«کتاب «نظام حقوق کنونی رومی»* را شارل گنو با عنوان «مبسوط در حقوق رومی» به فرانسه ترجمه کرده است. در اینجا ترجمۀ لفظی عنوان آلمانی به کار خواهد رفت. چون معنای «نظام» به‌کلی چیز دیگری از «مبسوط» است و دلیلی هم که سبب حذف صفتِ «کنونی» از عنوان کتاب در ترجمۀ فرانسه شده مقبول نیست؛ چنان‌که ساوینی در نخستین صفحات اثر خود بر این امر اصرار کرده است که «تاریخ نهادهای حقوقی بماهو تاریخ» بیرون از کار اوست.»**

اولیویه ژوانژان،

تاریخ اندیشۀ حقوقی در آلمان (۱۸۰۰-۱۹۱۸): ایده‌آل‌گرایی و مفهوم‌گرایی نزد حقوقدانان آلمانی قرن نوزدهم.***

* ترجمۀ آن به «نظام حقوق رومی کنونی» نیز بی‌اشکال و یا شاید از جهاتی دقیق‌تر است، هرچند مأنوس نیست.

** اهمیت حرف ژوانژان برای پژوهشگر ایرانی در این است که بسیاری از حقوقدانان ما همۀ آنچه را دربارۀ فِریدریش کارل فون ساوینی و مکتب تاریخی حقوق نوشته‌اند یک‌سره از حقوقدانان فرانسوی گرفته‌اند، و منشأ بسیاری از سوءتفاهم‌ها نیز همین‌جاست.

*** Olivier Jouanjan, Une histoire de la pensée juridique en Allemagne (1800-1918), Paris, PUF., 2005, p. 14.

@Lapenseejuridique