#news

«Tayvan sayohatnomasi» tarjimoni Lin King «vositachi tarjima»ga qarshi sudga murojaat qildi

Tarjimon va yozuvchi Lin King seshanba kuni Instagram sahifasida bayonot eʼlon qilib, tayvanlik adiba Yang Shuang-Tszining «Taiwan Travelogue» («Tayvan sayohatnomasi», asl nomi «Táiwān Màn Yóu Lù») romanining oʻzi qilgan inglizcha tarjimasiga nisbatan mualliflik huquqi buzilayotganini maʼlum qildi.

Asar mandarin xitoy tilida yozilgan boʻlib, Lit Hub uni Buker mukofotiga sazovor boʻlgan roman sifatida tilga oladi.

Kingning soʻzlariga koʻra, nomi oshkor qilinmagan bir Yevropa nashriyoti romanni asl xitoycha matndan emas, balki uning inglizcha tarjimasidan oʻz tiliga oʻgirib chiqarishni rejalashtirgan.

Adabiyot olamida bu usul «relay translation» — «vositachi (ikkilamchi) tarjima» deb ataladi. King nashriyotni bir necha bor ogohlantirganini, endi esa unga qarshi sud jarayonini boshlaganini bildirdi. U inglizcha matnning yagona huquq egasi oʻzi ekanini taʼkidlaydi.

Tarjimonning asosiy dalili shundaki, tarjima — bu moslashtirish va ijro, tarjimonlar esa oʻz-oʻzicha yozuvchidir. King bu kitobni hech qanday haq olmay tarjima qilganini aytib, buni «kitoblarga ishonganim uchun» qilganini yozadi.

Romanni AQShda chop etgan «Graywolf Press» nashriyotining bosh muharriri Yuka Igarashi Kingni qoʻllab-quvvatlab, tarjimonlarning mualliflik huquqi «hurmat qilinishi shart» ekanini taʼkidladi.

King bu daʼvo huquqiy pretsedent boʻlib, nashriyot sohasidagi «status-kvo»ni oʻzgartirishiga umid qiladi. U nashriyotlarga murojaat qilib: «Kechirim emas, ruxsat soʻrang», deydi.

Masalaning ahamiyati katta: kam tarqalgan tillardagi asarlar koʻpincha dunyoga aynan inglizcha tarjima orqali yetib boradi. Kingning ishi tarjimonning ijodiy mehnati qonun oldida qanday himoyalanishi kerakligi haqidagi bahsni yana kun tartibiga olib chiqdi.

@panda_books