▫️نقدی ماتریالیستی
جول گویکوئتسیا
ترجمهی: فرزانه راجی
اکتبر 2026
مقدمه مترجم: کتاب «مارکسیسم و ستم بر زنان: پیش بهسوی نظریه ای واحد» اثر لیز فوگل، نقطه عطفی در فمینیسم مارکسیستی است. فوگل با بازخوانی ماتریالیستی از نقش زنان در بازتولید اجتماعی کوشید ستم جنسیتی را در دل تحلیل طبقاتی و اقتصادی سرمایهداری قرار دهد بیآنکه به زیستگرایی یاذاتگرایی دچار شود. نظریه ی واحد او، راهی برای پیوند میان تولید اقتصادی و بازتولیداجتماعی گشود و تأثیر عمیقی بر نسلهای بعدی نظریهپردازان فمینیست گذاشت.🔸 مقالهی حاضر، با حفظ وفاداری به سنت ماتریالیستی فوگل، از زاویهای فلسفی و سیاسی به محدودیتهای نظریه واحد مینگرد.نویسنده، جول گویکوئتسیا (دانشگاه کشورباسک، اسپانیا)، با طرح پرسشهایی دربارهی منشأ سلطهی مردان، تقسیم جنسیتی کار و نقش نهادهای سیاسی در تثبیت این ساختارها تلاش میکند نظریهی بازتولید اجتماعی را تعمیق بخشد. این مقاله نه در رد فوگل، بلکه تلاش برای گفتوگویی انتقادی با اوست - گفتوگویی که میتواند افقهای تازهای برای تحلیل جنسیت، قدرت و بازتولید اجتماعی بگشاید.
🔸 استدلال خواهم کرد که «اصل دسترسی محدود» در مورد مقولههایی چون «کار»، «تولید»، «استثمار» و «طبقه» بهصراحت از سوی نظریهپردازان بازتولید اجتماعی بیان نمیشود، اما همین پیشفرض است که آنان را به حذف «استثمار» از آنچه زنان بهمثابهی «زن» انجام میدهند - یعنی کار یا فعالیت بیمزد– سوق میدهد و این سلطه را «ستم» مینامند. از منظر نظریهی بازتولید اجتماعی،«استثمار» به «کار مولد» مربوط میشود و کار یا فعالیت بیمزد زنان ارزش افزوده تولید نمیکند، بلکه به تولید آن کمک میکند؛ بنابراین زنان از نظر مادی «استثمار» نمیشوند، بلکه از نظر فرهنگی «مورد ستم» قرار میگیرند.
🔹متن کامل این مقاله را در لینک زیر بخوانید:
https://wp.me/p9vUft-5Sk
#جول_گویکوئتسیا #فرزانه_راجی
#بازتولید_اجتماعی #کار #ارزش #ذاتگرایی #فمینیسم
@naghd_com