‍ ☘ ☘ برگی از تقویم تاریخ ☘ ☘

۲۰ مهر زادروز ابوالقاسم الهامی متخلص به لاهوتی یا لاهوتی‌خان

(زاده ۲۰ مهر ۱۲۶۴ کرمانشاه – درگذشته ۲۵ اسفند ۱۳۳۵ روسیه) شاعر، روزنامه‌نگار، نظامی و فعال سیاسی

نخستین اشعارش در روزنامه حبل‌المتین به چاپ رسید و از نخستین کسانی است که قالب‌های شعری را درنوردید و به زبانی ساده و روان شعر گفت. از وی مجموعه‌ای شامل قطعه، غزل و مقداری تصنیف بر جای مانده‌است. او در کرمانشاه روزنامه بیستون را انتشار داد و حزب فرقه کارگر را بنیانگذاری کرد.
در بهمن ۱۳۰۰ هزار و پانصد ژاندارم به فرماندهی سرهنگ سوئدی لوندبرگ همراه با ۱۰۰۰ چریک محلی به سرکردگی امیر ارشد حاجی علیلو، برای سرکوبی اسماعیل سمیتقو، رئیس ایل شکاک، به سوی سلماس رفتند و در نبردی که پنجم بهمن ۱۳۰۰ روی داد، نیروهای ژاندارمری با شکست به شرفخانه عقب نشستند.
طرح رضاخان برای ادغام ژاندارمری و نیروهای قزاق، به منظور یکپارچه کردن نیروهای مسلح ایران، سبب شد تا شماری از افسران ژاندارم، به رهبری لاهوتی، در شرفخانه به فکر کودتا بیفتند. رضاخان وزیر جنگ، به سرهنگ حبیب‌اله شیبانی دستور داد شورشیان را سرکوب کند. روز ۱۹ بهمن ۱۳۰۰ لاهوتی، همراه با چند تن دیگر از همدستانش، به شوروی گریختند.
لاهوتی در سال ۱۹۲۵ به تاجیکستان سفر کرد و از پایه‌گذاران ادبیات نوین در این جمهوری سابق شوروی تبدیل شد.
وی مدتی سمت وزیر فرهنگ و هنر تاجیکستان شوروی را برعهده داشت و در آنجا تئاتر و اپرا را پایه‌گذاری کرد. همچنین معاون ماکسیم گورگی در هیئت رئیسه کانون نویسندگان شوروی بود.
او برای مردم تاجیکستان اهمیت و احترام ملی بالایی دارد و خانه‌اش به آثارخانه یا موزه لاهوتی تبدیل شده و بر ورودی آن نوشته‌ است «یک‌نفس در زندگانی فارغ از کوشش نبودم». جایزه سالانه اتحادیه خبرنگاران تاجیکستان نیز به نام لاهوتی نامگذاری شد.

آثار:
او اولین شعرش را در سال ۱۸۹۹ سرود و با سه دیوان شعر، از شعرا و شخصیت‌های بزرگ تاجیکستان است و مجسمه‌اش در کنار میرزا تورسون‌زاده بر روی ساختمان اتحادیه نویسندگان تاجیکستان قرار دارد.
سرود جمهوری شوروی سوسیالیستی تاجیکستان (سرود ملی تاجیکستان) در سال ۱۹۴۶ توسط وی سروده شد.
کاوه آهنگر (۱۹۴۷)
قصیده کرملین (۱۹۲۳)
تاج و بیرق (۱۹۳۵)
مجموعه اشعار (۶۳-۱۹۶۰)
دیوان لاهوتی، نشریات دولتی «ادبیات بدیعی» ۱۹۳۹ در مسکو که در موزه لاهوتی نگهداری می‌شود.
ترجمه شاهنامه فردوسی به زبان روسی (Шахнаме) که با همکاری همسرش سلسله بانو انجام شد، در خانه وی با نستعلیق درشت خطاطی شده‌ است و در آنجا نگهداری می‌شود.

‎🆔 @bargi_az_tarikh

#برگی_از_تقویم_تاریخ

☘☘☘☘☘☘☘☘☘☘
#ابوالقاسم_لاهوتی، ز