با خیال آسوده کلاه‌برداری اینترنتی کنید.
امیر هاشمی مقدم: فرارو
چندی پیش که در برنامه دیوار به دنبال خودرو می‌گشتم، به آگهی‌ای برخوردم که خودروی مورد نظرم در تهران با قیمت نسبتا مناسبی داشت. زنگ زدم و قرار شد مبلغی به‌عنوان بیعانه به حسابش واریز کنم. البته که احتمال کلاهبرداری را می‌دادم. سایت دیوار هم بر این نکته تاکید کرده که تا پیش از معامله، از هرگونه پرداخت خودداری کنیم. اما چند دلیل باعث شد تا من بیعانه را پرداخت کنم. نخست تجربیات خودم در این زمینه بود. سال پیش که می‌خواستم آپارتمان خواهرم را بفروشم، همین که آگهی را با توضیحات و عکس‌های کافی در برنامه دیوار گذاشتم، بلافاصله کسی زنگ زد و گفت آپارتمان را می‌خواهد و به پیشنهاد خودش سه میلیون تومان بیعانه به حسابم واریز کرد و فردایش هم آمد و آپارتمان را خرید. همچنین دوستم چند ماه پیش یک خودرو پژو پارس تمیز داشت که آنرا در سایت دیوار برای فروش گذاشت و چند دقیقه بعد یک مشتری از کرمان زنگ زد و پنج میلیون تومان بیعانه به حساب دوستم واریز کرد تا فردای آن روز که خودش را از کرمان رساند. این دو تجربه نزدیک باعث شد اطمینان کنم. ضمن آنکه من یک میلیون تومان واریز کردم که نسبت به قیمت خودرو چندان زیاد نبود. همچنین چون شماره حساب و نام و تلفن و آدرس‌اش را داده بود، فکر کردم اگر کلاهبرداری کند، با همین مشخصاتی که دارم پیگیری و شکایت می‌کنم.
به هر ترتیب شب از شهرستان راه افتادم تا فردا صبح به تهران برسم. اما روز بعد هرچه به شماره‌اش زنگ زدم، خاموش بود. به آدرسی هم که داده بود رفتم و فهمیدم نادرست است. همان موقع به کارمندان برنامه دیوار زنگ زده و توضیح دادم. آنها هم راهنمایی کردند که چگونه شکایت و پیگیری کنم.
یکی از افراد با تجربه در این زمینه برایم توضیح داد که کلاهبرداران معمولا حساب بانکی به نام یک نفر در منطقه‌ای دور افتاده باز می‌کنند کمتر کسی زحمت رفتن به مناطق دورافتاده را به جان بخرد و پیگیری می‌کند. به هر زحمتی که بود، شماره تلفن و آدرس صاحب حساب را پیدا کردم و با او تماس گرفتم. اتفاقا در یکی از شهرهای بزرگ (البته دور از شهر ما) بود. جوانی که بر پایه حرف‌های متناقض‌اش در همان دو دقیقه حرف زدن فهمیدم کار خودش بوده و دروغ می‌گوید که کارت بانکی‌اش دزدیده شده. بعد هم تماس را قطع کرد و آن شماره‌اش هم خاموش شد.
با یکی از کارمندان دادگستری مشورت کرده و توضیح دادم که هدف اصلی‌ام پیگیری و تنبیه فرد کلاهبردار است که فکر می‌کند کسی پیگیر این مبالغ نمی‌شود و عطایش را به لقایش می‌بخشد. راهنمایی‌ام کرد برای ثبت شکایت کیفری در دفتر خدمات قضایی. شکایت ثبت شد و بالاخره نوبت دادگاهم رسید. اما در یک جلسه دو دقیقه‌ای دادگاه، قاضی توضیح داد که خرید و فروش اینترنتی دیگر کلاهبرداری به شمار نمی‌آید و باید از طریق شورای حل اختلاف پیگیری کنم.
وقتی از جلسه دادگاه بیرون آمدم و برای کارمند دادگستری‌ای که راهنمایی‌ام کرده بود توضیح دادم، خودش هم تعجب کرد. پس از پیگیری فهمید که قانون به تازگی عوض شده و کلاهبرداری اینترنتی دیگر کلاهبرداری به شمار نمی‌آید! از یکی از کارمندان پلیس فتا هم پیگری کردیم. او هم گلایه داشت که در اینگونه پرونده‌ها پس از اینکه بر پایه شماره حسابی که پول به آن واریز می‌شود، مشخصات صاحب آنرا به دست آورده و به دادگاه می‌دهند، قاضی آنرا مصداق کلاهبرداری نمی‌داند و قرار منع تعقیب برای متهم صادر می‌کند. او هم تایید می‌کرد که این تغییر قانونی به تازگی رخ داده و دست مالباختگان را از رسیدن به حق‌شان کوتاه کرده است.
دوباره رفتم به دفتر خدمات قضایی تا این بار از طریق شورای حل اختلاف شکایت کنم. اما چند روز بعد از طریق سامانه ثنا فهمیدم که جلسه رسیدگی به پرونده‌ام در شورای شهر صاحب حساب برگزار می‌شود. با همان کارمند دادگستری و همچنین پلیس فتا که مشورت کردم، هر دو می‌گفتند که بی‌گمان به پولم می‌رسم، اما اصلا معلوم نیست که چند بار باید به شهر یادشده بروم. چون معمولا کلاهبرداران در جلسات نخست اینگونه پرونده در محل رسیدگی حاضر نمی‌شوند و من هر بار باید بروم و برگردم و در این میان کلی هم باید هزینه کنم.
دست آخر هم شورای حل اختلاف تنها مبلغ کلاهبرداری به علاوه بخشی از هزینه‌های بررسی پرونده که قابل اثبات باشد (مانند بلیط اتوبوس) را از حساب شخص یادشده برداشته و به شخص شاکی می‌دهد و تقریبا در هیچ پرونده مشابهی خبری از تنبیه و مجازات شخص کلاهبردار یا صاحب حساب نیست.
کارمند پلیس فتا می‌گفت با همان قانون پیشین که اینگونه رفتارها را مصداق کلاهبرداری می‌دانست و قابلیت پیگیری کیفری داشت هم، حجم کلاهبرداری‌ها بالا بود و خیلی‌ها قید پیگیری را می‌زدند. حالا که دیگر شرایط اینگونه شده، قطعا خاطر کلاهبرداران آسوده‌تر می‌شود و شاهد افزایش کلاهبرداری‌های اینترنتی خواهیم بود.
 کانال مقدمه
@moghaddames