🏛 تخت‌جمشید را سال‌ها پیش معامله کرده اند؛ امروز تنها پرده را کنار زده‌اند

در پی انتشار خبر

تخت‌جمشید معامله شد:

برخی بناها و میراث بشری را نمی‌توان تنها با سنگ و ستون تعریف کرد؛ زیرا روح یک ملت در آن‌ها جریان دارد. تخت‌جمشید از همین نوع بناها و میراث جهانی است: حافظه سنگی ایران و گواهی استوار بر خرد، هنر و شکوه مردمانی که زیبایی را با نظم و قدرت را با فرهنگ درآمیختند.

مطالعه گلسنگ‌های تخت‌جمشید را از سال ۱۳۸۲ آغاز کردم و هنوز هم ادامه دارد.
در این سال‌ها آموختم که برای شناخت بنایی تاریخی، تنها خواندن کتیبه‌ها کافی نیست؛ باید زبان سنگ، نشانه‌های فرسایش و زندگی پنهان بر سطح و درون آن را نیز شناخت.

گلسنگ‌ها در نگاه نخست، نقوشی رنگین بر سطح سنگ‌ها هستند؛ اما برخی گونه‌های درون‌سنگی می‌توانند به بافت سنگ نفوذ کنند و آثاری ماندگار بر سطوح تاریخی بر جای گذارند. حاصل سال‌ها پیمایش، نمونه‌برداری و پژوهش، شناسایی و معرفی دو گونه Circinaria persepolitana و Bagliettoa perseae بود؛ دو نام که اکنون با پارسه و ایران پیوند خورده‌اند.

بااین‌همه، سهم این پژوهش‌ها از حمایت مستقیم ساختار متولی تخت‌جمشید، در تمام این سال‌ها حتی به بیست میلیون تومان نرسید؛ یعنی به‌طور میانگین، کمتر از یک میلیون تومان در سال.

دوازده سال این راه را بدون دریافت حتی یک ریال اعتبار پیمودم. آنچه بعدها در اختیار پژوهش قرار گرفت، تنها مقداری مواد مصرفی آزمایشگاهی بود؛ موادی که هرگز نمی‌توان آن‌ها را دستمزد پژوهشگر نامید.

در این مسیر بیست‌و سه ساله، حتی یک ریال حق‌الزحمه دریافت نکرده‌ام؛ نه برای پیمایش‌ها و نمونه‌برداری‌ها، نه برای ساعت‌های طولانی کار آزمایشگاهی و نه برای دانشی که در خدمت حفاظت از کتیبه‌ها و نقش‌برجسته‌های تخت‌جمشید قرار گرفت.

این سخن شوخی نیست؛ شرح تنهایی دانش در ساختاری است که باید نخستین پشتیبان آن می‌بود.

━━━━━━━━━━━━━━

دو نگاه در یک مجموعه

🛡 گارد جاویدان تخت‌جمشید

نگهبانان، کارشناسان و کارکنان دلسوزی که تخت‌جمشید را نه محل اشتغال، بلکه خانه تاریخی ایران می‌دانند. اگر پژوهشی پیش رفت و گونه‌ای کشف شد، بخشی از آن مدیون همراهی همین انسان‌ها بود. آنان را گارد جاویدان می‌نامم؛ نه به اعتبار خون و تبار، بلکه به حرمت وجدان، کردار و وفاداری‌شان به ایران.

⚫️ لشکر زر و زوال یا ایران ستیزان جاهل

جریانی که تخت‌جمشید را نه امانتی ملی، بلکه فرصتی برای درآمدزایی، عقد قرارداد و گسترش منافع می‌بیند. «زر» قبله این لشکر است و «زوال»، میراث تصمیم‌های آن.

گارد جاویدان می‌پرسد چگونه می‌توان این میراث را برای آیندگان نگاه داشت؟

در مقابل لشکر زر و زوال با تمامي جهالت خودشان می‌اندیشد چگونه می‌توان به هر قیمتی از نام و اعتبار تخت‌جمشید سود بیشتری برد و کیسه‌های دوخته‌ شده را موقتا پر کرد؟

━━━━━━━━━━━━━━

پیکر تخت‌جمشید پیش‌تر نیز زخم جهل و تعصب را تحمل کرده است. سپاه اسکندر آن را غارت کرد و به آتش کشید و در دوره‌های بعد، شمایل‌شکنان از جنس اعراب مهاجم به گمان بت‌بودن نقوش، چهره برخی پیکره‌ها را آسیب زدند.

اما مهاجم امروز همیشه با شمشیر نمی‌آید؛ گاه پشت میز مدیریت می‌نشیند و با تصمیمی ناسنجیده، آنچه را قرن‌ها از آتش و یورش جان به در برده است، به بهای منفعتی گذرا به خطر می‌اندازد.

ایرانیت در نام و ادعای تبار نیست؛ در کردار است. هرکس از فرهنگ، هنر و علم این سرزمین پاسداری کند، فرزند ایران است و هرکس میراث آن را قربانی پول، مقام و منفعت شخصی سازد، به لشکر زر و زوال و جاهلان معلوم‌الحال پیوسته است.

تخت‌جمشید همان روزی معامله شد که گارد جاویدان و فرزندان علم و هنر و دانایی این سرزمین را به حاشیه راندند و میدان تصمیم‌گیری های امور را به لشکر زر و زوال با اذهانی بیمار و جاهلان معلوم‌الحال سپردند.

آنچه امروز می‌بینیم، آغاز معامله نیست؛ تنها کناررفتن پرده از حقیقتی دیرپاست که در حفاظت از تخت‌جمشید تا توانستند سنگ اندازی کردند.

تخت‌جمشید ملک شخصی هیچ مدیر و اداره‌ای خاص نیست؛ این یادگار جاویدان، پیمان باشکوه ما با تاریخ و تمدن ایران زمین و امانتی برای فرزندان آینده ایران و میراث بشری برای جهانیان است.

✍️ محمد سهرابی | گلسنگ‌شناس
📢 @lichennews
🌐 www.mycolich.com

#خبرنامه_گلسنگ