📗نه مقاله درباره دانته
👤بورخس
📝خلاصه کتاب صفحه 1⃣
💎ادمین #زهرا_م


یکی از ویژگی‌های ممتازِ «نُه مقاله درباره‌ی دانته» آن است که بورخس همواره متنِ دانته را در افقی گسترده‌تر از سنتِ ایتالیایی می‌بیند. او با وسعتِ کم‌نظیرِ حافظه و دانشِ ادبیِ خویش، پیوندهایی میانِ دانته و دیگر میراث‌های فکری و روایی برقرار می‌کند؛ پیوندهایی که هرگز جنبه‌ی نمایشی یا تصنعی به خود نمی‌گیرند، بلکه از نوعی هم‌شنویِ واقعی میانِ متون و اسطوره‌ها حکایت دارند. از این حیث، خوانشِ بورخس از دانته، خوانشی مقایسه‌ای به معنای دانشگاهیِ متعارف نیست. بورخس با عینکِ شبکه‌سازیِ تخیلی و فکری با جهانِ دانته و سنت‌های دیگر واردِ مکالمه می‌شود. بدین‌سان، «کمدی الهی» اثری زنده و بی‌پایان است که می‌تواند در پرتوِ فرهنگ‌ها و زمانه‌های دیگر نیز خوانده شود.

#بورخس در این مجموعه، فهمِ «کمدی الهی» را بدونِ درکِ صورت‌بندیِ کیهانی و فکریِ قرونِ وسطا ممکن نمی‌داند. او به ساختارِ بطلمیوسیِ جهانِ دانته، به مراتبِ کیهانی، و به دستگاهِ نمادینی که دوزخ، برزخ و بهشت را سازمان می‌دهد، توجه دارد؛ اما نکته‌ی مهم آن است که این عناصر را هرگز به سطحِ اطلاعاتِ تاریخیِ خشک تقلیل نمی‌دهد. به نظر او این ساختارها زمانی معنا پیدا می‌کنند که به‌منزله‌ی ابزارهایی شاعرانه و فکری برای نمایشِ سرنوشتِ روحِ انسانی فهم شوند. از همین رو، بورخس جهانِ دانته را نقشه‌ای علمی از آخرت تلقی نمی‌کند: آنچه در مرکزِ جهان #دانته قرار دارد نه جغرافیای پس از مرگ که مسائل مهمتری هستند به نام: رستگاری، خطا، شناخت و سرنوشتِ انسان.
یکی از ارزشمندترین ابعادِ این کتاب، لحنِ خاصِ بورخس: صمیمیتِ خواننده‌ی مجذوب و دقتِ ذهنِ تحلیلی او است. او هرگز دانته را در مقامِ بتی دست‌نیافتنی نمی‌بیند، با او واردِ گفت‌وگو می‌شود؛ از او می‌آموزد، در برابرِ او شگفت‌زده می‌شود و همین کیفیت است که «نه مقاله درباره دانته» را از شرح و تفسیرِ معمولی متمایز می‌سازد. این اثر، در حقیقت، تمرینی در هنرِ خواندن است: وفاداری به متن با آزادیِ تخیل، و دانش نقد با لذتِ کشف.

«نه مقاله درباره دانته» را باید اثری دانست که درباره‌ی ماهیتِ خواندنِ ادبی سخن می‌گوید. به نظر بورخس، مواجهه با متنِ کلاسیک، زمانی زنده و ثمربخش است که از رهگذرِ نقد، دقت و آمادگی برای کشفِ دوباره صورت گیرد. از این حیث، این مجموعه، مدخلی ممتاز به جهانِ #دانته و نمونه‌ای از نقدِ ادبیِ خلاق است که عشق به ادبیات را با هوش تفسیری و ظرافتِ زبانی به صورتی نادر و ماندگار با هم پیوند زده است.

#نه‌مقاله‌درباره‌ی‌دانته
#بورخس
💎ادمین #زهرا_م

https://t.me/hezar_khom/13469