🔬 با افزایش سن مردان، بعضی از سلول‌های خون و سیستم ایمنی بدن به‌تدریج کروموزوم Y خود را از دست می‌دهند. به این حالت از دست رفتن موزاییکی کروموزوم Y (Mosaic Loss of Y Chromosome) گفته می‌شود.

این تغییر ژنتیکی با بالا رفتن سن بیشتر دیده می‌شود. حدود ۴۰ درصد مردان در دهه ۶۰ زندگی و بیش از نیمی از مردان در دهه ۹۰ زندگی ممکن است درجاتی از این تغییر را داشته باشند. سیگار کشیدن و بعضی عوامل محیطی نیز می‌توانند احتمال از دست رفتن کروموزوم Y را افزایش دهند.

دانشمندان سال‌ها تصور می‌کردند که این تغییر فقط یکی از پیامدهای طبیعی پیری است و آسیب مهمی ایجاد نمی‌کند، زیرا بعضی سلول‌ها می‌توانند بدون کروموزوم Y نیز زنده بمانند.

اما پژوهش‌های جدید نشان می‌دهند که ممکن است موضوع جدی‌تر باشد. به نظر می‌رسد سلول‌های ایمنی که کروموزوم Y خود را از دست داده‌اند، در محافظت از بدن ضعیف‌تر می‌شوند. این سلول‌ها می‌توانند باعث التهاب مزمن، ایجاد زخم در بافت‌ها و کاهش توانایی بدن برای از بین بردن سلول‌های آسیب‌دیده یا سرطانی شوند.

مطالعات، میزان بیشتر از دست رفتن کروموزوم Y را با افزایش خطر بیماری‌های قلبی، سرطان، بیماری آلزایمر، بیماری‌های کلیوی و کاهش طول عمر مرتبط دانسته‌اند. با این حال، دانشمندان هنوز در حال بررسی دقیق این هستند که این تغییر چگونه باعث چنین مشکلاتی می‌شود.

این یافته‌ها دیدگاه دانشمندان درباره کروموزوم Y را تغییر داده است. قبلاً تصور می‌شد کروموزوم Y بیشتر برای رشد جنسی مردان و باروری اهمیت دارد، اما اکنون مشخص شده که ممکن است در عملکرد سیستم ایمنی و سالم پیر شدن بدن نیز نقش داشته باشد.

پژوهشگران امیدوارند با شناخت بهتر این پدیده، در آینده بتوانند مردانی را که در معرض خطر بیشتر بعضی بیماری‌ها قرار دارند، زودتر شناسایی کنند و درمان‌هایی برای کاهش آثار زیان‌بار از دست رفتن کروموزوم Y ایجاد کنند.


DOI: 10.1002/rmb2.12445
DOI: 10.1038/s41576-024-00805-y
DOI: 10.1152/physiol.00008.2023
https://www.nature.com/articles/s41576-024-00805-y

┄•••⌬👇JOIN👇⌬•••┄
@sci_updates