🔰درباره کتاب «بازگشت به اسپینوزا» اثر وارن مونتاگ؛
متفکر اکنون

🔸این اثر تلاشی است برای بازگرداندن اسپینوزا به اکنون؛ نه به‌عنوان فیلسوفی متعلق به قرن هفدهم، بلکه به‌مثابه متفکری که هنوز می‌تواند درباره نسبت بدن و ذهن، فرد و جمع، قدرت و بندگی و در نهایت امکان مقاومت به ما بیاموزد

🔸️پرسش اصلی کتاب این است: چرا اسپینوزا، فیلسوفی که قرن‌ها در حاشیه تاریخ فلسفه قرار داشت، در نیم‌سده اخیر بار دیگر به کانون توجه اندیشمندان بازگشته است؟ کتاب اینگونه پاسخ می‌دهد که این اقبال دوباره را باید در بحران تفکری جست‌وجو کرد که از «جوامع انضباطی» به «جوامع کنترلی» گذر کرده و جهان امروز را با آنچه «حکومت ترور ترمیدوری» می‌نامد، روبه‌رو ساخته است. در چنین شرایطی، ترس هابزی هم‌زمان از سوی لویاتان، یعنی دولت، و بهیموت، یعنی ترور ضددولتی، تولید می‌شود و انسان مدرن میان این دو قطب گرفتار می‌ماند.

🔸نقطه اوج کتاب، صورت‌بندی اصل ماتریالیسم اسپینوزایی در قالب سه تز است؛ سه تز که ستون فکری کل اثر را شکل می‌دهند. نخست، هیچ آزادسازی ذهنی بدون آزادسازی بدن ممکن نیست. دوم، هیچ آزادسازی فردی بدون آزادسازی جمعی رخ نمی‌دهد. و سوم، حتی صورت نوشته‌شده قضایا نیز خود واجد وجودی جسمانی است.

🔸این سه تز، مرز اسپینوزا با سنت‌های ایده‌آلیستی و فردگرایانه را ترسیم می‌کنند و نشان می‌دهند چرا «بدن» و «توده» در عنوان کتاب، مفاهیمی فرعی و حاشیه‌ای نیستند، بلکه در مرکز پروژه فکری مونتاگ قرار دارند.


ibna.ir/x6K6N

@ibna_official