Паразмаўляем пра эканоміку навуковых падкастаў

Зробім гэта на прыкладзе Эндрю Губермана. У яго 4.4 мільёны падпісчыкаў на ютубе і ў каментарах цікавіліся маім пра яго меркаваннем. Дзялюся.

Ён — стэнфардскі прафесар і самая вялікія рыба ў акіяне біяхакерства і аптымізатарства. Альфа-пяскар здаровага ладу жыцця. На асноўным канале 186 відэа за 2 гады. Частка — гэта госці, частка з іх кароткія, але большасць па ~2 гадзіны. І гэта праблема.

Бізнэс-мадэль такіх падкастаў — у пастаянным стварэнні кантэнту, спробе прасачыцца ў вашыя стужкі праз рэлевантнасць, засмакатаць алгарытмы адчыненым ротам на застаўках і іншыя забаўкі позняга капіталізму. Гэта з аднаго боку. З іншага, навука пра здаровы лад жыцця рухаецца наперад павольна і не надта адрозніваецца ад таго, што раілі нам матулі: нармальна спі, не пераядай, гародніна а не салодкае, хадзі гуляць — з сябрамі і на сонцы, мяч ганяй, ну і агулам не займайся дурніцай (дзякуй, матуля)

Кажучы проста, эканоміка ягонага каналу не б’ецца з тэмпам назапашчвання навуковых ведаў. І першай ахвярай гэтага ціску робіцца якасць доказнай базы. Чаму? Праз логіку публікацыйнай варонкі: непацверджаных даследаванняў, даследаванняў на мышах, даследаванняў на 4.5 студэнтах заўсёды больш, у тысячы разоў, чым якасных даследаванняў на вялікіх выбарках homo sapiens.

Патлумачу на прыкладзе. Вось тут Эндрю распавядае, што ахалоджванне далоняў пасля трэніроўкі здольнае павялічыць падцягванні на 300%. За тыдзень. На гэтым можна было і скончыць, але зробім разбор падрабязным:

А) У эксперыментах удзельнічала па 7-8 чалавек на групу (о гасподзь).
B) Эксперыментальная група, якая марозіла сабе далоні, трэніравалася ў тры разы даўжэй перад замерамі (6 тыдняў трэніровак супраць 2 тыдняў у кантрольнай групе).
C) Аўтары даследавання маюць патэнт і кампанію па вырабе дэвайсаў, якія вас ахалоджваюць
D) Сам Эндрю ўдзельнічае ў непрамой рэкламе гэтых дэвайсаў

І так шмат у чым. Шаблон просты: “каб выправіць [праблема, пра якую шмат перажываюць: сон, фертыльнасць, пракрастынацыя і г.д.], рабіце [што-небудзь простае: перыядычна ўздыхайце, глядзіце на сонца раніцай, не пейце каву першыя 90 хвілін дню і г.д.], бо гэта [навуковы жаргон], як паказала даследаванне [сумнеўная папера з канфліктам інтарэсаў з 5.5 удзельнікамі]. А зараз пра спонсараў…”. Дадзены шаблон маштабуецца танна і проста, у адрозненні ад якаснай навукі, таму і ёсць падмуркам ягонага кантэнту.

Калі вы ўсё яшчэ не бачыце праблемы — гэта нармальна. Трэба проста памятаць, што апроч карыснага там шмат дрэннай навукі, а само жаданне жыць па такіх мудрагелістых пратаколах ёсць формай крэатыўнай пракрастынацыі, за якой часта хаваецца няздольнасць прывесці ў парадак базавыя рэчы. Бо прасцей 17.5 секунд пяліцца на сонца пад вуглом у 45 градусаў, чым пачаць спаць як чалавек ці запісацца ў трэнажорку.

Таксама паказальна, што парады іконы SF дасягатараў у мерчы Patagonia часам цяжка адрозніць ад эзатэрычнасці парадаў пра здароўе у рускамоўных інтэрнэтах нулявых і дзясятых. Тэорыя падковы all over again.