✍️ انتخابات 2021 عراق؛ درنگی بر پایگاه اجتماعی ائتلاف‌های بیت شیعی

👤 هادی معصومی زارع

🔹 کاهش بیش از 6% نسبت به انتخابات 2018 و بیش از40 درصدی نسبت به انتخابات پارلمان اول در سال 2005 را می‌توان به معنای نارضایتی/بی‌تفاوتی 62% از مردم عراق از ساختار سیاسی موجود یا عملکرد آن تفسیر کرد. اگرچه بخشی از این کاهش، به دلایل متعددی طبیعی به نظر می‌رسد. بررسی‌ها نشان می‌دهد بیشترین ریزش مشارکت در انتخابات اخیر با 11,67 % متعلق به مناطق سنی نشین عراق و پس از آن با 08‌,7 % در مناطق شیعی و پس از آن با 18‌,5 % متعلق به مناطق کردی است. تنها استانی که میزان مشارکت در آن کاهش نداشته و بلکه افزایش داشته، استان الانبار است.

🔹 در انتخابات 2021، ائتلاف فتح و گروه‌های منشعب از آن (گروه‌های هم‌پیمان در انتخابات 2018) 862796 رای به دست آورده اند اما مجموعا تنها موفق به کسب 26 کرسی انتخاباتی شده‌اند. این بدان معناست که این گروه‌ها در حالی که تنها 22523 رای (معادل 2.55 %) کمتر از جریان صدر به دست آورده اند اما 47 کرسی کمتر از جریان صدر به دست آورده‌اند. نیز با لحاظ آرای مجموع افرادی که در مجلس چهارم به فراکسیون فتح پیوستند و در انتخابات اخیر نیز شرکت داشتند، مجموع آرای اعضای فراکسیون فتح در پارلمان چهارم (شامل 19جریان و 69کرسی در پارلمان قبلی) در انتخابات اخیر (که ذیل گروه‌ها و ائتلاف‌های مختلف یا به صورت مستقل شرکت کردند) به 1114461 رای می‌رسد که در عین کاهش 18.5 % نسبت به انتخابات قبلی، اما هم‌زمان برتری 25.88% چتر گفتمانی این جریان از سهم آرای رای دهندگان 2021 (1114461 رای به 885319 رای) بر جریان صدر است. با این حال سهم ایشان در انتخابات 2021 روی هم رفته 32 کرسی (43% کمتر از جریان صدر) بوده است.

🔹واقعیت آن است که تکثر نامزد‌های فتحی‌ها ( فراکسیون پارلمان چهارم) در حوزه‌های انتخابی و رقابت فیمابین ایشان و نیز عدم استفاده بهینه از ظرفیت کرسی‌های خاص زنان از اصلی‌ترین دلایل از دست رفتن بیش از 39 کرسی به سود دیگر جریان‌ها (شامل جریان صدر، مستقلین، مدنی‌ها، دولت قانون، کردها و اهل سنت) شده است. برای نمونه در حالی که جریان صدر صرفا با 95 نامزد در 66 حوزه انتخابی (از مجموع 83 حوزه) ورود داشته است، فتحی‌ها (فراکسیون فتح مجلس چهارم) در قالب 16 جریان با 351 نامزد در 70 حوزه ورود داشته‌اند. همان طور که روشن است فتحی‌ها قریب به چهار برابر صدری‌ها نامزد داشته اند و به طور متوسط در هر دایره انتخاباتی بیش از پنج کاندیدای ایشان بایکدیگر رقابت نزدیک داشته و در موارد متعددی منجر به شکست آرای یکدیگر شده‌اند. در حقیقت در گام نخست، فتحی‌ها از بی انضباطی و عدم تفاهم خود بر سر یکپارچگی فهرست ها، شکست خورده‌اند. در گام دوم، بی توجهی به ظرفیت کرسی زنان و عدم معرفی نامزد زن در برخی از حوزه ها، منجر به از دست رفتن ظرفیت رای آوری این جریان در آن حوزه‌ها شده است.

🔹 در هر صورت، این شکست بیش از هر چیز محصول عدم تدبیر و سوء تدبیر فتحی‌ها در اتخاذ سیاست انتخاباتی صواب بوده است تا قدرت رقیبان یا دستکاری نتایج! و گرنه حسب آماری که ذکر شده وضعیت این جریان‌ها نه تنها بدتر از گروه‌های پیروزی چون جریان صدر نبوده که علیرغم سال‌ها تبلیغات سنگین رسانه ای، نسبت به رقیبانشان از پایگاه مردمی به مراتب بهتری در میان رای دهندگان عراقی برخوردار بوده‌اند. روشن است که این به معنای انکار کاهش محبوبیت این گروه‌ها در افکار عمومی عراق (و نه صرفا رای دهندگان) خلال دو سال اخیر نیست؛ با این حال گذشت که این بحرانی است که متوجه همه جریان‌ها است و نه صرفا گروه‌های نزدیک به ایران.

🔗 متن کامل این یادداشت را اینجا بخوانید.


©️ @mersadcss 🔷🔷🔷