🔶 ۴/۵
تا ژوئن، مقامات چینی به برخی از پالایشگاههای کوچک غیرسودآور شاندونگ اجازه دادند تا خروجی را بهصورت متوسط بهحداقل ۸۰ ٪ از سطح ۲۰۲۵ کاهش دهند. تا اواخر ژوئن، توان خروجی پالایشگاههای کشور به پایینترین سطح خود از زمان همهگیری کووید‑۱۹ رسید. تمام انواع پالایشگاهها تولید خود را به زیر سطوح پیش از جنگ کاهش دادند، هرچند با سرعت و مقیاسهای متفاوت. پالایشگاههای مستقل محلی تولید خود را به پایینترین سطح از مارس ۲۰۲۰ کاهش دادند. پالایشگاههای دولتی تولید خود را حتی پایینتر از حداقل سطحشان در دوران همهگیری کاهش دادند.
بدین ترتیب، با متمرکز کردن شوک هرمز بر بخش پایین زنجیره، یعنی پالایشگرها، دولت چین در ابتدا کاهش شدیدی در واردات نفت خام ایجاد کرد، بدون صدور دستور صریح. کاهش واردات نفت خام چین، جهان را از فشار قیمتی شدیدتر نجات داد. آژانس اطلاعات انرژی ایالات متحده نتیجهگیری کرد که کاهش واردات چین، تقاضای جهانی را کاهش داده و فشار صعودی بر قیمت نفت را کمرنگ کرده است.
پالایشگاههای چین در مرکز این تحول قرار دارند و بهطور فزایندهای بهصورت مجتمعهای یکپارچه پالایشگاهی و پتروشیمی فعالیت میکنند. علاوه بر تبدیل نفت خام به بنزین، دیزل و سوخت جت، آنها مواد اولیه پتروشیمی مانند نفتا، مایع سبک مورد استفاده برای تولید مواد شیمیایی پایه، تولید میکنند. از سال ۲۰۱۸، پالایشگاههای چین شروع به تنظیم عملیات خود بهمنظور پیشبینی کاهش رشد تقاضای سوخت و تقاضای پتروشیمی که تقاضای نفت خام را هدایت میکند، کردهاند.
دولت چین این تحول را ترویج داده است. در سال ۲۰۲۲، مقامات چینی بهصورت رسمی «کاهش سوختها و افزایش شیمیاییها» را در سیاست صنعتی کشور برای دوره برنامه پنجساله چهاردهم گنجاندند.
پتروشیمیها مواد میانی صنعتی هستند که برای تولید قطعات خودرو، الکترونیک، کالاهای مصرفی و سایر محصولات با ارزش افزوده بالا به کار میروند. کمبود طولانیمدت مواد اولیه پتروشیمی میتواند به صنایع پاییندست سرایت کند، هزینههای تولید را افزایش دهد، حاشیههای سود را کاهش دهد و حتی باعث توقف تولید و اخراج نیروی کار شود.
شیمیکربن به پالایشگرها امکان انعطافپذیری بیشتری در مواجهه با شوک عرضه نفت خام میدهد، چرا که مسیر جایگزینی به برخی از همان مواد شیمیایی پایه را فراهم میکند؛ هرچند نمیتواند پتروشیمیها را بهطور کامل جایگزین کند. زغالسنگ میتواند به گاز ترکیبی و متانول تبدیل شود و سپس به الیفینهایی چون اتیلن و پروپیلن، که بلوکهای سازنده بسیاری از ورودیهای صنعتی هستند و معمولاً از نفت سفید به دست میآیند، تبدیل گردد.
چین بهطور عمدی مسیر زغالسنگ‑به‑شیمی را توسعه داده است. در سال ۲۰۱۷، کمیسیون ملی توسعه و اصلاحات (NDRC) برنامهای رسمی تصویب کرد که صراحتاً بر گسترش منابع مواد اولیه پتروشیمی تأکید میکرد، نه بر جایگزینی آنها، تا وابستگی بالای صنعت به واردات نفت و گاز کاهش یابد. سیاستهای صنعتی این کشور همچنان ادغام پالایشگاهها و توسعه منظم صنایع مدرن شیمی زغالسنگ را ترویج میدهد.
پیش از بروز اختلال در تأمین نفت، چین پیشزمینه قابلتوجهی از ظرفیت تولید شیمی زغالسنگ داشت که میتوانست هنگام قطع تأمین مواد اولیه پتروشیمی مبتنی بر نفت خام و نفت سفید، فشار را تا حدی کاهش دهد. در سال ۲۰۲۵، چین ۱۵٫۴۵ میلیون تن الیفینهای مشتقشده از زغالسنگ تولید کرد که ۱۵ ٪ از کل تولید ملی الیفین را شامل میشود؛ تولید اتیلن گلیکول از زغالسنگ نیز به ۷٫۶۲ میلیون تن رسید، یعنی حدود یکسوم کل تولید ملی اتیلن گلیکول.
این حجمها نمیتوانند تقاضای صنعتی چین برای مواد شیمیایی پایه مبتنی بر نفت را برآورده کنند، اما به این معناست که کاهش ظرفیت پالایش بهطور متناسب به کمبود ورودیهای صنعتی پایه منجر نمیشود. در زمان شوک عرضه نفت خام، شیمی زغالسنگ فشار را از دوش پالایشگرها برمیدارد، بهطوریکه آنها نیازی به حفظ سطوح بالای پردازش نفت خام صرفاً برای تأمین تقاضای پاییندست ندارند. این شیمی میتواند مصرف نفت سفید را کاهش داده و بر محصولاتی تمرکز کند که جایگزین کمتری دارند. در عین حال، شیمی زغالسنگ با خروجی پتروشیمی پالایشگرهای یکپارچه رقابت میکند.
Post #1456
71