کرده تمساحی دهانِ خویش باز گِردِ دندانهاش کِرمانِ دراز از بقیهیْ خور که در دندانْش ماند کِرمها رویید و بر دندان نشاند مرغکان بینند کِرم و قوت را مَرج پندارند آن تابوت را چون دهان پُر شد ز مرغ او ناگهان درکشدْشان و فروبندد دهان این جهانِ پُر ز نُقل و پُر ز نان چون دهانِ بازِ آن تمساح دان بهرِ کِرم و طعمه ای روزیتراش از فنِ تمساحِ دهر ایمن مباش
واژۀ انگلیسیِ tree hugger به معنیِ کسی است که به شدت طرفدارِ حفظِ طبیعت و محیطِزیست، بهویژه درختان و جنگلها، است. معنیِ تحتاللفظیاش میشود «درختبغلکن». این واژه در زبانِ انگلیسی گاه بارِ معناییِ تحقیرآمیز یا طنزآمیز دارد. چند معادلِ فارسی برایش پیشنهاد میکنم: درختپرست درختدوست درختمشنگ طبیعتپرست طبیعتدوست طبیعتمشنگ
واژۀ انگلیسیِ گفتاریِ zillion به معنیِ تعدادِ خیلی زیاد اما نامشخص از چیزی است. انگلیسیزبانان این واژه را به قیاسِ million و billion ساختهاند. نظیرِ این کار را ما فارسیزبانان در واژۀ گفتاریِ شونصد کردهایم: شونصد بار بهت گفتم این کارو نکن. مردم واژۀ شونصد را به قیاسِ پونصد (پانصد) و شیشصد (ششصد) ساختهاند.
کسرۀ خفیف کسرۀ اضافهای است که تکیۀ آوایی ندارد و ترکیبِ نحوی را تبدیل به واژۀ مرکب میکند. مثلاً «پشتِ سر» (بافاصله و با دو تکیۀ آوایی) یعنی بخشِ پشتیِ سر که بالاتر از پشتِ گردن است: پشتِ سرم ورم کردهاست.
اما «پشتِسر» (بیفاصله و با یک تکیۀ آوایی) یعنی فضای پشتتان که آن را نمیبینید: آن مرد از پشتِسر به من حمله کرد.
کسرۀ خفیف را در صدها واژۀ مرکب میبینیم. چند مثال:
امروز (شنبه ۱۴۰۵/۷/۴) در فرهنگستانِ زبان و ادبِ فارسی از استادِ نازنینِ زبانشناسی، دکتر مصطفا عاصی، شنیدم که نیمفاصله در خطِ فارسی را ایشان در سالِ ۱۳۵۷ ابداع کردهاست. حقیقتاً نعمتی است این نیمفاصله.
منظور از های ملفوظِ پایانی همخوانِ h است که به شکلِ حرفِ «ه» در پایانِ بعضی واژهها هست. این واژهها را بر اساسِ خوشۀ آواییِ پایانیشان به چند دسته میتوان تقسیم کرد:
۱. واژههای مختوم به âh-: آگاه، آه، ارواحنا فداه، اشتباه، افواه، اکراه، الاه، الله، انتباه، باه، پناه، پنجاه، تباه، چاه، خواه، راه، رفاه، سپاه، سیاه، شاه، کاه، کوتاه، گاه، گناه، ماه: از این امر آگاهام/ آگاهی/ آگاهاند. شخصِ آگاهی این را به من گفت. راهی بزن که آهی بر سازِ آن توان زد. (حافظ)
۲. واژههای مختوم به uh-: ستوه، شکوه، کوه، گروه، مکروه، نستوه، وجوه: شکوهِ تمدن. مجاهدِ نستوهِ انقلاب. پشتِ کوهام/ کوهی/ کوهاند. نامِ کوهی در آذربایجان. عضوِ این گروهام/ گروهی/ گروهاند. این کار مکروه است. وجوهِ دریافتی. به هیچ وجهِ مِن الوجوه.
۳. واژههای مختوم به ih-: پیه، ترفیه، تشبیه، تنبیه، تنزیه، توجیه، دیه (دِه)، سفیه، شبیه، فقیه، فیهِ ما فیه، کریه، مانحنُفیه، متنازعفیه، مضروبفیه، وجیه: پیهِ گوسفند. تشبیهِ چهره به گل. تنبیهِ دانشآموزان. تنزیهِ خداوند. توجیهِ رفتارِ غلط. وارثِ سفیهِ متوفا. رفتارش شبیهِ پدرش است. مشهورترین فقیهِ دوران. جلاد قیافۀ کریهی داشت. این کار هیچ توجیهی ندارد. همیشه به فکرِ توجیهام/ توجیهی/ توجیهاند.
۴. واژههای مختوم به ah-: آگه (آگاه)، ابله، اَه، بَه، بهبه، پادشه (پادشاه)، پانزده، ته، چَه (چاه)، چهچه، دوازده، ده، ره (راه)، سپه، سیزده، سیه (سیاه)، شانزده، شَبَه (وجهِشبه)، شَرَه، شه (شاه)، کوته (کوتاه)، کَه (کاه)، گنه (گناه)، گه (گاه)، گهگه، لَه، لَهلَه، مُشبّه، مشتبه، معظملَه، منزه، مَه (ماه)، نوزده، وه، هجده، هفده، یازده: اَه، حالم به هم خورد! بَه، این که نشد دلیل! ای پادشهِ خوبان، داد از غمِ تنهایی. (حافظ) تهِ چاه/ دره. چهچهِ قناری. عمرِ کوتهِ ما. شیرِ سرخایم و افعیِ سیهایم. (حافظ) غرقِ گنهایم/ گنهی/ گنهاند. لَه یا علیهِ ایشان حرفی نزدهام. امر بر او مشتبه شدهاست. نوزدهِ رمضانِ سالِ چهلمِ هجری.
۵. واژههای مختوم به eh-: بزه (گناه)، بشخصه، به (میوه)، ده، روزبه، زره، زه، شَرِه، فربه، فرمانده، فی حدِ ذاته، فینفسه، گره، له، مبتلابه، متألّه، متشابه، متنبّه، متوجه، مشابه، مُشبّهبه، معتنابه، مُواجه، مه، نِه (نهادن)، واله: بهِ اصفهان. دهی در لرستان. زرهِ فولادی. زهِ کمان. فرماندهِ ارتش. تابعِ فرماندهام/ فرماندهی/ فرماندهاند. گرهِ محکم. هیچ گرهی را باز نکرد. زیرِ پام لِهش کردم. اعتیاد مبتلابهِ خیلیهاست. متوجهِ منظورتان نشدم. مشابهِ این دارو. مقدارِ معتنابهی غذا. با مشکلِ بزرگی مواجهام/ مواجهی/ مواجهاند. چه مِهِ غلیظی! عاشق و والهام/ والهی/ والهاند.
۶. واژههای مختوم به oh-: اُهاُه، تشابه، تشبّه، تفقّه، تفوّه، تنبّه، تنزّه، توجه، کُه (کوه)، گُه، نُه: اُهاُه، ببین چه بلایی سرش اومده! تشابهِ اسمیِ دو نفر. تشبهِ شرقیان به غربیان. موجبِ عبرت و تنبهِ خلافکاران شود. توجهِ مرا به خود جلب کرد. هیچ توجهی به حرفهایم نمیکرد. پَر مساز از کاغذ و از کُه مپر. (مولوی) گُهِ بچه. پسره هیچ گُهی نمیتونه بخوره. رتبۀ نُهِ کنکور.
۷. واژههای مختوم به leyh- یا layh-: علیهِ ما علیه، متفقعلیه، محکومعلیه، مسندالیه، مشارالیه، مضافالیه، مقسومعلیه، منتهاالیه: مضافالیهِ یک ترکیبِ اضافی. منتهاالیهِ خیابان.
۸. واژههای مختوم به های پایانیِ ملفوظِ ماقبلساکن: بُلْه (ابله)، شِبه، فقه، کُنْه، وجه: مردکِ بُلْه. شبهِجزیرۀ عربستان. فقهِ شیعه. به کُنْهِ وجودش پی نبردهاند. وجهِ دریافتی. هیچ وجهی پرداخت نکردیم.
How can I read @gozinguye04 without a Telegram account?
TGViewer shows the public web preview Telegram publishes for گزینگویهها (جدید): recent posts, photos, videos and the subscriber count, with no app, login or account.
How many subscribers does گزینگویهها (جدید) have?
گزینگویهها (جدید) (@gozinguye04) has 793 subscribers on Telegram, refreshed roughly every 30 minutes.
Does گزینگویهها (جدید) know I viewed it here?
No. Public channel previews carry no viewer identity, and TGViewer has no accounts or tracking of what you look up.
