Cosmology

✅ آیا کهکشان‌های دور سریع‌تر از سرعت نور در حال دور شدن از ما هستند یا خیر؟

برای درک این موضوع؛
تعدادی مورچه بر روی یک بادکنک در نظر بگیرید.

فرض کنید سریع‌ترین حرکت ممکن مورچه‌ها یک سانتی‌متر در ثانیه باشد. حال اگر دو مورچه از کنار هم عبور کنند؛ و در صورتی که در جهت متضاد هم حرکت کنند، سریع‌ترین سرعت نسبی‌شان، دو سانتی‌متر در ثانیه خواهد بود.

حال بادکنک را شروع به باد کردن بکنید.

می‌دانیم که طبق قرارداد مورچه‌هایی که در سطح بادکنک هستند نمی‌توانند بیشتر از یک سانتی‌متر در ثانیه حرکت کنند.

با این وجود بادکنک در حال انبساط است و فاصله ‌ی میان مورچه‌هایی که بر روی بادکنک هستند، مدام در حال افزایش است.

چنانچه بادکنک سریع‌تر باد شود، سرعت دور شدن مورچه‌ها از هم‌دیگر به بیش از دو سانتی‌متر هم خواهد رسید.


در واقع انبساط فضا نیز به همین شکل هست؛ این کهکشان‌ها نیستند که با سرعتی بیش از نور حرکت میکنند بلکه رنج فاصله میان آن‌ها (یعنی خود فضا) است که با سرعتی بیش از نور افزایش می‌یابد‌.


مقدمه‌ای بر کیهان‌شناسی نوین
اندر لیدل

@cosmos_physics

انبساط عالم به چه معناست؟

انبساط بدین معنا نیست که زمین در حال دور شدن از خورشید است.

حتی بدین معنا هم نیست که ستاره‌ها در طول زمان در حال جدا شدن و دور شدن از هم هستند.

بلکه بدین معناست که کهکشان‌های دور (و نه کهکشان‌های همسایه و نزدیک هم) در حال جدا شدن و دور شدن از یکدیگر هستند.


مقدمه‌ای بر کیهان‌شناسی نوین
اندر لیدل


@cosmos_physics

✅ اعضای محترم

تلگرام برای جبران هزینه‌های خود برنامه‌ای را بطور آزمایشی آغاز کرده که در آن افراد و شرکتها می‌توانند «مستقیما» از طریق شرکت تلگرام در کانالهای بیش از ۱۰۰۰ نفر تبلیغ کنند. این تبلیغات در کانال cosmology هم با عنوان sponsored نمایش داده می شود.
بدین وسیله اعلام می‌داریم ما نقشی در این تصمیم و اختیاری در محتوای تبلیغات یا قطع نمایش آنها نداریم.


@cosmos_physics

🎥 قضیه ناتمامیت گودل چیست؟
این جمله را در نظر بگیرید:
«این گزاره درست نیست»
به نظر شما این جمله آیا درست است یا درست نیست؟
اگر نه درست و نه غلط است پس چیست؟

گودل ریاضیدان اتریشی در اوایل قرن بیستم بر روی گزاره‌های ریاضیاتی ناممکن کار می‌کرد و آن‌ها را به زبان ریاضی درآورد. اهمیت کار گودل در رد برنامه هیلبرت بود.


@cosmos_physics

"My advice to young people entering science: you should do it for the love of science … You should enter science because you are fascinated by it."

نصحیت من به جوانانی که وارد حیطه علم می شوند این است که شما باید برای عشق به علم ، علم آموزی کنید.
شما باید بخاطر اینکه مسحور و شیفته علم هستید واردش شوید.

جیمز پیبلز ،برنده نوبل فیزیک سال 2019


@cosmos_physics

🎥 به یاد عزیزانی که در آبان ۹۸ از دست دادیم🖤



@cosmos_physics

🎥 آیا آگاهی خاصیتی از ماده است؟

آگاهی شاید بزرگترین راز این جهان باشد. اینکه دقیقا چرا آگاهی وجود دارد، چطور ما خودآگاه شدیم و دقیقا چه خاصیتی است که ماده را آگاه می‌کند، همگی پرسش‌هایی هستند که هنوز پاسخ دقیقی برایشان نداریم.
درک آگاهی می‌تواند پیامدهای عمیقی در معنا و اخلاق برای ما داشته باشد. تصور کنید یک ربات خانگی دارید و از آن زیاد کار می‌کشید، آیا این ربات آگاهی دارد و به خاطر کار کشیدن از آن باید عذاب وجدان بگیرید؟
آیا هدف این جهان این بوده که موجودات آگاهی مثل ما بوجود آیند تا جهان را درک کنند؟

مکس تگمارک - فیزیکدان


@cosmos_physics

‍ تعبیر جهان های متعدد در مکانیک کوانتوم


ذرات پیش از مشاهده احتمال حضور در چندین مکان را دارند. و به تعبیر کپنهاگی، با مشاهده ذرات حالت های دیگر نابود شده و فقط یک حالت باقی می‌ماند.

اما تکلیف حالت های دیگر چیست؟ اگر فقط از تمام حالت های موجود ذره یک حالت را انتخاب می‌کند بقیه حالت ها چه میشود؟

ریچارد فاینمن از فرضیه واقعیت های موازی استفاده کرد. وی از ایده ای موسوم به «جمع مسیر ها» یا «جمع تاریخچه ها» استفاده کرد. فاینمن اعتقاد داشت که ذره تا قبل از اینکه مشاهده شود و در حالت برهمنهی قرار دارد می‌تواند تمام مسیر های بین دو نقطه را طی کند. این که چرا ما فقط یک مسیر را مشاهده میکنیم به عقیده فاینمن به علت این است که تمام مسیر های ممکن دیگر یک دیگر را خنثی می‌کنند و فقط یک مسیر باقی می‌ماند. فاینمن به هر مسیر عددی اختصاص می‌دهد که این اعداد با کمک مجموعه قوانین دقیقی محاسبه می‌شوند. با ترفند های ریاضی گونه با جمع کردن تمام اعداد مربوط به مسیر های ممکن می‌توان احتمال مسیری را که بین دو نقطه طی کرد را به دست اورد. در واقع فاینمن دریافته بود که اعداد مربوط به مسیر های عجیب اغلب یکدیگر را خنثی کرده و حاصل کوچکی دارند. و مسیر معقول نیوتونی بود که بیشترین مجموع را داشت.
این بینش ریاضی فاینمن به «انتگرال مسیر» معروف است. اما باز هم تفسیر کپنهاگی بی توضیح باقی مانده بود. در سال ۱۹۵۷ دانشجویی به نام هیو اورت راه حل مناسبی پیشنهاد داد.
هیو اورت به جای رمبش تصادفی تابع موج به یک حالت ملموس کلاسیکی، به وقوع پیوستن تمامی حالت ها و احتمال های ممکن و برهم نهاده‌ی تابع موج را در فضای هیلبرت فرض کرد. فضای هیلبرت فضایی برداری با بی‌نهایت بُعد است که تابع موج به عنوان برداری در آن شناخته میشود. به نوعی هر سیستم کوانتومی را می‌توان تابع موجی در فضای هیلبرت پنداشت. در این رویکرد اورت با نادیده گرفتن رمبش و به جای حذف واقعیت ها توسط مشاهده گر، واقعیت هار را در جهانی دیگر به فعلیت رساند. یعنی در واقع تمامی حالات ممکن برای یک ذره اتفاق می‌افتد. هرکدام از آنها در جهانی خاص فعلیت می‌یابند. اورت از بین رفتن تابع موج به یک حالت کلاسیکی را منتفی کرد. به عقیده وی تابع موج هرگز از بین نمی‌روند بلکه به حالت های بالقوه خود تقسیم می‌شوند همانند شاخه های درخت و چنان اذعان داشت که هر کدام از شاخه های این درخت نماینده یک جهان کامل و مستقل هستند. در این رویکرد دیگر نیازی به رمبش ناگهانی تابع موج نبود. اما حامل پیامی گنگ تر بود:
جهان هایی که می‌توانستند دائما به میلیارد ها جهان دیگر منشعب شوند.

📚 به دنبال جهان های موازی
سعید گراوندی


@cosmos_physics

🎥 توضیحات دکتر وفا درباره دریافت جایزه "مصطفی "

جایزه های علمی، از جمله جایزه مصطفی نشان‌دهنده اهمیت جامعه هست به علم.
این جایزه دو جنبه داره ،مادی و معنوی.

جنبه معنویش رو من اهدا می کنم به همسرم، آفرین، برای اینکه یک عمر، همراه و پشتیبانم بوده و احساس می کنم این جایزه در واقع متعلق به همسرم هست.

در مورد بخش مادی هم تصمیم گرفتم این رو به عنوان یک سرمایه اولیه، اهدا کنم به بنیاد حمایت از علوم بنیادی، که در ایران در حال تاسیس هست.


@cosmos_physics

Polish-French physicist Marie Skłodowska Curie, who was the first woman to win a Nobel Prize, the first person and the only woman to win the Nobel Prize twice, and the only person to win the Nobel Prize in two scientific fields (Physics, 1903 & Chemistry 1911) was born on OnThisDay .

ماری کوری فیزیکدان لهستانی فرانسوی، اولین زنی که جایزه نوبل را برد، اولین شخص و تنها زنی که دو بار جایزه نوبل را برد، و تنها کسی که جایزه نوبل را در دو رشته علمی (فیزیک ۱۹۰۳ و شیمی ۱۹۱۱ ) برد در چنین روزی متولد شد.


@cosmos_physics

🎥 کامران وفا :
رؤیای علمی من، مثل همیشه، کنجکاوی هست ، در واقع اسمشو کنجکاوی کودکانه میشه گذاشت.

سوالات ما تمام شدنی نیست، قدم های ما به نهایت نمیرسه و فقط یه قدم کوچکی در سیر تاریخ فهم علم است.

@cosmos_physics

📚 کتاب 60 دقیقه فیزیک کوانتوم

Science Made Easy for Beginners without Math and In Plain Simple English
Bluesource And Friends - 2020

Grey
انگلیسی

@cosmos_physics

🎥 تابع موج کوانتوم

شان کارول، فیزیکدان نظری



@cosmos_physics

معماهای انرژی تاریک

انرژی تاریک یکی از بزرگترین رازهای کیهان است و پیرامون آن چندین سؤال مهم مطرح است. از جمله این سؤالات می‌توان اشاره کرد:
ماهیت انرژی تاریک چیست؟
چرا ثابت کیهان‌شناسی این‌قدر کوچک است؟
آیا وجود انرژی تاریک دلالت بر این دارد که ما در یک چندجهانی (multiverse) زندگی می‌کنیم؟

اگرچه امروزه، ما هنوز به جواب این پرسش‌ها نرسیده‌ایم اما سؤالات واضح‌تر شده‌اند.
این مقاله به قلم آدام ریس (Adam G. Riess) برنده جایزه نوبل به خاطر کشف انبساط شتابدار کیهانی و استاد دانشگاه جانز هاپکینز، و ماریو لیویو (Mario Livio) اخترفیزیکدانی که چند دهه با تلسکوپ فضایی هابل کار کرده است نگاشته شده و در مجله معتبر Scientific American به چاپ رسیده است. این دو فیزیکدان در این مقاله تلاش می‌کنند بهترین پاسخ‌های موجود برای سؤالاتی ژرف پیرامون انرژی تاریک را تبیین کنند...

ادامه مقاله:
https://sciencetoday.ir/puzzle-of-dark-energy/


@cosmos_physics

'I cannot seriously believe in [quantum mechanics] because the theory cannot be reconciled with the idea that physics should represent a reality in space and time, free from spooky actions at a distance.'

Albert Einstein to Max Born
March 3, 1947

من نمی‌توانم به طور جدی به [مکانیک کوانتومی] اعتقاد داشته باشم، زیرا این نظریه نمی‌تواند با این ایده که فیزیک باید واقعیتی را در مکان و زمان، فارغ از اعمال شبح‌ وار در یک فاصله ارائه دهد، سازگار باشد.

آلبرت اینشتین به مکس بورن
۳ مارس ۱۹۴۷


@cosmos_physics

🎥 علت بیگ بنگ چیست؟

نظریه ای برای چگونگی پیدایش جهان بر اساس نظریه M



@cosmos_physics

عمر کیهان چقدر است؟

⁣«کیهان‌شناسی فیزیکی» شاخه‌ای از دانش فیزیک است که به مطالعه‌ی علمی سرآغاز، تکامل، ساختار، دینامیک و سرنوشت نهایی کیهان و همچنین قوانین طبیعی حاکم بر آن می‌پردازد. در کیهان‌شناسی فیزیکی، منظور از عمر جهان مدت زمانی است که از مهبانگ سپری شده است. بهترین اندازه‌گیری‌ها از عمر کیهان که با استفاده از مدل همگامی «Lambda-CDM» به‌دست آمده است، مقدار آن را ۰.۰۳۷±۱۳.۹۷۸ میلیارد سال تخمین می‌زنند.

عدم‌قطعیت سی‌وهفت‌میلیون ساله‌ی این اندازه‌گیری براساس توافق چندین پروژه‌ی تحقیقاتی مختلف مانند «اندازه‌گیری‌های تابش زمینه‌ی کیهانی» (CMB) توسط ماهواره‌ی پلانک، «کاوشگر ناهمسانگردی مایکروویو ویلکینسون» (WMAP) و دیگر کاوشگرها و ماهواره‌هاست. از آن‌جا ‌که جهان ما همزمان در حال انبساط و سرد شدن است، دو راه کلی برای اندازه‌گیری سن آن وجود دارد: محاسبه‌ی زمان سرد شدن کیهان پس از مهبانگ که با اندازه‌گیری تابش زمینه‌ی کیهانی صورت می‌گیرد و اندازه‌گیری‌های نرخ انبساط جهان و بازگشت به عقب در زمان برای محاسبه‌ی سن تقریبی کیهان.



⁣⁣⁣⁣⁣⁣@cosmos_physics

“برای اینکه مردم در خط نگه‌داشته شوند، آن‌ها باید گرسنه، نیازمند، بی‌سواد، و خرافی نگه‌داشته شوند. اگر فرزند بقال باسواد شود، او نه ‌تنها به سخنرانی من انتقاد خواهد کرد، بلکه واژه‌های بدیعی را نیز بکار می‌برد که نه شما و نه من نمی‌توانیم آن را بفهمیم…
چه اتفاقی می‌افتد اگر کودک علوفه‌فروش باهوش و توانا باشد و کودک من، پسر یک حاجی، تنبل و احمق باشد؟”

📚 کتاب "حاجی آقا"
صادق هدایت

@cosmos_physics

در سال 1900، ماکس پلانک قانون تابش جسم سیاه خود، قانون پلانک را ارائه کرد. زمانی که یک جسم سیاه گرم می شود، با طیفی وابسته به دمای جسم و نه ترکیب آن، تابش الکترومغناطیس منتشر می کند. محاسبه شکل طیف، با استفاده از قوانین فیزیکی تعیین شده در آن زمان، یک نتیجه غیر منطقی به دست آورد: تابش در قسمت فرکانس بالای طیف بی نهایت شد. پلانک با معرفی مفهوم کوانتا این مشکل را حل کرد: تابش ساطع شده شامل کوانتای انرژی ویژه ای است که توسط یک ثابت بنیادی جدید به نام ثابت پلانک تعیین می شود. او در سال 1918 جایزه نوبل فیزیک را به خاطر کارش در زمینه ایجاد و توسعه نظریه کوانتای مقدماتی دریافت کرد.
تصویر: قانون پلانک (منحنی های رنگی) تابش جسم سیاه را به دقت توصیف کرد و فاجعه فرابنفش (منحنی سیاه) را حل کرد. فاجعه فرابنفش که فاجعه ریلی-جینز نیز نامیده می‌شود، پیش‌بینی اواخر قرن نوزدهم / اوایل قرن بیستم فیزیک کلاسیک بود که یک جسم سیاه ایده‌آل در تعادل گرمایی، در همه فرکانس ها تابش می‌کند و با افزایش فرکانس انرژی بیشتری ساطع می کند.


@cosmos_physics

🎥 بیگ‌بنگ در کجا رخ داد؟
خیلی‌ها این سؤال را می‌پرسند که بیگ‌بنگ از کجا آغاز شده است؟ مرکز کیهان کجاست؟
سابین هسنفلدر پاسخ می دهد.


@cosmos_physics