مغالطه شماره ۱۱۴

مغالطه از راه جهل

نوع (سوم)

💠توسل به نقص علم💠

3⃣نوع دیگری از مغالطه از راه جهل وجود دارد که نام آن را با #توسل_به_نقص_علم گذاشته ام.
این حالت از مغالطه #توسل_به_جهل نوع خاصی از حالت قبلی است.

در حالت قبلی شخص مغالطه گر با توسل به نکات مبهم نتیجه دلخواه -اگرچه بی ربط- را عنوان می کرد.
شخص مغالطه گر در این حالت از مغالطه عنوان می کند که نکاتی مبهم از نظر علمی در یک موضوع وجود دارد و پیش بینی می کند که هیچگاه هم این ابهامات از طریق علمی حل نخواهد شد و سپس نتیجه می گیرد که پس از این موضوعات اصولاً از حیطه علم خارج هستند.

همانطور که سقراط به عنوان دانشمند ترین شخص زمان خود همواره می گفت " چیزی نمی دانم و دانش من این است که میدانم چیزی نمی دانم"
دانشمندان جدید نیز که نمایندگان و سخنگویان علم جدید هستند ، همواره به ضعف ها و نقص های دانش بشری آگاه بوده و به آن اذعان دارند.

باوجود همه ی پیشرفت‌ها و تحقیقات در حوزه علوم تجربی ، هنوز مسائل مبهم و ناشناخته بسیاری وجود دارد و همواره سوالاتی به لیست سوالات علمی بشر اضافه می شود که شاید از گذشته هم پیچیده تر باشند.
مانند مسائل غیر معقول در حوزه فیزیک کوانتوم

در عین حال می دانیم که با وجود این ضعف ها و نقص های نسبی و سوالات جدید و ابهام های-احتمالن- بی پایان ، همواره علم ، روشنترین توضیح برای پاسخ به سوالات حوزه ی خود و بهترین تبیین از پدیده های مربوط را ارائه داده است و بیشترین دستاورد و تأثیر را در افزایش رفاه و سلامت جسمی و روانی بشر به ارمغان آورده است.

عدهای که عموما طرفداران مکاتب شبه علمی هستند از این ضعف و نقص نسبی علم بهره برده و نتیجه گیری می کنند که پس " مسائلی خارج از حوزه مسائل فیزیکی وجود دارد و همواره این ابهامات باقی خواهند ماند".

و سپس نتیجه می گیرند که پس این مسائل ، مسائلی این-جهانی نیست و دنیای ماورایی و غیر مادی وجود دارد و این ادعا و اعتقاد وقتی حالت خرافی گرفته و مضر می شود که عنوان شود این دنیای غیر مادی و ماورایی بر جهان ماده و پدیده های فیزیکی اثرگذار است.

این مغالطه از جهتی شبیه به مغالطه طرد شقوق دیگر است.
زیرا با رد علم می خواهد خود را ثابت کند ولی به طور مستقل دلیل روشنی ارائه نمی‌کند.

یک نکته وجود دارد و آن این است که برخی مسائل اصولاً در حوزه علوم تجربی نیستند و علوم تجربی فعلاً هیچ ادعایی هم راجع به آن ها ندارد.
مانند مسائل دینی ،بعضی وجه های هنر و حتی برخی مسائل فلسفی.

مثلاً وقتی پای تعریف انسان سالم و انسان بیمار در روانشناسی به میان می آید ممکن است نوعی اخلاق گرایی و آرمان گرایی در تعریف گنجانده شود که کمتر ارتباطی به حوزه علوم تجربی دارد یا در مسائل زیبا شناسی هنر.
در چنین جاهایی اشکالی ندارد که به شیوه دقیق و سختگیرانه علمی توجه نشود.
خود علم هم در حوزه های این چنینی ارائه نظر نمی کند ، مگر در مواردی خاص
اما در مسائلی که ذاتاً حوزه علم محسوب می شود ، مانند :
پدیده های نجومی و اخترشناسی ، علم مواد ، مسائل زیست شناسی و پزشکی و ... اگر سوال و ابهامی وجود داشته باشد باید هر چقدر لازم است صبر کرد و این سوال را بی‌پاسخ گذاشت ، تا علم بتواند از طرق آزمایش پذیر / مشاهده گرایانه / ابطال پذیر پاسخی در خور برای آن ها را بیابد.

https://t.me/mghlte

مثالی دیگر:
توسل به جهل دکتر سروش
مطالب مربوط :
مغالطه توسل به جهل توضیح دکتر خندان
مغالطه املای نانوشته
مغالطه توسل به ابهام
مغالطه طرد شقوق دیگر
مغالطه رد دلیل