بخش اول
ویلیام اُکام رو آخرین فیلسوف و پایانبخش #قرون_وسطی معرفی میکنند :
کسی که تاریکی رو پایان داد و آغاز گر عصر روشنایی شد .
اکام بخاطر نظریه اش در معرفت شناسی معروف به #تیغ_اکام معروفه .
میشه گفت اکام این نظریه رو با الگوبرداری از روش های حل مسائل ریاضی ، ارائه کرده.
یک تعبیر از تیغ اکام اینه که
« اگر میخواهیم به جواب برسیم فرض های اضافه رو باید از مسئله زدود »
اگر هدف اصلی و نهایی ما از اشتغال به ریاضی ، حل مسئله و یافتن پاسخ نباشه ، بحث دیگه ایه.
تیغ اکام -هرچند هنوز راجع بهش بحث هست- ولی راهگشای بیرون اومدن از سیاهی قرون وسطی شد .
وقتی نیک بنگریم همهی تحولات حوزهی فکر بشر در دوران مدرن تحت تاثیر این نظریه بوجود اومده.
▪️ خدای مداخله گر
مهمترین و مضرترین فرض اضافهای که باعث رکود و جمود علم شده بود ، فرض #خدای_رخنه_گیر /خدای دخالتگر در جهان ، بود که
این فرض گند میزد به هرچی مسئلهی علمیه
با تیغ اکام بود که نگاه دترمینیستی به جهان ، نگاه غالب و مسلط شد.
دانشمندان فهمیدند و گفتند :
وقتی جهان با #فیزیکالیسم ، قابل تبیین و پیش بینیه چه کاریه که مدام فرض کنیم که مثلا
«خدا بیکار نشسته ببینه کدوم قوم گناه میکنه براش عذاب بفرسته»
و بخواهیم زلزله و سیل رو با اینگونه فرض ها تبیین کنیم .
پیامد چنین فرضی اینه که
مدام به تضاد میخوریم و متوجه نمیشیم مثلا
چرا فلان ساعت روز یکشنبه که نصف مردم تو کلیسا مشغول عبادت بودند زلزله اومد ؟!
و
بعد
مدام دنبال ماله یا یک فرض اضافهی دیگه میگردیم که این تعارض رو ماستمالی کنیم !
.
.
.
▪️در عصر روشنگری - برای اینکه نه سیخ بسوزه نه کباب - نظریهی #خدای_ساعت_ساز مطرح شد
این نظریه این طور تقریر میشه و توضیح داده میشه :
« نه که خدا اصلا وجود نداشته باشه ، ولی مثه یک ساعت ساز که وقتی ساعتشو ساخت کوکش میکنه و دیگه کاری باهاش نداره و ساعت خودش کار میکنه ، خدا هم جهان رو خلق کرده و این جهان براساس قوانین فیزیکی کار می کنه و دیگه نیازی به دخالت خدا و نمایندگان مفت خورش نیست که چرخ دنیا رو بچرخونن ».
.
#فرهاد_صبا ✍
ادامه دارد
@NOWzayesh | نوزایش فکری ( فرهاد صبا)
@persian_organon | معرفت شناسی
@Anglosphere2 | سنت و مدرنیته
@JAAMEbaaz | فلسفهی علوم اجتماعی