یک پژوهش جدید نشان می‌دهد که حتی بوییدن شکلات، بدون خوردن آن، ممکن است توانایی فرد برای انجام تمرین مقاومتی را افزایش دهد. در این آزمایش، مردان جوانی که در حین تمرین در معرض رایحه شکلات قرار گرفتند، توانستند تکرارهای بیشتری از حرکت باز کردن زانو با دستگاه انجام دهند، بدون آنکه تمرین را دشوارتر از حالت عادی احساس کنند. این پژوهش در Frontiers in Physiology منتشر شده است.
پژوهشگران ۲۳ مرد سالم در اوایل تا میانه دهه ۲۰ زندگی را که سطح آمادگی جسمانی متوسطی داشتند بررسی کردند. شرکت‌کنندگان دست‌کم ۱۰ ساعت ناشتا بودند و پیش از تمرین و در فاصله میان ست‌ها، به مدت ۳۰ ثانیه در معرض یکی از سه نمونه قرار گرفتند: شکلات تلخ با ۹۰ درصد کاکائو، شکلات شیری با ۶۰ درصد کاکائو یا آب به‌عنوان کنترل. پژوهشگران علاوه بر عملکرد ورزشی، میزان گرسنگی، احساس سیری، تمایل به غذا خوردن و قصد خوردن غذا را نیز اندازه‌گیری کردند.
نتایج جالب بود:
رایحه شکلات تلخ نسبت به آب و شکلات شیری با کاهش گرسنگی، کاهش تمایل به خوردن و افزایش احساس سیری همراه شد. رایحه شکلات شیری از نظر شرکت‌کنندگان خوشایندتر بود، اما تغییر قابل‌توجهی در احساس گرسنگی یا اشتها ایجاد نکرد.
تفاوت در عملکرد ورزشی نیز قابل توجه بود. بوی شکلات تلخ باعث شد شرکت‌کنندگان در مجموع حدود ۱۸ تکرار بیشتر از گروه کنترل انجام دهند، در حالی که شکلات شیری حدود ۹ تکرار بیشتر ایجاد کرد. با این حال، میزان فشار و خستگی ادراک‌شده افزایش پیدا نکرد. بنابراین اثر مشاهده‌شده بیشتر به افزایش حجم کاری مربوط بود تا اینکه افراد صرفا احساس کنند می‌توانند فشار بیشتری تحمل کنند.
پژوهشگران احتمال می‌دهند این پدیده به ارتباط میان سیستم بویایی، شبکه‌های مغزی مرتبط با اشتها و سازوکارهای انگیزشی مربوط باشد. مغز انسان از سال‌های نخست زندگی بارها رایحه غذا را همزمان با خوردن آن تجربه می‌کند. در نتیجه، یک بوی آشنا می‌تواند به‌عنوان یک «نشانه غذایی» عمل کرده و پیش از ورود غذا به بدن، مغز و برخی فرایندهای فیزیولوژیک را برای دریافت غذا آماده کند.
به نظر می‌رسد رایحه شکلات تلخ ممکن است به دلیل ارتباط آموخته‌شده آن با غذایی غنی و سیرکننده، نوعی حالت پیش‌بینی‌کننده سیری ایجاد کند. در مقابل، رایحه شیرین شکلات شیری احتمالا بیشتر از طریق خوشایندی و ارزش پاداش‌دهنده خود بر انگیزش اثر گذاشته است. البته این توضیح هنوز یک فرضیه است، زیرا پژوهشگران فعالیت مغز یا هورمون‌های مرتبط با اشتها را مستقیما اندازه‌گیری نکردند.
این یافته‌ها هنوز به معنای آن نیست که بوی شکلات می‌تواند به‌طور قطعی عملکرد ورزشی همه افراد را افزایش دهد. پژوهش تنها ۲۳ مرد جوان و نسبتا تمرین‌کرده را بررسی کرده و شدت رایحه‌ها نیز کاملا یکسان نبوده است. همچنین استفاده از آب بی‌بو به‌عنوان کنترل ممکن است باعث شده باشد شرکت‌کنندگان متوجه وضعیت آزمایش خود شوند.
بنابراین برای تأیید این اثر، مطالعات بزرگ‌تر با زنان و گروه‌های سنی و سطح آمادگی مختلف و همچنین اندازه‌گیری مستقیم پاسخ‌های عصبی و هورمونی ضروری است. پرسش جالب دیگر این است که آیا رایحه غذاهای آشنا و سیرکننده دیگر نیز می‌تواند چنین اثری داشته باشد یا اینکه شکلات به دلیل ارتباط بسیار قوی با پاداش غذایی ویژگی خاصی دارد.
.
🚀 @Ofoghroydadd
🔗 Frontiers