Familiyalarimiz haqida

XIX asr oxiri – XX asr boshlarida Chor Rossiyasi taʼsirida hozirgi tushunchadagi familiyalar isteʼmolga kirdi. Ota ismlariga -ov, -yev qoʻshimchalarini qoʻshish boshlandi. Bu paytda -iy qoʻshimchali familiyalar ham koʻp qoʻllangan: Abdulla Qodiriy, Said Ahroriy, Hamza Hakimzoda Niyoziy. Familiyalar baʼzida -zoda soʻzi bilan tugagan: Muhammadsharif Soʻfizoda. Bu davrdagi manbalarda otaismdan soʻng oʻgʻli soʻzi ham ishlatilganini koʻrish mumkin.

Bugun biz familiyalarimizda ishlatadigan -ov, -yev ruschadan kirgan. Toʻgʻrirogʻi, kiritilgan.

Familiya Sobiq Ittifoqda XX asrning 30-yillarida pasportlashtirish tufayli ommalashdi. Biroq boshqa millat vakillarining familiyalari ham ruscha qoʻshimchalar orqali yasaldi. Bu kechmishni boshdan kechirgan oʻzbek ismlari boshqa koʻrgiliklarga ham roʻpara keldi: ismlar ruscha talaffuzga mos ravishda oʻzgartirib yozildi. Xodjayev, Axmedov, Muxamedov, Irgashev, Iminov, Giyasov, Alimdjan, Sagdulla, Burxan, Mamasidigali va hokazo.

-ov, -yev qoʻshimchali soʻz rus tilida sifat koʻrinishida kimniki, kimlarniki, kimga yoki kimlarga tegishli soʻroqlariga javob beradi. Ivanov – Ivanovlar oilasiga tegishli odam demakdir.

Mustaqillikdan soʻng baʼzi mamlakatlarda, jumladan, Ozarboyjon va Tojikistonda ruscha qoʻshimchalardan voz kechildi. Maʼlumotlarga koʻra, 2017-yili 33 mingdan ortiq qirgʻizistonlik familiyalaridagi -ov va -yev ni -uulu/-kizi yoki teginga oʻzgartirgan. Oʻzbek tili esa faqat ota ismlaridagi -vich, -ovnadan qutula oldi, ular oʻrniga oʻgʻli, qizi soʻzlari ishlatila boshladi. Lekin hozir ham Falonchi Pistonchiyevich shakli urfda, ayniqsa, katta-kichik amaldorlarga murojaatda.

👉 Toʻliq oʻqish

@oriftolib | Sahifalarimiz