🎁 بازدارندگی یعنی کاری کنیم سرنوشت ایران شبیه لیبی نشود؛ نه اینکه جامعه را شبیه کره‌شمالی کنیم. قدرت نظامی و امنیت خارجی را نباید با بستن فضای سیاسی داخل یکی گرفت. اتفاقاً وقتی دشمن مطمئن باشد جنگ هزینه سنگینی دارد، احتمال حمله و مداخله کمتر می‌شود و با کم‌شدن وضعیت اضطراری، دست سیاست داخلی هم برای بازتر شدن فضا و افزایش مشارکت و آزادی بازتر خواهد بود. تهدید دائمی برعکس عمل می‌کند؛ چون به تصمیم‌های محدودکننده، پوشش «شرایط جنگی و ضرورت بقا» می‌دهد. البته امنیت به‌تنهایی آزادی نمی‌آورد و برای آزادی، اراده سیاسی و نهادهای پاسخ‌گو لازم است؛ اما کشوری که امنیتش را نتواند حفظ کند، همیشه ممکن است آزادی و استقلالش را هم پای یک جنگ یا مداخله خارجی ببازد. بازدارندگی قرار نیست جامعه را نظامی کند؛ قرار است خطر جنگ را آن‌قدر پایین بیاورد که کشور فرصت ساختن یک سیاست داخلی بازتر و یک آینده توسعه‌یافته‌تر را پیدا کند.