ترکی زبان دیپلماتیک سلاطین شرق و روسای جمهور فعلی منطقه

دکتر توحید ملک زاده دیلمقانی

https://t.me/melikzadeh

پذیرش اسلام توسط ترکان موهبتی بود برای ورود به جهانی که یک سر آن در کوههای آلتای و چین بود و سر دیگرش در اندلس و کرانه های مدیترانه (آق دنیز). ترکان شرق از جمله ترکان اوغوز نیز با پذیرش اسلام به راحتی وارد دنیای اسلام شدند و تا بغداد و استانبول پیش راندند. در جنگ ملازگرد نیز ترکان غیرمسلمان اردوی روم بدون توجه به دین به نفع آلپ ارسلان دست از جنگ کشیدند.
به تدریج ترکان از طوایف مختلف اداره امور جهان اسلام را در دست گرفتند. از یک سو به سرکوب صلیبیان پرداختند از دیگر سو به تشویق ادبا و هنرمندان مسلمان پرداختند و از سوی دیگر دیوانسالاری به نفع سیستم ترکی در جهان اسلام به راه انداختند. مسلمانان ساکن جغرافیای هند، فلات ایران، آناطولی، بین النهرین، مصر همگی در سایه بروکراسی ترکان رو به پیشرفت بودند.
در این دیوانسالاری و سیستم حکمرانی، زبان ترکی همزمان با زبان قران، عربی و زبان شعر، فارسی رشد پیدا کرده و زبان دربار، معاهدات سیاسی، ادبیات شرق هم شد. بسیار نادرست است زبان ترکی را فقط زبان سرداران ترک بنامیم.
دایره المعارف «دیوان لغات الترک» «قوتادقو بیلیگ»، تزوکات تیموری، قران ترجمه ترکی اوزون حسن، دیوان سلطان هندوستان بابورشاه ، نامه نگاری های شاه اسماعیل و سلطان سلیم، دیوان اشعار شاه عباس  و شاه اسماعیل و ناصرالدینشاه، سلطان سلیمان و سلطان احمد جلایر و جهانشاه و هزاران دیوان دیگر، متن ترکی قرارداد فین کن اشتاین، متون معاهدات سلاطین صفوی و عثمانی با دول خارجی و هزاران سند دیگر نشان می دهد زبان ترکی توانسته بدون هیچ تضییقی نه تنها وارد روابط بین الملل هم بشود بلکه توانست زبان شعر و ادبیات و دیوانسالاری هم گردد.
با وقوع جریانات مشروطیت و عللی که قبلا توضیح داده شده متاسفانه زبان ترکی به مثابه یک عنصر غیر ایرانی تلقی گردید. اگر روزگاری ناصرالدینشاه و مطفرالدینشاه چه در دربار عثمانی و چه با سفرای اروپایی به ترکی صحبت می کردند، در جنگ جهانی اول محمدحسن میرزای ولیعهد براساس پروتوکول دولت جدید ایران نتوانست در تبریز با خلیل پاشای عثمانی به ترکی صحبت کند و صحبت کردن آنها به ترکی پس از اتمام صحبت رسمی بود. بگذریم از اینکه رضاشاه در سفر ترکیه به خوبی به ترکی با آتاتورک صحبت کرده بود. چرا که رضاشاه هم به بین المللی بودن زبان ترکی واقف بود. البته مستحضرید فیلم سفر آن زمان موجود هست.
سیاست مخرب ایرانشهری که همه چیز را حول محور فارس و زبان فارسی، و حذف زبان و ادبیات و فرهنگ ترکی و هربی مهندسی کرده بود مانع ارتباط و مذاکره به ترکی رجال سیاسی کشور ایران، با رجال سیاسی آذربایجان، ترکیه و جهان ترک بود.
انتخاب پزشکیان به ریاست جمهوری ایران، این تصور باطل را درهم شکست. پزشکیان ترک به راحتی با اردوغان ترک و الهام علی یوف ترک به ترکی صحبت می کند. مسیر احیا قدرت ترکان در ایران که در استقامت احیا دنیای ترک ذیل دنیای اسلام می باشد آغاز شده، و این چیزی نیست که به مذاق براندازان ایرانشهری که در لفافه « حفظ تمامیت ارضی با محوریت زبان فارسی» پنهان شده اند خوشایند آید. اینان که در لابلای لایه های دیوانسالاری ایران نفوذ کرده اند مانع ترقی زبان ترکی در ایران هستند. تمثیل ترکان ایران هم که دکتر پزشکیان می باشد از این هجمه ها برکنار نیست.هر وقت پزشکیان با استفاده از دیپلماسی زبانی سعی در بهبود روابط ایران با همسایگان ترک می کند براندازان علیه زبان ترکی آسمان ریسمان کرده خزر را مازندران می کنند و با بیت المال ایرانیان بساط شاهنامه خوانی پهن می کنند.
چه باید کرد؟
احیا تاریخ، زبان، ادبیات، فرهنگ و هنر ترکی باید با شیوه آکادمیک انجام گیرد. همه ترکان ایران باید به افراد علمی صادق و امتحان پس داده و نه شارلاتانهای تبلیغاتی اعتماد کرده به آنها در احیا این مهم کمک کنند. همه باید از خود بپرسند برای احیا تاریخ و ادبیات و زبانم چه کاری چه مادی و چه معنوی از دستم برمی آید؟ برای نیل به این، با متخصصان انگشت شمار صادق مشورت نمایید. امروز این مهم را انجام دهید شاید فردا خیلی دیر باشد.

۱۳ شهریور ۱۴۰۵

https://t.me/melikzadeh