“Bu barədə qəti fikir söyləmək üçün kifayət qədər məlumat yoxdur. Hər şey onun SOCAR müşaviri kimi nə iş gördüyündən asılıdır.
Əgər o, SOCAR əməkdaşları ilə ABŞ hökumət rəsmiləri arasında görüşlərin təşkilinə hər hansı formada kömək edirsə, SOCAR-ın maraqlarını irəli aparan məqalələr yazırsa, o zaman FARA çərçivəsində qeydiyyatdan keçməlidir.
Yox, əgər sadəcə Corctaunda restoranlar tövsiyə edirsə, bu, başqa məsələdir.
Bununla belə, onun Konqresdə ifadə verməsi və şübhəsiz ki, Konqres əməkdaşları ilə çoxsaylı başqa əlaqələrinin olması faktını nəzərə alsaq — çünki insan sadəcə gəlib dinləmədə iştirak etmir — üstəlik, SOCAR-dan ödəniş alırsa, ya özü, ya da SOCAR həmin rəsmilərlə əlaqələri açıqlamalıdır. SOCAR artıq qeydiyyatdan keçib və ona ödəniş edir.
Amma qanuna əsasən bunu etməyə borclu olub-olmadığını söyləmək çətindir”.
Ekspertlər uzun müddətdir bildirirlər ki, FARA qanunu qeyri-müəyyənliklər və hüquqi boşluqlarla doludur.
Məsələn, güclü erməni lobbisi FARA-nın nəzarətindən tamamilə kənarda fəaliyyət göstərir. Vaxtilə bu sahənin daxilindən olan bir şəxs onu Vaşinqtonda üçüncü ən təsirli xarici lobbi kimi xarakterizə etmişdi.
Bu lobbi əsasən erməniəsilli Amerika vətəndaşları tərəfindən maliyyələşdirilir, lakin müntəzəm olaraq Ermənistanın milli maraqları hesab etdiyi məsələləri təşviq edir.
Görünür, Ermənistan adından lobbiçilik fəaliyyətini bildirmək üçün FARA çərçivəsində heç bir qurum hesabat təqdim etməyib.
Eyni şəkildə, Vaşinqtonun xarici siyasət sahəsində ən güclü lobbi təşkilatlarından biri hesab edilən Amerika-İsrail İctimai Əlaqələr Komitəsi (AIPAC) də Ədliyyə Nazirliyinə onu FARA çərçivəsində qeydiyyata almaq çağırışlarına baxmayaraq, bu qanun üzrə hesabat təqdim etmir.
Virciniya ştatından respublikaçı konqresmen Frenk R. Vulf bu yaxınlarda Ədliyyə Nazirliyini cari ildə FARA qanununun icrasına yenidən baxmağa və mümkün dəyişiklikləri nəzərdən keçirməyə çağırıb.
Ellison bildirib ki, onun təşkilatı “elektron hesabatların tətbiqini, əlaqələr zamanı hansı məlumatların və necə təqdim edilməli olduğuna dair daha dəqiq tələblərin müəyyənləşdirilməsini və açıqlama sistemində digər təkmilləşdirmələri” görmək istəyir.
Analitik mərkəzlər, qanunvericilər və qəzetlərdə dərc olunan rəy yazıları ilə yanaşı, Azərbaycanın lobbiçilik strategiyasının mühüm hissəsinə çevrilib.
Azərbaycan uzun müddətdir Vaşinqtonda lobbiçilik fəaliyyətinə ən çox vəsait xərcləyən xarici ölkələrdən biridir. Bu vəsaitlərin bir hissəsi birbaşa analitik mərkəzlərə yönəldilir.
Türkiyə, Qafqaz və Mərkəzi Asiya üzrə ixtisaslaşmış Xarici Siyasət Araşdırmaları İnstitutunun baş elmi əməkdaşı Cerald Robbins bildirir:
“Azərbaycanın lobbiçilik fəaliyyətində nəzərəçarpacaq dəyişiklik var. Bakıda Qərbin marketinq metodları əsasında təhsil almış yeni nəsil idarəçiliyi ələ keçirib. Onlar başa düşürlər ki, akademik dairələr və analitik mərkəzlər ideyaların çatdırılması üçün mühüm əlaqə nöqtələridir”.
Siyasi müşahidəçilərin fikrincə, lobbiçilik və ideyaların yuyulması yavaş və mərhələli proseslərdir.
Hər ikisinin məqsədi insanların düşüncələrini dəyişdirmək və onları yeni ideyalara, əlbəttə ki, lobbiçinin ideyalarına açıq hala gətirməkdir.
Bununla belə, Şafferin və ya “DCI Group”un fəaliyyəti kimi ayrı-ayrı lobbiçilik təşəbbüslərinin təsirini dəqiq ölçmək mümkün deyil.
İstifadə olunan mənbələr: occrp
✡️ Abunə olun
