نوشته‌های دریافتی

▫️کالبد شکافی ایدئولوژی خشونت
معرفی تحلیلی کتاب «نسل ‌کشی در ایران؛ چهره‌ی  پنهان فاشیسم مذهبی»

ژوئیه 2026

نصرالله نجات‌بخش

کتاب «نسل‌کشی در ایران؛ چهره‌ی  پنهان فاشیسم مذهبی»  به یکی از بنیادی‌ترین و در عین حال مناقشه‌برانگیزترین پرسش‌های تاریخ سیاسی معاصر ایران می‌پردازد : آیا خشونت گسترده، اعدام‌های سیاسیو سرکوب سازمان‌یافته در جمهوری اسلامی صرفاً پیامد تصمیم‌های سیاسی و شرایط بحرانی بوده‌اند، یا ریشه در ساختار فکری و حقوقی نظام دارند؟ نویسنده با بهره‌گیری ازمنابع فقه شیعه، اسناد تاریخی، گزارش‌های نهادهای حقوق بشری و مباحث حقوق بین‌الملل،می‌کوشد نشان دهد که میان برخی مبانی فقه سیاسی، تمرکز قدرت در نظریه‌ی  ولایت مطلقه‌ی فقیه و نهادینه ‌شدن خشونت حکومتی رابطه‌ای ساختاری وجود دارد. مقاله‌ی  حاضر ضمن معرفی ساختار و محتوای کتاب، مهم‌ترین استدلال‌ها، روش پژوهش، نوآوری‌ها و جایگاه آن را در مطالعات مربوط به جمهوری اسلامی، حقوق بشر و حقوق بین‌الملل بررسی می‌کند.

یکی از مهم‌ترین دستاوردهای این مطالعه، تمایز روشنی است که میان خشونت موردی و خشونت ساختاری برقرار می‌کند. نویسنده بر این باور است که خشونت، تا زمانی که به تصمیم‌ها یا رفتارهای مقطعی حکومت محدود باشد، هرچند محکوم،هنوز به ویژگی ذاتی یک نظام سیاسی تبدیل نشده است. نقطه‌ی  عطف زمانی فرا می‌رسد که حذف فیزیکی مخالفان،سرکوب سازمان‌یافته، شکنجه و محروم ‌سازی از حقوق اساسی، در قوانین، نهادهای حکومتی، رویه‌های قضایی و گفتمان رسمی جایگاهی پایدار پیدا کنند. در چنین وضعی، خشونت دیگر واکنشی استثنایی به بحران‌ها نیست، بلکه به یکی از ابزارهای عادی اعمال قدرت بدل می‌شود.

از این رو، جمهوری اسلامی را باید در همین چارچوب تحلیل کرد. مسئله‌ی  اصلی تنها وقوع اعدام‌ها یاسرکوب‌های گسترده نیست، بلکه پرسش اساسی آن است که چگونه این اقدامات توانسته‌اند مشروعیت سیاسی و حقوقی پیدا کنند. پاسخ کتاب بر سه پایه استوار است: انتقال منشأ مشروعیت از اراده‌ی  مردم به مرجعی مقدس وفراتر از نقد؛ تمرکز قدرت در نهادی که خود را مقید به نظارت عمومی یا محدودیت‌های قانونی نمی‌داند؛ و سرانجام، تبدیل مخالف سیاسی به دشمنی که نه یک شهروند صاحب حق، بلکه تهدیدی علیه دین، نظام یا جامعه معرفی می‌شود. هنگامی که این سه عنصر در کناریکدیگر قرار گیرند، حذف مخالف نه به‌عنوان نقض قانون، بلکه به‌صورت اقدامی مشروع وحتی فضیلت‌مند بازنمایی می‌شود.

🔹متن کامل این مقاله را در لینک زیر بخوانید:


https://wp.me/p9vUft-5Jd

#نسل‌کشی، #ولایت_مطلقه‌ی _فقیه، فقه_سیاسی_شیعه، فاشیسم_مذهبی،نصرالله_نجات‌بخش