‌های انسانی مشترک است. باهم، حافظِ این پیام صلح‌آمیز باشیم.



@torabhomeco