مثلاً می‌شنوی:
"این مکمل با فعال‌سازی مسیرهای متابولیک سلولی، عملکرد میتوکندری را بهبود می‌دهد و متابولیسم را افزایش می‌دهد."
همه‌چیز علمی به نظر می‌رسد:
کلمات تخصصی، چند درصد، شاید یک نمودار جذاب.
اما یک لحظه صبر کن.
دقیقاً چه ادعایی مطرح شده؟
چه شواهدی برای آن وجود دارد؟
و آیا آن شواهد واقعاً همین ادعا را تأیید می‌کنند؟
اینجاست که مفهوم Calling Bullshit اهمیت پیدا می‌کند.
یعنی فریب ظاهر متقاعدکننده یک ادعا را نخوریم و ببینیم آیا شواهد واقعاً پشت آن هستند یا نه.
چون کلمات تخصصی، اسم افراد مشهور، فرمول‌های پیچیده، نمودارهای زیبا و جعبه‌های سیاه (سازوکارهایی که فرایند درونی‌شان برای ما روشن نیست)، می‌توانند به یک ادعا ظاهر علمی بدهند؛ بدون اینکه شواهد کافی از آن پشتیبانی کنند.
یادت باشد:
فرمول، جای استدلال نیست.
اسم مشهور، جای شواهد نیست.
و نمودار زیبا، جای داده معتبر نیست.
پس دفعه بعد که یک ادعا خیلی علمی به نظر رسید، این سه سؤال را بپرس:
ادعا چیست؟
شواهد چیست؟
و آیا این دو واقعاً به هم ربط دارند؟
چون علم واقعی با پیچیدگی حرف‌ها شناخته نمی‌شود؛
با کیفیت شواهد شناخته می‌شود.»
قبلی
@zehnnaghad
Post #23378
46
Forwarded from » ذهن نقاد «