🔷تفاوت «ازدواج» و «تشکیل خانواده» در نگاه تولستوی
🔹شخصیت‌های عمیق و قابل ستایش داستانهای «لئو تولستوی» همه دردمندند و همه با جهان پرآشوب درون خویش درگیرند. برای تولستوی هیچ رستگاری و سعادت ابدی و همیشگی وجود ندارد و همه در مرز باریک لغزش و فروافتادن و رهایی در نوسانند.
🔹اما ستایش بزرگ تولستوی برای کسانی است که نجات می یابند. برای کسانی که به زندگی حرمت قائلند، آنها که نه از دریچه هوس و تظاهر بلکه با عشق و اندیشه با زندگی مواجه می شوند. قهرمانان شادکام تولستوی اغلب چهره هایی هستند که به درک و شناختی فراسوی لذت های جسمانی از عشق و خانواده می رسند، آنهایی که از چنگال زرق و برق ابتذال می گریزند و گناهان خود را بر خویشتن سخت می گیرند.
🔹 قهرمانان محبوب تولستوی از «ناتاشا» و «کنت بزخوف» و «پرنس ماریا» و «آندره بالکونسکی» در کتاب جاودان جنگ و صلح و «کنستانین لوین» و «کیتی» در آناکارنینا تا «ماریا» در سعادت زناشویی همه در لحظات سخت گوش سپردن به وسوسه پرقدرت هوس و خیانت به خود آمده و خانواده و عشق راستین را برمی گزینند.
🔹 در مقابل شخصیت های سبکسر تولستوی هیچکدام عمق و اعتباری ندارند و حتی مرگشان هم توجهی را بر نمی انگیزد. (مقایسه کنیم مرگ شکوهمند «پرنس بالکونسکی» با مرگ «کنتس اِلن بزوخوا» در کتاب جنگ و صلح را که اولی با وسواسی دقیق صفحات درخشانی از کتاب را رقم می زند و پرونده دومی فقط با یک جمله نیم خطی بسته می شود)
🔹 گناهکاران نابخشودنی داستانهای تولستوی اغلب کسانی هستند که به خانواده خیانت می‌کنند. گناهکارانی که اگر هم در زندگی چیزی فرای لذت و ابتذال روزمرگی می شناسند و به زندگی به معنایی عمیق‌تر می اندیشند، تاب تحمل بارسنگین زندگی آلوده به گناه را ندارند. (آناکارنینا خود را به مرگی فجیع مجازات می‌کند و شخصیت گناهکار رمان کوتاه شیطان با خودکشی به زندگی خود خاتمه می دهد)
🔹 مسئله خانواده و تعهد به آن از مهمترین دغدغه های تولستوی است. نابغه ادبیات جهان میان «ازدواج» و «تشکیل خانواده» تفاوت قائل بود. به عقیده او همگان این توان را دارند که [چه بسا بارها] ازدواج کنند، اما همگان این توان را ندارند که تشکیل خانواده بدهند.
🔹 برای تولستوی خانواده مفهومی بسیار فراتر از قرارداد میان دو انسان برای مشروعیت بخشی به همخوابگی است. تولستوی عقیده داشت، "پیوند زناشویی اگر صرفاً انگیختۀ شهوت باشد، نوعی فحشای خانگی محسوب می شود."
🔹 تولستوی میان سه سبک زندگی که اولی زندگی تنها و مجرد آمیخته با لذتها و هوس های فراوان، دومی تن دادن به ازدواج و زندگی با معشوقه های آشکار و پنهان و سومی تشکیل خانواده و غرق شدن در سختی ها و مشقات زندگی در میان همسر و فرزندان (خود او به فراخور سن تقریبا هر سه مورد را تجربه کرد) به وضوح سومی را برمی‌گزیند و به دفاع عمیق و اخلاقی و گاهی فلسفی از آن می پردازد.
#فرهاد‌قنبری
https://t.me/hezar_khom/7847
Post #7975
900
