📌 چکیده
چارچوب سهجانبهٔ میانامریکایی برای پایان مناقشهٔ اسرائیل‑لبنان پس از امضای توافقنامهٔ ژوئن ۲۰۲۶ هنوز در حالت انجماد است؛ اسرائیل پیششرط خلع سلاح حزبالله را دارد در حالی که حزبالله تا عقبنشینی کامل نیروهای اسرائیلی از جنوب لبنان سلاح نمیدهد. نیروهای ارتش اسرائیل حدود ۱۰ تا ۱۲ مایل داخل مرز بینالمللی مستقرند و لبنان برای بازنگری خروج پیشدستی UNIFIL تا ژانویهٔ ۲۰۲۷ درخواست کرده است. ایالات متحده ۳۰ میلیون دلار برای ارتقای توانمندی ارتش لبنان و ۱۰۰ میلیون دلار برای کمکهای بشردوستانه اختصاص داده، اما مذاکرات جدیدی بین لبنان و اسرائیل برنامهریزی نشده و به تعویق افتاده است.
چارچوب سهجانبهٔ به رهبری ایالات متحده برای پایان مناقشهٔ اسرائیل‑لبنان به دلیل عدم توافق بر سر خلع سلاح حزبالله و خروج اسرائیل همچنان در بنبست است؛ واشنگتن در تلاش است تا تقاضاهای متضاد امنیتی را سازگار سازد و صلحی پایدار را پیش ببرد.
تعداد کمی از کشورها میتوانند از یک مرکز دریایی و قطب جهانی ترکیب فرهنگی به بقایای جنگزدهای تبدیل شوند که یادآور گذشتهٔ خود هستند. لبنان، که تحت تأثیر جنگهای داخلی، رکود اقتصادی و درگیریهای بیوقفه شکل گرفته، نمونهای از این مسیر است. دههها تنش بین حزبالله و اسرائیل، لبنان را بیسکانه کرده؛ فقدان کنترل سیاسی و اقتصادی و ناتوانی در اعمال اراده، چه از طریق اجماع سیاسی و چه با زور، بیحکومتی این کشور را تشدید کرده است.
وضعیت میدانی در لبنان از این پس نمیتواند بحرانیتر باشد: نیروهای ارتش اسرائیل (IDF) حداقل ۱۰ تا ۱۲ مایل داخل مرز بینالمللی شناختهشده بین اسرائیل و لبنان مستقرند؛ ایران تصمیم خود برای گشودن تنگه هرمز را مشروط به خروج اسرائیل از جنوب لبنان کرده است؛ واشنگتن این شرط را رد کرده و به نظر میرسد حزبالله مصمم به مبارزه است. در نتیجه، تلاشهای دولت ایالات متحده به رهبری دونالد ترامپ برای میانجیگری آتشبس سهجانبه میان اسرائیل، لبنان و ایالات متحده در بهترین حالت صرفاً اسمی باقی ماندهاند.
توافقنامهٔ سهجانبهای که لبنان، اسرائیل و ایالات متحده در ژوئن ۲۰۲۶ به واسطهٔ واسطهگری واشنگتن برای دستیابی به صلحی پایدار بین لبنان و اسرائیل امضا کردند، همچنان در حالت انجماد باقی مانده است.
توافقنامهٔ سهجانبهای که لبنان، اسرائیل و ایالات متحده در ژوئن ۲۰۲۶ به واسطهٔ واسطهگری واشنگتن برای دستیابی به صلحی پایدار بین لبنان و اسرائیل امضا کردند، همچنان در حالت انجماد باقی مانده است. هدف اصلی این توافق هنوز محقق نشده؛ نیروهای اسرائیلی همچنان داخل سرزمین لبنان حضور دارند؛ و حزبالله سلاحهای خود را حفظ کرده است. دور بعدی مذاکرات که قرار بود در رم برگزار شود، به ماه اکتبر به تعویق افتاده است.
مذاکرات بین لبنان و اسرائیل همچنان در بنبست است: اسرائیل خلع سلاح حزبالله را پیششرط قرار داده؛ در حالی که حزبالله مصمم است تا زمانی که نیروهای اسرائیلی از لبنان عقبنشینی نکنند، سلاح ندهد. بیروت بین اسرائیل و حزبالله گرفتار شده و نمیتواند هیچیک از طرفین را به قدم اول وادار کند. جوزف عون، رئیسجمهور لبنان، تأیید کرد که «در حال حاضر مذاکرات جدیدی با اسرائیل وجود ندارد». برای تأمین امنیت در جنوب لبنان، بیروت از شورای امنیت سازمان ملل خواستار بازنگری در خروج پیشدستی نیروهای موقت سازمان ملل در لبنان (UNIFIL) که برای ژانویهٔ ۲۰۲۷ برنامهریزی شده بود، شد. لبنان همچنین به دنبال حمایت بینالمللی برای گسترش نقش ارتش لبنان در اعمال حاکمیت دولتی است.
دههها چالش مشترک لبنان و اسرائیل، گروه حزبالله حمایتشده توسط ایران در لبنان بوده است. این شبهنظامی توانمندیهای اجتماعی، سیاسی و نظامی قابلتوجهی دارد که حاکمیت لبنان را تضعیف و امنیت اسرائیل را تهدید میکند. لبنان مذاکراتی با اسرائیل آغاز کرد تا در زمینه خلع سلاح حزبالله همزمان با عقبنشینی تدریجی IDF از جنوب لبنان و استقرار ارتش لبنان در این منطقه، که به «منطقههای آزمایشی» معروف است، همکاری کنند.
چارچوب دو «منطقهٔ آزمایشی» در جنوب و شمال رودخانهٔ لیطانی ایجاد شد؛ IDF این مناطق را تا زمانی که ارتش لبنان (LAF) توانایی خلع سلاح مؤثر هر منطقه را نشان دهد، به آن سپرده میکند. علاوه بر این، IDF یک منطقهٔ امنیتی در جنوب لبنان حفظ خواهد کرد تا از حملات حزبالله به اسرائیل جلوگیری کند.