🔯 Azərbaycanda Qərb tipli silah istehsal edəcək ilk İsrail müəssisəsi açılıb

İsrailin ARI Arms şirkəti Azərbaycanda tüfəng istehsalı zavodunun açılışını həyata keçirib. Müqavilənin şərtlərindən biri istehsalın tam şəkildə Azərbaycan ərazisində təşkil olunmasıdır. Bu, Azərbaycanın Qərb texnologiyaları və biliklərini mənimsəmək strategiyasının bir hissəsidir. “Globes” nəşrinin əldə etdiyi məlumata görə, şirkət digər ölkələrlə də yeni müqavilələr bağlamaq ərəfəsindədir.

İsrailin ARI Arms şirkəti ötən həftə Azərbaycanda tüfəng istehsalı zavodunun açılışını keçirib. Mərasimdə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və onun həyat yoldaşı, Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva iştirak ediblər.

Ölkədə bu sahədə ilk dəfə keçirilən tədbirdə müxtəlif yüksəkvəzifəli şəxslər, o cümlədən ARI Arms şirkətinin sahibləri Avixay Stolero, Ravid və Oren Ankonina da iştirak ediblər.

Azərbaycan hökumətinə məxsus olan və genişləndirilmiş bu zavod ölkədə Qərb tipli M4 tüfənglərinin istehsalını həyata keçirən ilk müəssisə olacaq.

İndiyədək həmin müəssisədə yalnız Kalaşnikov avtomatları istehsal edilirdi.

Qərb tipli tüfənglərin istehsalı ARI Arms şirkəti, nazir Vüqar Mustafayevin rəhbərlik etdiyi Azərbaycanın Müdafiə Sənayesi Nazirliyi və yerli “İqlim” Elmi-İstehsalat Müəssisəsi arasında yaradılmış birgə müəssisə (Joint Venture) çərçivəsində həyata keçirilir.

Azərbaycandakı bu müqavilə beynəlxalq müdafiə bazarında, xüsusilə atıcı silahlar sektorunda yerli istehsalın inkişaf etdirilməsi və xarici asılılığın minimuma endirilməsi tendensiyasını əks etdirir.

Buna görə də ARI Arms Azərbaycan, Filippin və Albaniya kimi ölkələrlə müqavilələr bağladıqdan sonra hazırda yekunlaşmaq üzrə olan digər razılaşmalarında da yerli istehsalın təşkilini nəzərdə tuta bilər.

İstehsal gücü iki dəfədən çox artırılıb

ARI Arms qabaqcıl atıcı silah sistemlərinin hazırlanması və istehsalı üzrə ixtisaslaşıb.

Stolero və Ankoninaya məxsus şirkət son il yarım ərzində işçilərinin sayını üç dəfə artıraraq təxminən 60 nəfərə çatdırıb.

Şirkətin istehsal gücü 100 faizdən çox artıb və ARI Arms tapançalar da daxil olmaqla yeni məhsulların hazırlanması istiqamətində fəaliyyətini genişləndirməkdə davam edir.

Şirkətin genişləndiyi digər istiqamət dəqiq atəş üçün nəzərdə tutulan atıcı silahlardır.

Bu çərçivədə ARI Arms bu yaxınlarda İsrail Müdafiə Nazirliyinin hələ ilkin mərhələdə olan dəqiq atıcı silahlar üzrə tenderində iştirak etmək üçün müraciət edib.

Fəaliyyətinin genişlənməsinə baxmayaraq, ARI Arms digər müdafiə şirkətlərindən fərqli olaraq, yaxın gələcəkdə səhmlərinin birjada ilkin kütləvi yerləşdirilməsini (IPO) planlaşdırmır.

ARI Arms şirkətinin İsrailin müdafiə sistemi ilə ən mühüm əməkdaşlığı İsrail Müdafiə Qüvvələrinin döyüş bölmələri üçün M4 tüfənglərinin tədarükü üzrə tenderlə bağlıdır.

Şirkət ötən ilin mayında, yəni 2025-ci ilin mayında həmin tenderin qalibi olub.

Lakin tender prosesi mürəkkəb keçib. Qələbədən bir ay sonra şirkət müsabiqədən kənarlaşdırılıb. ARI Arms yenidən tenderdə iştirak edib və nəticədə qalib gəlib.

Hazırda Azərbaycanda həyata keçirilən birgə layihənin ilkin müqaviləsi on milyonlarla dollar müqabilində on minlərlə tüfəngin istehsalını nəzərdə tutur.

İsrail şirkəti Azərbaycanda Qərb standartlarının tətbiq olunması üçün müvafiq bilik və texnologiyaları təqdim edir.

ADEX müdafiə sərgisində nazir Vüqar Mustafayev zavodda istehsal edilmiş ilk M4 prototipini Prezident İlham Əliyevə və müdafiə naziri Zakir Həsənova təqdim edib.

Mustafayev dövlət başçısına layihənin təfərrüatları barədə məlumat verib və istehsal prosesini izah edib.

İsrailin iri müdafiə sənayesi şirkətlərindən birinin yüksəkvəzifəli nümayəndəsi “Globes” nəşrinə bildirib:

“Azərbaycanın müdafiə sənayesi naziri sərginin qala tədbirindən istifadə edərək açıq şəkildə bildirdi ki, ölkədə fəaliyyət göstərmək istəyən hər kəs istehsalı yerli səviyyəyə keçirməlidir. Onların baxışına görə, biznes aparmağın başqa yolu yoxdur”.

Bu il ADEX sərgisində yalnız ARI Arms və İsrailin iri müdafiə şirkətləri iştirak etməyib.

Sərgiyə həmçinin Aeronautics, Plasan, UVision, Bagira və Bird şirkətləri də qatılıb.

İsrailin əhəmiyyətli iştirakı ilə diqqət çəkən digər şirkət isə Ondas olub.

Şirkət sərgidə İsrailin xarici kəşfiyyat xidməti Mossadın keçmiş rəhbəri, hazırda Ondas şirkətinin prezidenti və idarə heyətinin sədri olan Dadi Barneanın rəhbərliyi ilə təmsil olunub.

Azərbaycan daha əvvəl də İsrail silahlarından istifadə edib

Bunlar Azərbaycana gətirilən ilk İsrail hərbi texnologiyaları deyil.

Əvvəlki tədarüklərə, digər sistemlərlə yanaşı, aşağıdakılar daxildir:

Elbit Systems şirkətinin Hermes 900 pilotsuz uçuş aparatları;

Israel Aerospace Industries (IAI) şirkətinin Barak MX hava hücumundan müdafiə sistemləri;

Rafael şirkətinin dünyada ən çox tələb olunan silah sistemlərindən sayılan Spike seriyalı taktiki raketləri.

Nəşrin yazdığına görə, digər müştərilərdən fərqli olaraq, Azərbaycan son illərdə Ermənistanla qarşıdurmalarda bu İsrail sistemlərinin hamısından döyüş şəraitində istifadə edib.

İlham Əliyevin baxışı

ARI Arms şirkəti ilə birgə layihənin nəticələri Azərbaycanı qane edərsə, yerli istehsalın tam şəkildə təşkilinə verilən böyük əhəmiyyət fonunda müqavilə genişləndirilə bilər.

İstehsalın bütün mərhələlərinin Azərbaycan ərazisində həyata keçirilməsi İsrail şirkəti ilə bağlanan müqavilənin şərtlərindən biri olub.

Azərbaycanın məqsədi yalnız xaricdən texnologiya və bilik əldə etmək deyil, xüsusilə Qərb texnologiyalarını və təcrübəsini mənimsəməkdir.

Azərbaycan əvvəllər Rusiyanı öz üzərində kölgə salan qonşu böyük dövlət kimi qəbul edirdi. Lakin İlham Əliyev bir neçə gün əvvəl Bakının artıq belə düşünmədiyini açıq şəkildə bildirib.

“Dünyada iki fövqəldövlət var — ABŞ və Çin. Üçüncüsü yoxdur”, — deyə Azərbaycan Prezidenti bildirib.

İsrailin “Globes” nəşrinin şərhinə görə, İlham Əliyev bu açıqlaması ilə faktiki olaraq Rusiya Prezidenti Vladimir Putinə mesaj göndərib.

Mənbə: Globes

✡️ Abunə olun